Het effect van geur en menselijkheid van een robot op vertrouwen
Naam: Rebecca van Wingerden
Studentnummer: 852684979
Cursus: Onderzoekspracticum Experimenteel Onderzoek (PB0422)
Examinatoren: dr. Natascha de Hoog, dr. Ron Pat-El en Xynthia Kavelaars
Inleverdatum: 12 oktober 2025
, Samenvatting
De technologieën voor het gebruik van robots rijken steeds verder in onze huidige
samenleving. Met name in zorginstellingen kunnen robottechnologie een belangrijke rol vervullen.
Maar hoe kan er toch worden voorzien in de menselijke voordelen zoals een vertrouwd gevoel bij de
robot? Eerdere onderzoeken hebben aangetoond dat multisensorische signalen, zoals geuren, een
effect kunnen hebben op onze waarneming van menselijkheid en betrouwbaarheid (Fraune et al.,
2022). Er is een experiment uitgevoerd met een between-subjects ontwerp waarbij twee factoren en
drie niveaus werden getest. 324 volwassenen (M = 26,9; SD = 6,68) werden willekeurig ingedeeld in
één van de zes groepen. Het vertrouwen in de robot was de afhankelijke variabele en is gemeten
door middel van de Trust Perception Scale for Human-Robot Interactions (Schaeffer, 2016). Tijdens
de datascreening zijn er geen schendingen van aannames opgemerkt. Een manipulatiecheck toonde
aan dat de manipulatie van visuele menselijkheid succesvol was. De factoriële ANOVA liet geen
significant hoofdeffect van geur zien, maar wel een significant hoofdeffect van visuele menselijkheid.
De geur hexanal verhoogde het vertrouwen met name bij de robot- en avatarcondities, en niet bij de
menselijke weergave. Deze bevindingen suggereren dat geur een compenserende rol kan spelen
wanneer een zorg assistent minder menselijk is vormgegeven. Dit onderzoek draagt bij aan de sociale
perceptie van multisensorische signalen en kan bijdragen aan het ontwerpen van zorgrobots.
,
Naam: Rebecca van Wingerden
Studentnummer: 852684979
Cursus: Onderzoekspracticum Experimenteel Onderzoek (PB0422)
Examinatoren: dr. Natascha de Hoog, dr. Ron Pat-El en Xynthia Kavelaars
Inleverdatum: 12 oktober 2025
, Samenvatting
De technologieën voor het gebruik van robots rijken steeds verder in onze huidige
samenleving. Met name in zorginstellingen kunnen robottechnologie een belangrijke rol vervullen.
Maar hoe kan er toch worden voorzien in de menselijke voordelen zoals een vertrouwd gevoel bij de
robot? Eerdere onderzoeken hebben aangetoond dat multisensorische signalen, zoals geuren, een
effect kunnen hebben op onze waarneming van menselijkheid en betrouwbaarheid (Fraune et al.,
2022). Er is een experiment uitgevoerd met een between-subjects ontwerp waarbij twee factoren en
drie niveaus werden getest. 324 volwassenen (M = 26,9; SD = 6,68) werden willekeurig ingedeeld in
één van de zes groepen. Het vertrouwen in de robot was de afhankelijke variabele en is gemeten
door middel van de Trust Perception Scale for Human-Robot Interactions (Schaeffer, 2016). Tijdens
de datascreening zijn er geen schendingen van aannames opgemerkt. Een manipulatiecheck toonde
aan dat de manipulatie van visuele menselijkheid succesvol was. De factoriële ANOVA liet geen
significant hoofdeffect van geur zien, maar wel een significant hoofdeffect van visuele menselijkheid.
De geur hexanal verhoogde het vertrouwen met name bij de robot- en avatarcondities, en niet bij de
menselijke weergave. Deze bevindingen suggereren dat geur een compenserende rol kan spelen
wanneer een zorg assistent minder menselijk is vormgegeven. Dit onderzoek draagt bij aan de sociale
perceptie van multisensorische signalen en kan bijdragen aan het ontwerpen van zorgrobots.
,
