Opdracht (30’) (in duo’s)
Je gaat stagelopen op de afdeling gynaecologie. Op televisie zag je een interview met een
I lid van de Tweede Kamer over haar idee voor een publiekscampagne voor de bestrijding
van endometriose. In Nederland duurt het gemiddeld 7,4 jaar voordat de diagnose
endometriose wordt gesteld, terwijl naar schatting 10-15% van alle vrouwen hieraan lijdt.
Nu er steeds meer aandacht is voor deze aandoening wil je er meer over weten, zodat je
je patiënten goed kunt voorlichten. Je maakt daarom een 'spiekbriefje’ voor jezelf dat je
kunt gebruiken bij gesprekken met patiënten.
Gebruik de website www.endometriose.nl om dit spiekbriefje te maken.
- Deze informatie moet je ook leren voor de moduletoets.
Wat is endometriose en wat zijn de oorzaken?
Wat het is: een chronische aandoening waarbij weefsel dat lijkt op het
baarmoederslijmvlies (endometrium) buiten de baarmoeder groeit, vaak in de
buikholte op organen zoals eierstokken, eileiders, darmen en blaas, wat kan leiden
tot hevige menstruatiepijn, chronische bekkenpijn, vermoeidheid en
vruchtbaarheidsproblemen, omdat dit weefsel ook reageert op
hormoonschommelingen, bloedt en ontstekingen veroorzaakt.
Oorzaken: onbekend.
Symptomen
Veelvoorkomende symptomen:
Pijn:
Menstruatiepijn (dysmenorroe): zeer hevige krampen die erger kunnen
worden, al voor de menstruatie beginnen, en chronisch kunnen worden.
Pijn tijdens of na geslachtsgemeenschap (dyspareunie).
Pijn bij plassen en/of stoelgang, vooral tijdens de menstruatie; kan ook
brandend of pijnlijk zijn.
Chronische (buik-, bekken-, rug-, been-) pijn.
Menstruatieklachten:
Hevige, langdurige bloedingen en/of stolsels.
Licht bloedverlies voor de menstruatie (spotting).
Darm- en blaasklachten:
Diarree of obstipatie, vaak cyclisch met de menstruatie.
Bloed in urine of ontlasting bij doorgroei van haarden.
Vermoeidheid: chronische, uitputtende vermoeidheid.
Vruchtbaarheidsproblemen: soms de enige klacht.
Diagnose en behandeling
Diagnose:
Anamnese & lichamelijk onderzoek:
Gedetailleerde vragen over menstruatiepijn, pijn bij poepen/plassen, seks,
vermoeidheid, etc..
Gynaecologisch onderzoek: palpatie van de baarmoeder, adnexa
(eierstokken/eileiders) en de achterste fornix op gevoeligheid en
knobbeltjes.
Beeldvorming:
Echografie: vooral vaginaal, om endometriomen (cysten), adenomyose (in
de baarmoederwand) en diepe endometriose (darmen, blaas) te
detecteren.
MRI-scan: biedt gedetailleerde beelden van de hele buik, toont
uitgebreidheid van de ziekte en betrokkenheid van organen zoals darmen,
blaas en urineleiders.