Toetsdoelen
De student kan …
• de werking van endogene en exogene krachten en hoe deze op de aardkorst inwerken beschrijven en verklaren
• de maatregelen beschrijven en verklaren die genomen worden om bewoning door met water bedreigde gebieden mogelijk te maken
• wereldwijd de werking van seizoenen, de klimaten en hun spreiding, klimaatverandering en samenhangende landschappen beschrijven en verklaren
• de ligging van de Nederlandse landschappen en hun kenmerken beschrijven en verklaren
• demografische kenmerken (zoals de spreiding en bevolkingsgroei/-afname, migratiestromen) in Nederland en wereldwijd beschrijven en verklaren
• de verschillende bestaansmiddelen (landbouw, industrie en diensten), hun kenmerken en hun voorkomen en spreiding en daarmee samenhangende
globalisering beschrijven en verklaren
Leerstof
• Baltus, R. (2019). Kennisbasis Aardrijkskunde. Groningen: Noordhoff.
Overige bronnen
• alle op Itslearning geplaatste materialen
De onderstaande lijst met per thema uitgewerkte hoofdinzichten/vragen en begrippen vormen de basis van voortgangstoets, gedeelte aardrijkskunde. Uitgangspunt
bij aardrijkskunde is dat je als student inzicht en begrip hebt in zeven geografische thema’s (hetgeen dieper gaat dan alleen de feiten kunnen reproduceren):
1. Het Nederlands landschap
2. Bevolking en ruimte
3. Klimaatgebieden Wereld
4. Bestaansmiddelen
5. Krachten der aarde
6. Water
7. Arm en rijk
In het onderstaande tref je per thema de hoofdvragen, begrippen en handige sites en bronnen. Start is het boek Basiskennis aardrijkskunde Noordhoff en de
begrippenlijst van de toelatingstoets (zie Its). Maar om de diepgang te krijgen is vaak een nadere verkenning nodig. Dit kan via de aangegeven sites en de boeken
Aardrijkskunde en Didactiek en Geowijzer (eveneens van Noordhoff en zijn in de mediatheek beschikbaar).
, Toetstermen voortgtoets Aardrijkskunde
GEOGRAFISCHE HOOFDTHEMA’S DEELONDERWERPEN GEOGRAFISCHE BEGRIPPEN Bronnen
1. Het Nederlands landschap Basislandschappen • duinlandschap: Duinen, helmgras, getijden, eb en vloed, wadden https://www.geologievannederland.nl/landschap/landschappen
• veenlandschap: hoogveen en laagveen, turfwinning, inklinking, https://www.youtube.com/watch?v=S3-J915_HcU
Welke 6 basislandschappen heeft droogmakerijen, sloten, ringvaart en boezem, ontwatering https://www.ntr.nl/html/micrio/schooltv/hetnederlandselandscha
Nederland, waar vind je die, waarom • zeekleilandschap: kwelders, eb en vloed, wadden p/
daar en hoe zijn ze ontstaan? • rivierkleilandschap: Rivier, meanderen, delta, bovenloop, https://www.youtube.com/watch?v=wET9dSRib7o
benedenloop, stroomsnelheid, verwering, erosie, sedimentatie,
zoetwaterbron Verstedelijking NL:
• zandlandschap: Hoog Nederland, ijstijden, (land)ijs, stuwwal dekzand, https://www.youtube.com/watch?v=uaNJEu0-R0c
keileem, Veluwe, Hondsrug, Utrechts en Sallandse heuvelrug Ontwikkeling steden in NL:
• lösslandschap: Limburg https://www.youtube.com/watch?v=Cg-_eHANvrk
Randstad: Rotterdam, Den Haag, Amsterdam Utrecht:
Welke 6 cultuurlandschappen heeft Cultuurlandschappen • woongebieden: dorpen en steden https://www.youtube.com/watch?v=eXNm1zg0ULI
Nederland, waar vind je die en • landbouw: akkerbouw, glastuinbouw en veeteelt
waarom daar?
• recreatie
• bedrijventerrein, industrie, haven
• bosgebieden en natuur
• infrastructuur: transportlijnen
GEOGRAFISCHE HOOFDTHEMA’S DEELONDERWERPEN GEOGRAFISCHE BEGRIPPEN Bronnen
2. Bevolking en ruimte https://www.studioaardrijkskunde.nl/KB1/K02_01/3Spreidingbev
Bevolkingspreiding • natuurlijke bevolkingsgroei olkingNL.jpg
Hoe is de bevolking samengesteld en Bevolkingsdichtheid • geboorte- en sterftecijfer, http://www.studio-haverstraat.nl/pf22.html;
hoe is die samenstelling zo ontstaan in Demografie van • geboorte- of sterfteoverschot https://www.youtube.com/watch?v=8o3zZdEf540
Nederland? Nederland • migratie https://www.youtube.com/watch?v=zgvauP2HmoQ,
• immigratie https://www.cbs.nl/nl-nl/nieuws/2018/51/prognose-18-miljoen-
• emigratie inwoners-in-2029
• vestigings- en vertrekoverschot https://www.cbs.nl/nl-nl/visualisaties/bevolkingspiramide
• push en pull factoren
• urbanisatie,
• suburbanisatie,
Spreidingspatronen bevolking, waar en Inrichting stedelijk en
hoe wonen mensen en waarom daar, daaromheen liggend • re-urbanisatie
in de wereld en in Nederland? gebied • Stedelijk gebied
• Randstad,
• forensisme,
• krottenwijken