Staatsrecht
Koning
1. Staatshoofd
Vertegenwoordiging Nederlandse staat in binnen- en buitenland
Bijv. Staats- en werkbezoek en Koningsdag
2. Lid regering
Regeerfunctie wordt niet als staatshoofd uitgevoerd!
Koning is bestanddeel van het ambt regering (= Koning en één of meer ministers
en/of staatssecretarissen.
Koning is onschendbaar, minister-president is verantwoordelijk.
Nederland is onderdeel van Het Koninkrijk der Nederlanden (Curaçao, Sint-Maarten en
Aruba). Heeft gouverneurs die hem daarbij helpen, aangezien hij in Nederland is.
Ministerraad
> Alle ministers
> Rutte is voorzitter
> Geen staatssecretarissen
> Koninklijk besluit wordt gemaakt door de regering
> Informateur onderzoekt, formateur daarna (formateur is minister-president)
Decentralisatie
Decentralisatie = de centrale overheid heeft een deel van haar taken regelgevende en
bestuurlijke taken en bevoegdheden overgedragen aan lagere overheden, zoals gemeenten
en provincies (territoriale openbare lichamen).
Ze mogen regels maken voor hun eigen gebied
Gedecentraliseerde eenheidsstaat
> Geen hiërarchie = tussen de centrale overheid en decentrale overheid (ze hebben elkaar
niet nodig)
> Besluiten van besturen decentrale overheden zijn wel aan centraal toezicht onderworpen
Regelgeving van decentrale overheden is van lagere rangorde dan nationale
wetgeving (normenhiërarchie).
Rangorde:
Europees recht
Statuut
Grondwet
Wet in formele zin
Lagere regels (bijvoorbeeld provincies en gemeenten)
Decentralisatie, wat is dat?
Het toekennen en overdragen van bevoegdheden aan organen van lagere publiekrechtelijke
lichamen die deze bevoegdheden in beginsel zelfstandig uitoefenen (niet hiërarchisch
ondergeschikt), bijvoorbeeld gemeenteraad voor het vaststellen van een verordering (APV)
Territoriale decentralisatie
Territoriale decentralisatie: Binnen de gebiedsgrenzen bezitten de ambten van provincies en
gemeenten een algemene regelgevende en bestuurlijke bevoegdheid
Provincies
Gemeenten
, Voorbeelden centrale en decentrale taken
Centrale taken:
> Rijksbelasting
> Aanleg rijkswegen
> Gezondheidszorg
> Onderwijs
> Justitie
> Defensie
Decentrale taken:
> Aanleg gemeentelijke en provinciale wegen
> APV
> Grondbeleid
> Bestemmingsplan
> Zwembad
> Zorg voor jeugd, ouderen en gehandicapten
> Burgerzaken
Organisatie provincies / gemeenten
Organieke wetten (= ontstaan uit de grondwet):
> Provinciewet, artikel 123 Gw
> Gemeentewet, artikel 123 Gw
Bestuursorganen:
Provincie:
> Provinciale Staten
> Gedeputeerde Staten
> Commissaris van de Koning
Gemeenten:
> Gemeenteraad
> College van Burgemeesters en Wethouders
> Burgemeester
Gemeente
> Taken gemeenteraad
- Algemeen bestuur (art. 125, lid 2 GW; art. 6 Gemw).
- Vertegenwoordiger bevolking gemeente (art. 7 Gemw).
- Controleert het college van burgemeester en wethouders.
- Benoemt de wethouders (art. 35 Gemw).
- Verordende bevoegdheden (art. 127 GW).