Membraanfuncties en structuur
Verschillende functies van membranen
- Barrière vormen + bescherming en verdediging
- Semi-permeabel: laat niet alle moleculen en stoffen door en zal zelf selecteren
- Celherkenning en -communicatie
- Transport van stoffen
- Energieproductie en opslag
- Celvorming en -structuur
De ijsbergtheorie/ Fluid Mosaic Model:
- = een concept dat de structuur ven functie van het celmembraan beschrijft
- Inhoud theorie:
o “fluid mosaic”: celmembraan = dynamische en flexibele structuur bestaande uit een
dubbellipidenlaag, vergelijkbaar met “vloeibaar mozaïek”, waarbij de “mozaïek”
verwijzen naar de aanwezigheid van verschillende soorten eiwitten die instaan voor
functies zoals transport van moleculen, celherkenning en -communicatie, structurele
ondersteuning en enzymatische activiteiten
o “Ijsberg”: net zoals bij een ijsberg is maar een klein deel van het celmembraan
zichtbaar aan het opperlak, terwijl het grootste gedeelte van deze structuur
verborgen is onder het oppervlak (in het water) en is niet zichtbaar
Membraancompositie: membraanlipiden
Membraanlipiden
- = amfipatische moleculen: bevatten een hydrofiele kop (= polair) en een hydrofobe staart
(=apolair), ze hebben dus een empathie voor water maar ook voor lipiden
- Hydrofiele kop richt zich naar water aan binnen- en buitenkant van celmembraan, hydrofobe
staart naar lipiden
o Vaak is er zowel binnen als buiten het membraan water zodat de hydrofiele
kopgroep aan beide zijden liggen (dubbellipidenlaag waarbij koppen aan beide
kanten zitten) + door hydrofobe staarten gaan ze naar elkaar toewijzen en zo de
lipidendubbellaag vormen
- Beschermt cel tegen waterige omgeving terwijl het ook transport van wateroplosbare
stoffen mogelijk maakt d.m.v. specifieke transporteiwitten in membraan