VOLGORDE ANAMNESE bij GERIATRISCHE PATIËNT
1. Hoofdklacht
a. Anamnese gericht op de hoofdklacht
2. Medische voorgeschiedenis
3. Medicatie en intoxicatie
4. Algemene anamnese
a. Tractus anamnese + LO
ALGEMEEN b. Aanwezigheid van geriatrische syndromen
Bij de anamnese en LO moet rekening worden gehouden met een aantal 5. Biografische anamnese en familiaire anamnese
symptomen die vaak voorkomen bij oudere patiënten en met de soms atypische 6. Anamnese op de functionele status
manifestatie van ziekten. Het atypische karakter van klachten en verschijnselen Anamnese op het psychisch en cognitief functioneren
op hoge leeftijd kan leiden tot problemen bij de interpretatie van de bevindingen. 7. Sociale anamnese
Om die reden dient de art zich een duidelijk beeld te vormen van het fysieke 8. CONTACT MET DE GERIATRISCHE PATIËNT
functioneren (mobiliteit, activiteiten in ADL), het psychisch functioneren (cognitie
en stemming) en het sociaal functioneren (woonomstandigheden, sociale 1. HOOFDKLACHT - Anamnese gericht op HOOFDKLACHT
ondersteuning). Vanwege het groot aantal gegevens moet systematisch worden Het afnemen van de anamnese bij een geriatrische patiënt is niet enkel gericht op het
gewerkt COMPREHENSIVE GERIATRIC ASSESSMENT verzamelen van gegevens waarmee de ziekten wordt opgespoord; maar ook op het
Hierin worden zowel een diagnostische als therapeutische behandeling achterhalen van de wensen en doelen voor het functioneren van de patiënt. Dit komt
nagestreefd. neer op 3 B-overwegingen: (1) behandelen, (2) behouden van functioneren en (3)
berusten in de situatie en sterven naar kwaliteit van leven.
COMPREHENSIVE GERIATRIC ASSESSMENT
PIJLER WAT WORDT BEOORDEELD? METHODEN/TESTS
Somatische - Multimorbiditeit - Medicatiereview De klachtenpresentatie is vaak diffuus. Vraag patiënt vooral in eigen woorden uit te
gezondheid - Medicatiegebruik (STOPP/START-criteria) drukken wat hij als probleem beschouwt. Het is altijd van belang om duidelijk te
(polyfarmacie, interacties) - Voedingsstatus vermelden wie van de betrokkenen welk probleem naar voren heeft gebracht. Let er
- Voedingstoestand (MNA: Mini Nutritional
- Zintuiglijke beperkingen Assessment) 2. MEDISCHE VOORGESCHIEDENIS
(gehoor, zicht) - BMI en gewichtsverloop Geriatrische patiënten hebben een uitgebreide voorgeschiedenis. Het is van belang om
- Visus- en gehoortest
hier duidelijkheid in te scheppen. Maak hiervoor gebruik van de ‘passieve’ en ‘actieve’
Psychische - Cognitieve functie - MMSE of MoCA dementie
gegevens.
gezondheid (dementie) - CAM delier
- Delier-risico - GDS depressie KENMERK ACTIEVE GEGEVENS PASSIEVE GEGEVENS
- Stemming en psychische Definitie Informatie die op dit moment Informatie uit het verleden die niet
gezondheid direct relevant is voor de direct actueel, maar nog wel van
Functionele - Zelfredzaamheid - ADL/IADL-score (Katz-index) klachten en behandeling. belang is voor de algehele gezondheid.
status (ADL/IADL) - TUG-test (Timed Up & Go) Voorbeeld in - Huidige klachten en - Oudere diagnoses (bijv.
- Mobiliteit en valrisico mobiliteit de anamnese symptomen doorgemaakt CVA, vroegere
- Continentieproblemen - Valanamnese - Actueel medicatie kanker)
- Slikstoornissen - Slikscreening - Functionele achteruitgang - Oude medische ingrepen (bijv.
Sociale en - Mantelzorgbelasting - Informele zorganalyse - Recente valincidenten. heupprothese 10 jaar geleden).
- Huidig psychisch welbevinden - Gestopte medicatie
CONTACT MET DE GERIATRISCHE PATIËNT Voorbeeld in - Actueel hartfalen of COPD - Eerdere operatie
Om alle gegevens van de patiënt te verkrijgen is een op de individuele patiënt de - Recent gediagn dementie - Oude infecties (bijv. pneu 5j
toegesneden benadering van groot belang. Bij een eerste bezoek wordt de voorgeschied - Lopende behandeling geleden)
enis specialist - Historisch medicatiegebruik (bijv.
patiënt vaak vergezeld door partner, kinderen of mantelzorger. Het verdient
- Recente ziekenhuisopname ooit SSRI’s voor depressie).
echter ook aandacht om op enig moment zonder hun aanwezigheid de patiënt te Waarom Nodig voor huidige diagnostiek Helpt bij context en lange-termijn
vragen naar diens klachten, want hij kan klachten/angsten hebben die hij niet belangrijk? en behandeling. inzichten, maar is minder relevant
durft of kan delen met zijn naasten. !! Wees ook alert op signalen van voor acute zorg.
ouderenmishandeling. Wanneer - Acute klacht/verandering - Achtergrondinfo voor chronische
Het achterhalen van het niveau van functioneren is minstens zo belangrijk als 3. MEDICATIE
het vaststellen aan welke aandoeningen de geriatrische patiënt lijdt. Multimorbiditeit geeft aanleiding tot polyfarmacie. Hoe groter het aantal medicijnen is,
hoe meer kan er is op bijwerkingen, interacties, onderprescriptie en suboptimale
PLAATS, TIJD en OMSTANDIGHEDEN
therapietrouw. Het is van belang om een compleet medicatieoverzicht te krijgen. Ook
Arts moet zich aanpassen op het tempo en uithoudingsvermogen van de patiënt.
om de tijdsrelatie tussen het begin van de gezondheidsklachten en de start van de
Het ophalen uit de wachtkamer kan al een indicatie geven over bepaalde
gebruikte medicijnen.
1. Hoofdklacht
a. Anamnese gericht op de hoofdklacht
2. Medische voorgeschiedenis
3. Medicatie en intoxicatie
4. Algemene anamnese
a. Tractus anamnese + LO
ALGEMEEN b. Aanwezigheid van geriatrische syndromen
Bij de anamnese en LO moet rekening worden gehouden met een aantal 5. Biografische anamnese en familiaire anamnese
symptomen die vaak voorkomen bij oudere patiënten en met de soms atypische 6. Anamnese op de functionele status
manifestatie van ziekten. Het atypische karakter van klachten en verschijnselen Anamnese op het psychisch en cognitief functioneren
op hoge leeftijd kan leiden tot problemen bij de interpretatie van de bevindingen. 7. Sociale anamnese
Om die reden dient de art zich een duidelijk beeld te vormen van het fysieke 8. CONTACT MET DE GERIATRISCHE PATIËNT
functioneren (mobiliteit, activiteiten in ADL), het psychisch functioneren (cognitie
en stemming) en het sociaal functioneren (woonomstandigheden, sociale 1. HOOFDKLACHT - Anamnese gericht op HOOFDKLACHT
ondersteuning). Vanwege het groot aantal gegevens moet systematisch worden Het afnemen van de anamnese bij een geriatrische patiënt is niet enkel gericht op het
gewerkt COMPREHENSIVE GERIATRIC ASSESSMENT verzamelen van gegevens waarmee de ziekten wordt opgespoord; maar ook op het
Hierin worden zowel een diagnostische als therapeutische behandeling achterhalen van de wensen en doelen voor het functioneren van de patiënt. Dit komt
nagestreefd. neer op 3 B-overwegingen: (1) behandelen, (2) behouden van functioneren en (3)
berusten in de situatie en sterven naar kwaliteit van leven.
COMPREHENSIVE GERIATRIC ASSESSMENT
PIJLER WAT WORDT BEOORDEELD? METHODEN/TESTS
Somatische - Multimorbiditeit - Medicatiereview De klachtenpresentatie is vaak diffuus. Vraag patiënt vooral in eigen woorden uit te
gezondheid - Medicatiegebruik (STOPP/START-criteria) drukken wat hij als probleem beschouwt. Het is altijd van belang om duidelijk te
(polyfarmacie, interacties) - Voedingsstatus vermelden wie van de betrokkenen welk probleem naar voren heeft gebracht. Let er
- Voedingstoestand (MNA: Mini Nutritional
- Zintuiglijke beperkingen Assessment) 2. MEDISCHE VOORGESCHIEDENIS
(gehoor, zicht) - BMI en gewichtsverloop Geriatrische patiënten hebben een uitgebreide voorgeschiedenis. Het is van belang om
- Visus- en gehoortest
hier duidelijkheid in te scheppen. Maak hiervoor gebruik van de ‘passieve’ en ‘actieve’
Psychische - Cognitieve functie - MMSE of MoCA dementie
gegevens.
gezondheid (dementie) - CAM delier
- Delier-risico - GDS depressie KENMERK ACTIEVE GEGEVENS PASSIEVE GEGEVENS
- Stemming en psychische Definitie Informatie die op dit moment Informatie uit het verleden die niet
gezondheid direct relevant is voor de direct actueel, maar nog wel van
Functionele - Zelfredzaamheid - ADL/IADL-score (Katz-index) klachten en behandeling. belang is voor de algehele gezondheid.
status (ADL/IADL) - TUG-test (Timed Up & Go) Voorbeeld in - Huidige klachten en - Oudere diagnoses (bijv.
- Mobiliteit en valrisico mobiliteit de anamnese symptomen doorgemaakt CVA, vroegere
- Continentieproblemen - Valanamnese - Actueel medicatie kanker)
- Slikstoornissen - Slikscreening - Functionele achteruitgang - Oude medische ingrepen (bijv.
Sociale en - Mantelzorgbelasting - Informele zorganalyse - Recente valincidenten. heupprothese 10 jaar geleden).
- Huidig psychisch welbevinden - Gestopte medicatie
CONTACT MET DE GERIATRISCHE PATIËNT Voorbeeld in - Actueel hartfalen of COPD - Eerdere operatie
Om alle gegevens van de patiënt te verkrijgen is een op de individuele patiënt de - Recent gediagn dementie - Oude infecties (bijv. pneu 5j
toegesneden benadering van groot belang. Bij een eerste bezoek wordt de voorgeschied - Lopende behandeling geleden)
enis specialist - Historisch medicatiegebruik (bijv.
patiënt vaak vergezeld door partner, kinderen of mantelzorger. Het verdient
- Recente ziekenhuisopname ooit SSRI’s voor depressie).
echter ook aandacht om op enig moment zonder hun aanwezigheid de patiënt te Waarom Nodig voor huidige diagnostiek Helpt bij context en lange-termijn
vragen naar diens klachten, want hij kan klachten/angsten hebben die hij niet belangrijk? en behandeling. inzichten, maar is minder relevant
durft of kan delen met zijn naasten. !! Wees ook alert op signalen van voor acute zorg.
ouderenmishandeling. Wanneer - Acute klacht/verandering - Achtergrondinfo voor chronische
Het achterhalen van het niveau van functioneren is minstens zo belangrijk als 3. MEDICATIE
het vaststellen aan welke aandoeningen de geriatrische patiënt lijdt. Multimorbiditeit geeft aanleiding tot polyfarmacie. Hoe groter het aantal medicijnen is,
hoe meer kan er is op bijwerkingen, interacties, onderprescriptie en suboptimale
PLAATS, TIJD en OMSTANDIGHEDEN
therapietrouw. Het is van belang om een compleet medicatieoverzicht te krijgen. Ook
Arts moet zich aanpassen op het tempo en uithoudingsvermogen van de patiënt.
om de tijdsrelatie tussen het begin van de gezondheidsklachten en de start van de
Het ophalen uit de wachtkamer kan al een indicatie geven over bepaalde
gebruikte medicijnen.
