Geschiedenis
2 VMBO-T
P3: Samenvatting
Gilde= Kooplieden met het zelfde beroep.
(De meeste mensen waren niet lid daarvan, zij hadden geen enkel recht op
het bestuur)
Stad= een grote nederzetting, waar de meeste inwoners leven van iets anders dan
akkerbouw en veeteelt
Stadsraad= In de middeleeuwen werd de stad bestuurd door stadsraden.
De leden van de stadsraad werden gekozen door de leden van de gilde
in een stad.
Stadsrechten= Rechten door de vorst aan een stad verleend.
(Geen verplichtingen meer, behalve belastingen betalen;
het zelf mogen regelen van bestuur en rechtspraak)
Tol= Bedrag dat een koopman onderweg moet betalen.
(Het gebruik van bruggen of doorwaadbare plaatsen op hun grondgebied)
De belangrijkste verandering in de middeleeuwen waren de steden.
In de 5de eeuw was de handel bijna verdwenen.
Bijna iedereen leefde op een domein op het platteland.
1. Waarom de handel herleefde in de Late Middeleeuwen
Vanaf de 11de eeuw wisten de kooplieden weer handel te drijven
I. In elke stad gingen de kooplieden samen werken in een gilde
II. Kooplieden gingen samen werken met kooplieden in andere steden. Het eerste in
Italië, vanaf de 11de eeuw.
III. De kooplieden kregen steun van de koningen
a) Helpen tegen Rovers en Piraten
b) Verbetering wegen en bruggen
c) Einde aan de tollen, die de edelen aan de kooplieden oplegde
d) Muntstelsel het zelfde
IV. In ruil voor geld gaven de koningen stadsrechten aan de steden.
2. Oude steden groeien, nieuwe ontstaan
De steden boden aan steeds meer mensen werk.
* Er kwamen meer kooplieden. (Steden waren de beste verzamel plaatsen, voor
mensen die goederen en producten willen kopen en verkopen)
* Er kwamen meer handelswerklieden (Handelswerklieden gingen meer ingevoerde
grondstoffen bewerken en verhandelen)
* Er trokken veel horigen naar de steden (Horigen die een jaar en een dag in de stad
leefde, mochten niet langer door zijn heer konden worden opgeëist ‘Stadslucht
maakt vrij’)
3. Gilden worden de baas inde steden
De steden werden bestuurd door stadsraden.
In het begin had iedereen gelijke kansen om lid van een gild te worden. Maar op den
duur kregen de zonen van de gilde leden voorrang
, Geschiedenis
4. Gelaagdheid in de stedelijke samenleving
Wanneer een stad stadsrechten had, waren alle burgers vrij.
Maar niet alle burgers waren gelijk.
Verschillende bevolkingslagen
1) Meesters van de gilde;
2) Hogere personeel van de gilde meesters: scheepskapiteins van de kooplieden
en meesterknechten van
ambachtslieden;
3) Door knechten: laag loon, waar van ze maar net in leven konden blijven;
meerderheid van de bevolking;
4) Bedelaars en zwervers.
, Geschiedenis
P4: Samenvatting
Saamhorigheidsgevoel= Het gevoel bij elkaar te horen
Domein= een dorp met alles wat erbij hoort
In de vroege Middeleeuwen leefde de meeste mensen op een domein en merkten
ze weinig van de staat waarin ze woonden.
In de late Middeleeuwen ontstonden er een aantal staten met grenzen die lijken op
de grenzen van nu. In sommige van die staten ontstond onder een groot deel van de
bevolking van saamhorigheidsgevoel.
Oorzaken van het ontstaan van nationale staten:
1. Grote invloed op het bestuur:
Koningen en ambtenaren werden machtiger. Ze kregen daarbij hulp van de steden.
Mensen moesten belasting gaan betalen en er kwamen legers die de grenzen
beschermden.
2. Dezelfde taal:
In het hele land werden door de ambtenaren en handelaren, de zelfde taal gebruikt
3. De zelfde dingen meemaken:
De mensen in een bepaald gebied kregen samen, bijvoorbeeld te maken me een
oorlog
4. De zelfde godsdienst:
In de Middeleeuwen hadden alle inwoners van Europa het Katholieke geloof
P5: Samenvatting
1. Bouwkunst en beeldende kunst
Kerkgebouwen belangrijkste in de bouwkunst.
A. De Romaanse bouwkunst= a. Ronde bogen
b. Kleine ramen
c. Dikke muren en zuilen
B. Gotische bouwkunst= a. Spitse bogen
b. Hoge en smalle ramen met glas- in- lood
d. Weinig muren
e. Slanke zuilen
Kathedraal= Woning van een bisschop
Kathedraal: Duurt soms we een eeuw voor dat die af is
Iedereen betaalde eraan mee (een opoffering)
In de late middel eeuw veranderende ook veel aan de beeldkunst en bouwkunst.
1. Rijke burgers gingen opdrachten geven aan de bouwmeesters en kunstenaars.
2. Er werden nu ook stadhuizen en waaggebouwen gebouwd
3. Schilders en beeldhouwers maakte nu niet alleen maar godsdienstige beelden
2 VMBO-T
P3: Samenvatting
Gilde= Kooplieden met het zelfde beroep.
(De meeste mensen waren niet lid daarvan, zij hadden geen enkel recht op
het bestuur)
Stad= een grote nederzetting, waar de meeste inwoners leven van iets anders dan
akkerbouw en veeteelt
Stadsraad= In de middeleeuwen werd de stad bestuurd door stadsraden.
De leden van de stadsraad werden gekozen door de leden van de gilde
in een stad.
Stadsrechten= Rechten door de vorst aan een stad verleend.
(Geen verplichtingen meer, behalve belastingen betalen;
het zelf mogen regelen van bestuur en rechtspraak)
Tol= Bedrag dat een koopman onderweg moet betalen.
(Het gebruik van bruggen of doorwaadbare plaatsen op hun grondgebied)
De belangrijkste verandering in de middeleeuwen waren de steden.
In de 5de eeuw was de handel bijna verdwenen.
Bijna iedereen leefde op een domein op het platteland.
1. Waarom de handel herleefde in de Late Middeleeuwen
Vanaf de 11de eeuw wisten de kooplieden weer handel te drijven
I. In elke stad gingen de kooplieden samen werken in een gilde
II. Kooplieden gingen samen werken met kooplieden in andere steden. Het eerste in
Italië, vanaf de 11de eeuw.
III. De kooplieden kregen steun van de koningen
a) Helpen tegen Rovers en Piraten
b) Verbetering wegen en bruggen
c) Einde aan de tollen, die de edelen aan de kooplieden oplegde
d) Muntstelsel het zelfde
IV. In ruil voor geld gaven de koningen stadsrechten aan de steden.
2. Oude steden groeien, nieuwe ontstaan
De steden boden aan steeds meer mensen werk.
* Er kwamen meer kooplieden. (Steden waren de beste verzamel plaatsen, voor
mensen die goederen en producten willen kopen en verkopen)
* Er kwamen meer handelswerklieden (Handelswerklieden gingen meer ingevoerde
grondstoffen bewerken en verhandelen)
* Er trokken veel horigen naar de steden (Horigen die een jaar en een dag in de stad
leefde, mochten niet langer door zijn heer konden worden opgeëist ‘Stadslucht
maakt vrij’)
3. Gilden worden de baas inde steden
De steden werden bestuurd door stadsraden.
In het begin had iedereen gelijke kansen om lid van een gild te worden. Maar op den
duur kregen de zonen van de gilde leden voorrang
, Geschiedenis
4. Gelaagdheid in de stedelijke samenleving
Wanneer een stad stadsrechten had, waren alle burgers vrij.
Maar niet alle burgers waren gelijk.
Verschillende bevolkingslagen
1) Meesters van de gilde;
2) Hogere personeel van de gilde meesters: scheepskapiteins van de kooplieden
en meesterknechten van
ambachtslieden;
3) Door knechten: laag loon, waar van ze maar net in leven konden blijven;
meerderheid van de bevolking;
4) Bedelaars en zwervers.
, Geschiedenis
P4: Samenvatting
Saamhorigheidsgevoel= Het gevoel bij elkaar te horen
Domein= een dorp met alles wat erbij hoort
In de vroege Middeleeuwen leefde de meeste mensen op een domein en merkten
ze weinig van de staat waarin ze woonden.
In de late Middeleeuwen ontstonden er een aantal staten met grenzen die lijken op
de grenzen van nu. In sommige van die staten ontstond onder een groot deel van de
bevolking van saamhorigheidsgevoel.
Oorzaken van het ontstaan van nationale staten:
1. Grote invloed op het bestuur:
Koningen en ambtenaren werden machtiger. Ze kregen daarbij hulp van de steden.
Mensen moesten belasting gaan betalen en er kwamen legers die de grenzen
beschermden.
2. Dezelfde taal:
In het hele land werden door de ambtenaren en handelaren, de zelfde taal gebruikt
3. De zelfde dingen meemaken:
De mensen in een bepaald gebied kregen samen, bijvoorbeeld te maken me een
oorlog
4. De zelfde godsdienst:
In de Middeleeuwen hadden alle inwoners van Europa het Katholieke geloof
P5: Samenvatting
1. Bouwkunst en beeldende kunst
Kerkgebouwen belangrijkste in de bouwkunst.
A. De Romaanse bouwkunst= a. Ronde bogen
b. Kleine ramen
c. Dikke muren en zuilen
B. Gotische bouwkunst= a. Spitse bogen
b. Hoge en smalle ramen met glas- in- lood
d. Weinig muren
e. Slanke zuilen
Kathedraal= Woning van een bisschop
Kathedraal: Duurt soms we een eeuw voor dat die af is
Iedereen betaalde eraan mee (een opoffering)
In de late middel eeuw veranderende ook veel aan de beeldkunst en bouwkunst.
1. Rijke burgers gingen opdrachten geven aan de bouwmeesters en kunstenaars.
2. Er werden nu ook stadhuizen en waaggebouwen gebouwd
3. Schilders en beeldhouwers maakte nu niet alleen maar godsdienstige beelden
