Biologie samenvatting Hoofdstuk 11 - Transport

Samenvatting Biologie Hoofdstuk 11 - Transport

Paragraaf 11.1 - Het hart
Pomp
- Bij een reanimatie neemt de hartmassage de pompfunctie van de hartspier over, waardoor
er zuurstof en voedingstoffen naar de organen blijven gaan;
- Het hart is een holle spier met een linker- en een rechterhelft, die volledig gescheiden zijn;
- Het slagvolume is de hoeveelheid bloed die per hartslag de hartkamer verlaat;
- De linkerharthelft pompt zuurstofrijk bloed naar de weefsels en organen, de
rechterharthelft pompt zuurstofarm bloed naar de longen;
- De hoeveelheid bloed die een hart rondpompt, hangt af van zowel de hartfrequentie, het
aantal hartslagen per minuut, als van het slagvolume. Dit hartminuutvolume (hart-
frequentie x slagvolume) geeft aan hoeveel bloed er per minuut door het lichaam gaat;

Reanimeren
- Door het reanimeren komt bij de man op grond de bloedcirculatie weer op gang;

AED
- Een AED bestaat uit een microprocessor met een accu die via elektroden op het lichaam de
samentrekkingen van het hart registreert. Bij defibrilleren, onregelmatigheden in de hartslag,
geeft de AED een stroomstoot af, waar door het hart een reset krijgt;
- Als het hart helemaal stopt met kloppen zou alleen een injectie met adrenaline het leven nog
kunnen redden;
- Als de patiënt bij kennis komt en klaagt over pijn in de arm, bleek is en transpireert wijst dit
op een hartinfarct. Door een vernauwing in een kransslagader die de hartspier van bloed
voorziet, kreeg een deel onvoldoende zuurstof, waardoor een deel niet goed werkte;

Ecg
- Een hartslag begint bij de boezems, de rechterboezem ontvangt bloed uit de holle aders, de
linkerboezem uit de longaders. Via de boezems loopt het bloed de hartkamer in. Een groep
spiercellen in de wand van de rechterboezem, de sinusknoop, geeft een elektrische prikkel af
waardoor de spieren van de boezems samentrekken en het bloed de kamers in persen;
- De sinusknoop is het begin van het prikkelgeleidingssysteem. Dit systeem leidt de prikkel uit
de sinusknoop naar de AV-knoop, tussen de beide boezems. Vandaar leiden andere
spiervezels de prikkel naar de onderkant van de kamers. De kamers trekken vanaf onder
samen en persen zo het bloed in de slagaders;
- De elektrische activiteit die er ontstaat is te meten met een ECG. Het samentrekken van de
boezems levert de P-top, de samentrekking van de kamerwanden levert de QRS-top. De T-
top ontstaat door ontspannen van beide kamers. Het ontspannen van de boezems levert ook
een top, maar die gaat samen met de QRS-top;
- Een arts kan uit de hoogte van de toppen en de afstanden ertussen kijken of het hart goed
functioneert;

Herstel voor het hart
- Als de kransslagader aan het dichtslibben is, is dat erg gevaarlijk. Hij is namelijk de eerste
zijtak van de aorta. Het zuurstofrijke bloed dat ze vervoeren is voor de hartspier. De
kransaders voeren het zuurstofarme bloed naar de rechterboezem. Een kransslagader kan
vernauwd raken door vetachtige stoffen;
- Cholesterol, vormt een plaque aan de binnenkant van het bloedvat en het bloedvat
langzaam afsluit. Door een dotterbehandeling kan de kransslagader wijder gemaakt worden,
door het plaatsen van een stent die het bloedvat voortaan openhoudt;

, - Bij een bypassoperatie wordt er een nieuwe verbinding gemaakt tussen de kransslagader en
de aorta;

Bloedstroom door het hart
- Het bloed in de holle aders is zuurstofarm en bevat veel CO2. Het bloed stroomt via de
rechterboezem de rechterkamer in, de vulfase. Aan het einde daarvan perst de
rechterboezem het resterende bloed bij dat van de rechterkamer;
- Tussen de boezem en kamer zitten hartkleppen, sterke vliezen die dankzij sterke peesdraden
maar in 1 richting open kunnen;
- Tijdens de vulfase staan de hartkleppen open, door het samentrekken van de hartkamer
gaan die dicht en kan het bloed ook niet meer terug. Het samentrekken van de kamers is de
pompfase;
- De rechterkamer perst het bloed de longslagader in, die gaan naar de longen waar het de
CO2 afgeeft en zuurstof krijgt;
- De longaders brengen het zuurstofrijk bloed naar de linkerboezem > hartkleppen >
linkerkamer > de aorta in. Beide harthelften vullen en pompen tegelijkertijd;
- Slagaderkleppen tussen de slagaders en de kamers verhinderen dat het bloed terug kan
stromen naar de kamers;

Openen en sluiten van kleppen
- Tijdens de vulfase staan de hartkleppen open en de slagaderkleppen dicht > de kamers
spannen zich > hartkleppen gaan dicht, slagaderkleppen open > ontspanningsfase, de
kamers ontspannen > slagaderkleppen gaan dicht en de hartkleppen gaan weer open;