Parlementaire democratie
Maatschappijleer DT3
Havo 4
Parlementaire democratie
,Paragraaf 1
Politiek: het nemen van allerlei besluiten om het land te regeren.
Politiek neemt besluiten die van algemeen belang zijn en invloed hebben op ons leven.
Democratie: staatsvorm waarbij burgers direct of indirect invloed hebben op de politiek
besluitvorming.
Referendum:
kiesgerechtigde burgers
mogen rechtstreeks
stemmen over een politiek
vraagstuk of wetsvoorstel.
Bij een indirecte democratie
spreken we ook wel van een
parlementaire democratie
Kenmerken parlementaire democratie
Politiek grondrechten:
Kiesrecht
Recht om eigen partij te beginnen
Vrijheid van meningsuiting
Politieke besluitvorming:
Tweede kamer word direct gekozen
Verkiezingen zijn geheim
De regering en Staten-generaal maken samen de wetten
Bescherming minderheden:
Weten gaan pas gelden als een meerderheid van het parlement daar toe besluit.
Ondanks dit meerderheidsprincipe houd een democratie rekening met grondrechten van
minderheden.
Persvrijheid:
Journalisten bepalen zelf waar ze over berichten en op welke manier ze dat doen.
De overheid moet er zelf voor zorgen dat de media over de juiste informatie kan beschikken.
Spanje Portugal en Griekenland waren een dictatuur tot in de jaren 70.
Veel oost-Europese landen werden pas na de val van de muur in 1989 democratisch.
In Nederland werd de macht van de koning in 1848 ingeperkt.
Lange tijd mochten alleen rijke mannen stemmen.
Het algemeen kiesrecht volgende pas in 1917 voor mannen en in 1919 voor vrouwen.
, Dictatuur: staatsvorm waarbij alle macht in handen van een persoon of een kleine groep
mensen is.
Sommige landen hebben zowel dictatoriale als democratische kenmerken.
Kenmerken dictatuur
- Machtsscheiding ontbreekt
- Grondrechten worden niet gerespecteerd
- Er bestaat geen vrije pers (censuur: mediaberichten worden door de overheid
gecontroleerd.)
- Oppositiepartijen zijn verboden
- Het leger heeft een belangrijke politiek rol
- Er is spraken van verkiezingsfraude
- De regering kan snel en efficiënte besluiten nemen
Vormen van dictatuur:
Ideologische dictaturen —> gericht op het communistische gedachtegoed.
Religieuze dictatuur —> dictatuur waar wetgeving door religie word ingegeven.
Militaire dictatuur—> dictatuur waarbij de macht bij het leger ligt.
Maatschappijleer DT3
Havo 4
Parlementaire democratie
,Paragraaf 1
Politiek: het nemen van allerlei besluiten om het land te regeren.
Politiek neemt besluiten die van algemeen belang zijn en invloed hebben op ons leven.
Democratie: staatsvorm waarbij burgers direct of indirect invloed hebben op de politiek
besluitvorming.
Referendum:
kiesgerechtigde burgers
mogen rechtstreeks
stemmen over een politiek
vraagstuk of wetsvoorstel.
Bij een indirecte democratie
spreken we ook wel van een
parlementaire democratie
Kenmerken parlementaire democratie
Politiek grondrechten:
Kiesrecht
Recht om eigen partij te beginnen
Vrijheid van meningsuiting
Politieke besluitvorming:
Tweede kamer word direct gekozen
Verkiezingen zijn geheim
De regering en Staten-generaal maken samen de wetten
Bescherming minderheden:
Weten gaan pas gelden als een meerderheid van het parlement daar toe besluit.
Ondanks dit meerderheidsprincipe houd een democratie rekening met grondrechten van
minderheden.
Persvrijheid:
Journalisten bepalen zelf waar ze over berichten en op welke manier ze dat doen.
De overheid moet er zelf voor zorgen dat de media over de juiste informatie kan beschikken.
Spanje Portugal en Griekenland waren een dictatuur tot in de jaren 70.
Veel oost-Europese landen werden pas na de val van de muur in 1989 democratisch.
In Nederland werd de macht van de koning in 1848 ingeperkt.
Lange tijd mochten alleen rijke mannen stemmen.
Het algemeen kiesrecht volgende pas in 1917 voor mannen en in 1919 voor vrouwen.
, Dictatuur: staatsvorm waarbij alle macht in handen van een persoon of een kleine groep
mensen is.
Sommige landen hebben zowel dictatoriale als democratische kenmerken.
Kenmerken dictatuur
- Machtsscheiding ontbreekt
- Grondrechten worden niet gerespecteerd
- Er bestaat geen vrije pers (censuur: mediaberichten worden door de overheid
gecontroleerd.)
- Oppositiepartijen zijn verboden
- Het leger heeft een belangrijke politiek rol
- Er is spraken van verkiezingsfraude
- De regering kan snel en efficiënte besluiten nemen
Vormen van dictatuur:
Ideologische dictaturen —> gericht op het communistische gedachtegoed.
Religieuze dictatuur —> dictatuur waar wetgeving door religie word ingegeven.
Militaire dictatuur—> dictatuur waarbij de macht bij het leger ligt.
