Economie HAVO examenstof overzicht - complete samenvatting A t/m F

A Markt
Collectieve vraag = vraag van iedereen in een markt bij elkaar
 Verschuiving langs de vraaglijn
 Verschuiving van de vraaglijn → verandering van de
vraaglijn




Een verschuiving (vraaglijn) wordt veroorzaakt door:
 Behoeften van de vragers
 Inkomen van de vragers
 Prijsverandering van substitutie goederen en complementaire goederen
 Aantal vragers


Collectieve aanbod = aanbod van alle aanbieders in een markt bij
elkaar
 Verschuiving langs de aanbodlijn
 Verschuiving van de aanbodlijn → verandering van aanbod


Verschuiving (aanbodlijn) wordt veroorzaakt door:
 Aantal aanbieders
 Kostprijs per product
 Technologische verbetering
 Natuurlijke omstandigheden
Marktevenwicht = vraag en aanbod zijn gelijk
Evenwichts prijs (P), Evenwichts hoeveelheid (Q)
Marktmechanisme = veranderingen in collectieve vraag en aanbod die zorgen
voor een nieuw evenwicht
Volkomen concurrentie = wanneer de prijs volledig door evenwicht wordt
bepaald
Volkomen concurrentie kenmerken:
 Veel aanbieders
 Homogene producten
 Prijs komt door vraag en aanbod
 Vrije toetreding
 Transparant

,  Veel concurrentie
Monopolistische concurrentie:
 Veel aanbieders
 Heterogeen product
 Aanbieders hebben invloed op prijs
 Makkelijk toetreden
 Niet transparant
Oligopolie: (duopolie)
 Weinig aanbieders
 Homo/ heterogeen
 Moeilijk toetreden
 Veel invloed op de prijs
(supermarkten, banken)
Monopolie
 Eén producent
 Veel invloed op prijs
 Homogeen product, niet vervangbaar
 Niet transparant
= Onvolkomen concurrentie = homogeen,
niet transparant
Maximale winst = (MO = MK)
Maximale omzet = (MO = 0)
Break even = (GO = GTK) (TO = TK)
Marktaandeel = omzet bedrijf in % van omzet hele markt
Totale omzet = prijs × afzet (q)
GO = totale opbrengst : q
GO-lijn = prijs-afzet lijn
TW = TO − TK
Vaste kosten (constant) en variabele
Marginale kosten = extra kosten per extra gemaakt product
Marginale opbrengst = extra opbrengst van verkoop extra product
Proportioneel variabele kosten = wanneer de kosten per product gelijk zijn
Progressief = de variabele kosten worden groter
Degressief = de variabele kosten worden kleiner