Theories of Spatial Interventions notities bij literatuur

TSI tekst notities

H1.1

Rittel H & Webber, M.(1973) Dilemmas in a General Theory of Planning,
Policy Sciences4

- Sociale beleid problemen zijn wicked problemen
- Geen oplossingen: definitieve of objectieve antwoorden
- Professionalisme is onder druk omdat het niet objectief of definitief
is
- Makkelijke problemen of taken zijn opgelost
- Testen voor efficiëntie worden uitgedaagd door consequenties voor
equity
o Hedendaagse vraagstukken zijn ingewikkeld
- Herdefiniëren systemen: formatie van doelen en objectieven
- Sociale indicators: om te checken of gewenste uitkomen
gerealiseerd worden
- Doelen vinden is bijna onmogelijk: centrale functie van planning
- Alle veranderingen en revoluties zoeken naar verduidelijking van
doel
- Twee geloven over de toekomst wijzen historicisme af
o Maakbaarheid
o Gevoelens aanpak
- Planning voor grote sociale systemen is onmogelijk zonder verlies
van vrijheid en equity
o Ultiem doel: anarchie
o Of luxes die niet veroorloofd kunnen worden
- Professionalisme geeft hoop aan planning
o Planning en professionalisme komen voort uit het idee van
efficiëntie
- Recentelijk: overwegen of we het goede aan het doen zijn
o Leren over de consequenties van acties
 Dit in verschillende referentiekaders plaatsen
- Sociale processen zijn verbonden met grotere systemen en input in
anderen
- Definiëren en lokaliseren van problemen is erg ingewikkeld en
moeilijk
o Internaliseren van externaliteiten
- Systeem analisten begonnen hiermee: valide model
- Ideale planning: doorlopen, cybernetisch bestuursproces, dat
systematische procedures omdat voor het continu zoeken naar
doelen
o Reek stappen

,- Onze intelligentie reikt niet ver genoeg om wicked problemen op te
lossen
o Klassiek paradigma van wetenschap is niet toepasbaar op
problemen van open maatschappelijke systemen – dat
proberen schaadt de reputatie
- Wicked problemen zijn publieke beleid problemen zonder duidelijke
definitie, lokalisatie of oplossing
o 1. Wicked problemen hebben geen definitieve formulering
 De informatie om het probleem te begrijpen hangt af
van het idee om het op te lossen
 Omschrijven of definiëren van het probleem vereist
oplossingen
 Normatief
 Proces van het probleem oplossen en begrijpen is
hetzelfde
 Kan niet in fasen opgelost worden
o 2. Wicked problemen hebben geen stopregel
 Geen criteria die bepaalt wanneer een oplossing
gevonden is
 Stoppen voor redenen extern aan het probleem
 Altijd betere oplossingen vinden
o 3. Oplossingen voor wicked problemen zijn niet waar of
onwaar, maar goed of slecht
 Oplossingen kunnen niet onafhankelijk gecontroleerd
worden
 Meerdere partijen vinden iets over oplossingen
o 4. Er is geen directe of ultieme test voor een oplossing op een
wicked probleem
 Geïmplementeerde oplossingen genereren golven van
consequenties over de tijd heen
 Ongewenste effecten kunnen bedoelde voordelen
overwinnen
 Volledige consequenties kunnen niet beoordeeld worden
tot alle golven klaar zijn, en er is geen manier om alle
golven door iedereens leven de beoordelen (voortijds of
binnen bepaalde tijd)
o 5. Iedere oplossing op een wicked probleem is een one-shot
operatie
 Geen mogelijkheid voor trial-and-error, omdat iedere
poging het probleem significant verandert – laat
onwisbare sporen achter
 Iedere trial telt, effect zijn onomkeerbaar

,o 6. Wicked problemen hebben geen opsombare reeks
potentiële oplossingen of goed beschreven reeks toegestane
handelingen
 Geen criteria om te bewijzen dat alle mogelijke
oplossingen zijn geïdentificeerd en overwogen
 Oordeel: of er verder wordt gezocht naar oplossingen of
niet
 Gebieden met slecht gedefinieerde problemen en dus
oplossingen: reeks haalbare actieplannen hangen af van
realistisch oordeel, het vermogen om exotische ideeën
te beoordelen en op de mate van vertrouwen en
geloofwaardigheid tussen de planner en de klant die
leidt tot een compromis of conclusie over het plan van
actie
o 7. Ieder wicked probleem is uniek
 Essentieel uniek: ondanks veel overeenkomsten tussen
problemen is er altijd een extra onderscheidende
eigenschap die van doorslaggevend belang is
 Niet te classificeren
 Oplossingen zijn hierdoor niet overdraagbaar
o 8. Ieder wicked probleem kan beschouwd worden als een
symptoom van een ander probleem
 Discrepanties tussen huidige stand en hoe het zou
moeten zijn
 Zoeken oplossing: start met causale verklaring voor
discrepantie
 Verwijderen van die oorzaak geeft nog een probleem
waarvan het eerste probleem een symptoom is (hoger
level)
 De level waarop het probleem opgelost wordt ligt aan de
analist
 Niet logisch bepaald
 Hoe hoger het niveau, hoe breder, vager en dus
moeilijker
 Geen symptoombestrijding nastreven: zo hoog mogelijk
aanpakken
 Kleine oplossingen laag in stapjes maken soms
oplossingen op een hoger niveau moeilijker
 Marginale verbetering garandeert niet algemene
verbetering
o 9. Het bestaan van een discrepantie die een wicked probleem
vertegenwoordigt, kan op talloze manieren worden verklaard:

, de keuze van de verklaring bepaalt de aard van de oplossing
van het probleem
 Er zijn meer manieren op een hypothese te weerleggen
 Door essentiële uniekheid van een wicked
probleem en gebrek aan mogelijkheid voor
rigoureuze experimentatie
 De keuze van de verklaring is willekeurig in logische zin
 Houding en intentie bepalen keuze
 Referentiekader en wereldbeeld is de sterkste bepalende
factor in het uitleggen van een discrepantie en zo het
oplossen van een wicked probleem
o 10. De planner heeft niet het recht om fout te zijn
 Weerleggingen van hypothese werken hier niet,
planning geen zoektocht naar waarheid is, maar het
verbeteren van karakteristieken van de wereld waarin
mensen leven
 Planners zijn verantwoordelijk voor de consequenties
van acties die ze genereren: effecten op mensen zijn
groot
 Wicked problemen zijn problematisch: verzetten zich
tegen pogingen om grenzen af te bakenen en oorzaken
identificeren
 Planners die met open systemen werken raken verstrikt
in ambiguïteit van hun causale netwerken
 Mogelijke oplossingen worden vertroebeld door nog
grotere reeks dilemma’s die voortkomen uit groeiend
pluralisme van mensen
 Voorstellen worden beoordeeld op verschillende,
tegenstrijdige schalen
- Geen monocultuur, steeds meer heterogeen in cultuur, waarden en
geloven
o Steeds meer variaties mogelijk – subculturen
o Pre-industriële samenleving was meer cultureel homogeen
- Grotere publieke welvaart is een som van individualistische keuzes
- Zero-sum games en win-win situaties zijn steeds moeilijker te krijgen
- Verschillende waarden door verschillende groepen individuen
worden op verschillende manieren bevredigt, oplossingen zijn voor
andere problemen
- Geen overheersende sociale theorie of ethiek, niet te bepalen wie
gelijk heeft en welke doelen gediend worden
o Experts laten bepalen is niet ethisch
o Individuen meer hun voorkeuren laten behalen is een andere
manier