VERZEKERINGSRECHT
H1: DE VERZEKERINGSWERELD
1. WAAROM VERZEKEREN?
Iedereen wil zich tegen gevaren en risico’s beschermen, die een financiële bedreiging
kunnen vormen.
Ziekte, ongeval, overlijden, diefstal, brand, verlies van inkomen en tegen aanspraken
tot schadeloosstelling of aansprakelijkheid)
Er bestaan drie beschermingswijzen:
- Preventieve maatregelen: om de realisatie van het risico zoveel mogelijk te
voorkomen
o Vb. ragen van een veiligheidsgordel, plaatsen van brandblusapparaten, …
- Intertemporele spreiding van de schade= s paren om voldoende financiële middelen
te hebben bij realisatie van de risico’s
o Vb. een provisie voor dubieuze debiteurs aanleggen
o Het gaat dus om een spreiding van risico’s in de tijd
- Interpersonele spreiding van de schade gebaseerd op de solidariteit van of met
anderen= kostenspreiding over verschillende personen
o Het gaat dus om een spreiding van de risico’s in de ruimte
o Vb. we gaan een groep vormen, en wij als groep gaan proberen om ieder €5 in
een pot te steken, en als er iets met 1 van deze personen gebeurt, dan krijgt die
het geld.
Deze drie beschermingswijzen bieden onvoldoende bescherming – zeker als je ze alle drie
apart gaat beschouwen
- De preventie is ontoereikend: preventie wordt op het moment dat de kost van de te
treffen preventiemaatregelen of -middelen groter wordt dan de kost van de schade
ondoelmatig.
o In sommige gevallen is preventie ook onmogelijk. Zo zal verstrooidheid achter het
stuur steeds blijven bestaan.
o Preventiemaatregelen alleen zijn ondoeltreffend.
- Sparen is onvoldoende: de omvang van de ramp of de schade kan te groot zijn om de
gevolgen ervan naar behoren met eigen spaarmiddelen op te vangen. Of de
schadegeval zal zich ook voordoen vooraleer men voldoende heeft gespaard.
- Solidariteit is altijd voldoende, zelf niet de verplichte solidariteit zoals de sociale
zekerheid.
o De sociale zekerheid heeft enkel betrekking op bepaalde risico’s, de zogenaamde
‘sociale risico’s’
Een verzekering biedt een oplossing voor de gestelde problemen. Verzekering is een
techniek die berust op een interpersonele en een intertemporele spreiding van één of
meerdere risico’s tussen de dragers van een gelijksoortig risico.
1
,2. DE OORSPRONG VAN VERZEKERINGEN
Verzekeringen zijn ontstaan uit de omstandigheden en de noden die van de oudheid tot
op heden de menselijke verbeelding voortdurend hebben getart en uitgedaagd.
VOOR CHRISTUS
Oogst, jacht, voorspoed en noodlot, alles lag in handen van de goden. Zoenoffers waren
de eerste ‘verzekeringspremies’.
Eerste sporen van de verzekeringswereld zijn te vinden in Egypte en Babylonië. Doordat
de Egyptenaren geloofden in leven na de dood. De doden kregen een complete uitzet
mee (juwelen, kleding, voedsel). Hierdoor liepen de begrafeniskosten op. Rond 2500 V.C.
richtten ze een begrafenisvereniging op, gemeenschappelijk kassen waaraan ze geld
betaalde om zich van een behoorlijke uitvaart te verzekeren.
Hammoerabi komt de eer toe de eerste verzekeringswetgever te zijn. Eén van de
artikelen dat werd gevonden op een stenen zuil stelt: “als een reiziger besloten wordt,
dan moeten alle medereizigers tezamen hem een vergoeding voor de geleden schade
geven” dit is te vergelijken met wat we nu kennen ‘spreiding van de schadevergoeding
bij schade veroorzaakt door een risico’
NA CHRISTUS
In de Middeleeuwen ontstonden de eerste gilden als een soort vereniging tegen het
gevaar van rampzalige volksverhuizingen en terreurbenden. De leden waren verzekerd
tegen brand en gevangenschap. Als en gildelid gevangengenomen werd, dan betaalde de
vereniging het losgeld. Laten boden de gilden een soort sociale zekerheid in het geval
van ziekte of overlijden.
De eerste levensverzekeringen hadden meer weg van een gokspel: “keert deze matroos
terug van zijn risicovolle reis, ja of nee?” Of men ging wedden op het leven van algemeen
bekende personen zoals de paus of de koning.
In 1774 heeft een Engelse wet de levensverzekering gereglementeerd. Eén van de
voornaamste grondleggers van de levensverzekering was Lorenzo Toni, een Italiaanse
bankier die in de 17e eeuw ‘tontines’ stichtte. Een tontine was een kas waartoe men op
jeugdige leeftijd kon toetreden ofwel door een eenmalige inleg, ofwel door periodieke
betalingen te doen.
Sinds de grote brand in Londen is men zich bewust geworden van het brandrisico. In 1666
werden verschillende huizen en wijken afgebrand. Zo ontstond het idee om ook brand te
verzekeren. Dat was de directe aanleiding tot het ontstaan van
‘premieverzekeringsmaatschappijen’.
Het verschil tussen een onderlinge verzekering en een premieverzekering bestaat hierin
dat bij de eerste de nadruk ligt op de solidariteit en dat bij de tweede louter een
rechtsverhouding bestaat tussen de verzekerden en de verzekeraar.
De premie maakt ook een verschil: bij een premieverzekering ligt de premie vast, terwijl
deze bij een onderlinge verzekeringsverrichting kan variëren.
In de zeventiende eeuw ontstonden ‘Lloyds’ in het koffiehuis van een zekere Edward
Lloyd. Zijn koffiehuis was een ontmoetingsplaats van personen die de zeehandel
financierden. Hier ontmoetten vraag naar verzekering en aanbod elkaar. Nu is ‘Lloyds of
London’ een verzekeringsbeurs.
2
,In de negentiende eeuw bracht naast vooruitgang ook een enorme toename van het
aantal ongevallen met machines met zich mee. Daardoor ontstond de behoefte aan
ongevallenverzekeringen. De verzekering van arbeidsongevallen beschermt de
werknemers en/of hun rechthebbenden gedurende de tijd dat ze de overeengekomen
arbeid verrichten of dat ze op weg zijn van en naar hun werk. Ze beschermt hen tegen
gebeurtenissen die hun beroepsinkomen aantasten omdat ze een lichamelijk of mentaal
letsel veroorzaken dat arbeidsongeschiktheid of overlijden tot gevolg heeft.
De introductie van de auto in de twintigste eeuw vormde de aanzet voor de verzekering
van de aansprakelijkheid.
De sociale zekerheid is ten slotte een systeem van wettelijke volksverzekeringen.
AO= arbeidsongevallen
BA: burgerlijke aansprakelijkheid
De vooruitgang deed nieuwe risico’s ontstaan. 50 jaar geleden was het vliegtuig nog
voorbehouden voor weinigen, vandaag de dag reizen we met duizenden mensen per
vliegtuig.
De vredelievende toepassingen van kernenergie betekenen, omwille van de strenge
veiligheidsmaatregelen, slechts een klein risico, maar hun omvang is toegenomen dat dat
risico in de meeste landen enkel gedekt kon worden door de oprichting van een pool van
verzekeraars.
De milieurisico’s komen, onder invloed van een steeds strenger milieubeleid, in
toenemende mate onder de dekking van de verzekering te staan.
9/11 is de grootste catastrofe ooit, de grootste arbeidsongevallen- en
levensverzekeringramp in de geschiedenis. De terrorismeverzekering is hierdoor
ontstaan. Onder meer de arbeidsongevallen-verzekering, de verzekering BA auto,
verzekering BA brand en ontploffing, de brandverzekering eenvoudige risico’s, de
levensverzekering, de ongevallenverzekering en de ziekteverzekering moeten schade
veroorzaakt door terrorisme verplicht dekken.
In uitvoering van de wet van 1/04/2017 betreffende de verzekering tegen schade
veroorzaakt door terrorisme is de vzw TRIP (Terrorism Reinsurance & Insurance Pool)
opgericht. Dankzij die vzw kunnen de verzekeringsmaatschappijen de gevolgen van
daden van terrorisme beter dragen.
3
, BA brand en ontploffing= objectieve aansprakelijkheid, dit is een foutloze
aansprakelijkheid het feit dat de brand / ontploffing zich voordoet, is voldoende om te
mensen uit te keren het doet er niet toe wie in fout was
4
H1: DE VERZEKERINGSWERELD
1. WAAROM VERZEKEREN?
Iedereen wil zich tegen gevaren en risico’s beschermen, die een financiële bedreiging
kunnen vormen.
Ziekte, ongeval, overlijden, diefstal, brand, verlies van inkomen en tegen aanspraken
tot schadeloosstelling of aansprakelijkheid)
Er bestaan drie beschermingswijzen:
- Preventieve maatregelen: om de realisatie van het risico zoveel mogelijk te
voorkomen
o Vb. ragen van een veiligheidsgordel, plaatsen van brandblusapparaten, …
- Intertemporele spreiding van de schade= s paren om voldoende financiële middelen
te hebben bij realisatie van de risico’s
o Vb. een provisie voor dubieuze debiteurs aanleggen
o Het gaat dus om een spreiding van risico’s in de tijd
- Interpersonele spreiding van de schade gebaseerd op de solidariteit van of met
anderen= kostenspreiding over verschillende personen
o Het gaat dus om een spreiding van de risico’s in de ruimte
o Vb. we gaan een groep vormen, en wij als groep gaan proberen om ieder €5 in
een pot te steken, en als er iets met 1 van deze personen gebeurt, dan krijgt die
het geld.
Deze drie beschermingswijzen bieden onvoldoende bescherming – zeker als je ze alle drie
apart gaat beschouwen
- De preventie is ontoereikend: preventie wordt op het moment dat de kost van de te
treffen preventiemaatregelen of -middelen groter wordt dan de kost van de schade
ondoelmatig.
o In sommige gevallen is preventie ook onmogelijk. Zo zal verstrooidheid achter het
stuur steeds blijven bestaan.
o Preventiemaatregelen alleen zijn ondoeltreffend.
- Sparen is onvoldoende: de omvang van de ramp of de schade kan te groot zijn om de
gevolgen ervan naar behoren met eigen spaarmiddelen op te vangen. Of de
schadegeval zal zich ook voordoen vooraleer men voldoende heeft gespaard.
- Solidariteit is altijd voldoende, zelf niet de verplichte solidariteit zoals de sociale
zekerheid.
o De sociale zekerheid heeft enkel betrekking op bepaalde risico’s, de zogenaamde
‘sociale risico’s’
Een verzekering biedt een oplossing voor de gestelde problemen. Verzekering is een
techniek die berust op een interpersonele en een intertemporele spreiding van één of
meerdere risico’s tussen de dragers van een gelijksoortig risico.
1
,2. DE OORSPRONG VAN VERZEKERINGEN
Verzekeringen zijn ontstaan uit de omstandigheden en de noden die van de oudheid tot
op heden de menselijke verbeelding voortdurend hebben getart en uitgedaagd.
VOOR CHRISTUS
Oogst, jacht, voorspoed en noodlot, alles lag in handen van de goden. Zoenoffers waren
de eerste ‘verzekeringspremies’.
Eerste sporen van de verzekeringswereld zijn te vinden in Egypte en Babylonië. Doordat
de Egyptenaren geloofden in leven na de dood. De doden kregen een complete uitzet
mee (juwelen, kleding, voedsel). Hierdoor liepen de begrafeniskosten op. Rond 2500 V.C.
richtten ze een begrafenisvereniging op, gemeenschappelijk kassen waaraan ze geld
betaalde om zich van een behoorlijke uitvaart te verzekeren.
Hammoerabi komt de eer toe de eerste verzekeringswetgever te zijn. Eén van de
artikelen dat werd gevonden op een stenen zuil stelt: “als een reiziger besloten wordt,
dan moeten alle medereizigers tezamen hem een vergoeding voor de geleden schade
geven” dit is te vergelijken met wat we nu kennen ‘spreiding van de schadevergoeding
bij schade veroorzaakt door een risico’
NA CHRISTUS
In de Middeleeuwen ontstonden de eerste gilden als een soort vereniging tegen het
gevaar van rampzalige volksverhuizingen en terreurbenden. De leden waren verzekerd
tegen brand en gevangenschap. Als en gildelid gevangengenomen werd, dan betaalde de
vereniging het losgeld. Laten boden de gilden een soort sociale zekerheid in het geval
van ziekte of overlijden.
De eerste levensverzekeringen hadden meer weg van een gokspel: “keert deze matroos
terug van zijn risicovolle reis, ja of nee?” Of men ging wedden op het leven van algemeen
bekende personen zoals de paus of de koning.
In 1774 heeft een Engelse wet de levensverzekering gereglementeerd. Eén van de
voornaamste grondleggers van de levensverzekering was Lorenzo Toni, een Italiaanse
bankier die in de 17e eeuw ‘tontines’ stichtte. Een tontine was een kas waartoe men op
jeugdige leeftijd kon toetreden ofwel door een eenmalige inleg, ofwel door periodieke
betalingen te doen.
Sinds de grote brand in Londen is men zich bewust geworden van het brandrisico. In 1666
werden verschillende huizen en wijken afgebrand. Zo ontstond het idee om ook brand te
verzekeren. Dat was de directe aanleiding tot het ontstaan van
‘premieverzekeringsmaatschappijen’.
Het verschil tussen een onderlinge verzekering en een premieverzekering bestaat hierin
dat bij de eerste de nadruk ligt op de solidariteit en dat bij de tweede louter een
rechtsverhouding bestaat tussen de verzekerden en de verzekeraar.
De premie maakt ook een verschil: bij een premieverzekering ligt de premie vast, terwijl
deze bij een onderlinge verzekeringsverrichting kan variëren.
In de zeventiende eeuw ontstonden ‘Lloyds’ in het koffiehuis van een zekere Edward
Lloyd. Zijn koffiehuis was een ontmoetingsplaats van personen die de zeehandel
financierden. Hier ontmoetten vraag naar verzekering en aanbod elkaar. Nu is ‘Lloyds of
London’ een verzekeringsbeurs.
2
,In de negentiende eeuw bracht naast vooruitgang ook een enorme toename van het
aantal ongevallen met machines met zich mee. Daardoor ontstond de behoefte aan
ongevallenverzekeringen. De verzekering van arbeidsongevallen beschermt de
werknemers en/of hun rechthebbenden gedurende de tijd dat ze de overeengekomen
arbeid verrichten of dat ze op weg zijn van en naar hun werk. Ze beschermt hen tegen
gebeurtenissen die hun beroepsinkomen aantasten omdat ze een lichamelijk of mentaal
letsel veroorzaken dat arbeidsongeschiktheid of overlijden tot gevolg heeft.
De introductie van de auto in de twintigste eeuw vormde de aanzet voor de verzekering
van de aansprakelijkheid.
De sociale zekerheid is ten slotte een systeem van wettelijke volksverzekeringen.
AO= arbeidsongevallen
BA: burgerlijke aansprakelijkheid
De vooruitgang deed nieuwe risico’s ontstaan. 50 jaar geleden was het vliegtuig nog
voorbehouden voor weinigen, vandaag de dag reizen we met duizenden mensen per
vliegtuig.
De vredelievende toepassingen van kernenergie betekenen, omwille van de strenge
veiligheidsmaatregelen, slechts een klein risico, maar hun omvang is toegenomen dat dat
risico in de meeste landen enkel gedekt kon worden door de oprichting van een pool van
verzekeraars.
De milieurisico’s komen, onder invloed van een steeds strenger milieubeleid, in
toenemende mate onder de dekking van de verzekering te staan.
9/11 is de grootste catastrofe ooit, de grootste arbeidsongevallen- en
levensverzekeringramp in de geschiedenis. De terrorismeverzekering is hierdoor
ontstaan. Onder meer de arbeidsongevallen-verzekering, de verzekering BA auto,
verzekering BA brand en ontploffing, de brandverzekering eenvoudige risico’s, de
levensverzekering, de ongevallenverzekering en de ziekteverzekering moeten schade
veroorzaakt door terrorisme verplicht dekken.
In uitvoering van de wet van 1/04/2017 betreffende de verzekering tegen schade
veroorzaakt door terrorisme is de vzw TRIP (Terrorism Reinsurance & Insurance Pool)
opgericht. Dankzij die vzw kunnen de verzekeringsmaatschappijen de gevolgen van
daden van terrorisme beter dragen.
3
, BA brand en ontploffing= objectieve aansprakelijkheid, dit is een foutloze
aansprakelijkheid het feit dat de brand / ontploffing zich voordoet, is voldoende om te
mensen uit te keren het doet er niet toe wie in fout was
4
