OBSTRUCTIEVE EN RESTRICTIEVE AANDOENINGEN (DIRK VISSERS)
................................................................................................ 2
PRE- EN POSTOPERATIEVE ADEMHALINGSKINESITHERAPIE (DIRK
VISSERS)................................................................................... 6
ONDERZOEK RESPIRATOIRE PATIËNT (TINA COREMANS)...............8
ANATOMIE EN FYSIOLOGIE VAN HET RESPIRATOIRE STELSEL (TINA
COREMANS)............................................................................. 14
PRE- EN POSTOPERATIEVE RESPIRATOIRE KINESITHERAPIE (TINA
COREMANS)............................................................................. 27
RESPIRATOIRE BEHANDELTECHNIEKEN......................................38
AEROSOLTHERAPIE EN POEDERINHALATOREN (LAURA
DIARTA/SAMIRA) HC.................................................................45
AUTOGENE DRAINAGE EN HULPMIDDELEN (SAMERA EL BAKKALI)
HC.......................................................................................... 59
LONGFUNCTIEONDERZOEKEN (LAURE DIARTE)...........................72
PRE- EN POSTOPERATIEVE RESPIRATOIRE KINESITHERAPIE (LAURE
DIARTE)................................................................................... 83
1
,ADEMHALINGSKINESITHERAPIE
OBSTRUCTIEVE EN RESTRICTIEVE AANDOENINGEN (DIRK VISSERS)
ADEMHALINGSSYSTEEM (RESPIRATOIR SYSTEEM)
= geheel van longen, ribbenkast en centrale regulatiesystemen (in medulla oblongata) dat zorgdraagt
voor de ademhaling
- Ademhaling = inademing van zuurstofrijke lucht naar longen + afvoer van koolzuurrijke lucht
uit de longen
Ademhaling in rust:
1. Inademing
o Buikademhaling (= diafragmatische ademhaling) = voldoende
Soms borstkas tgv stress/tijdens herstel na inspanning
o Diafragma spant aan => wordt naar beneden getrokken => ingewanden worden
bijeen geduwd + naar beneden => buik naar buiten
o Wet van Boyle: P x V = C onstant
Diafragma naar beneden => Vborst + Pborst
Pborstkas < Pbuiten => lucht stroomt naar binnen => inademing
DUS je buik wordt dik tgv inademing EN je ademt omdat je buik dikker wordt
Hoe kan V stijgen:
Diafragma spant op, daalt
Druk daalt, lucht stroomt binnen
Ribben worden opgetrokken (dmv ademhalingspieren, intercostale
spieren) => bovenste ribben breder naar voorwaarts en omhoog toe
+ onderste ribben breder naar zijkant en omhoog toe
o Fouten bij ademen
Paradoxale ademhaling: buik wordt dikker bij het uitademen
Dysfunctionele ademhaling
Thoracale ademhaling in rust: extra spieren worden gebruikt
o Gevolg: minder zuurstof naar andere spieren omdat deze
spieren nu ook zuurstof nodig hebben => veel energie
o Vaak tgv stress
Hyperventilatie: te veel inademing O2 + uitademing CO2 (hypocapnie
=> pH stijgt (resp. alkalose) + vasoconstrictie hersenbloedvaten =>
minder O2 => lichthoofdig)
2. Uitademing
2
, o Ademhalingsspieren ontspannen + longblaasjes worden geledigd => passief proces
o Krachtige uitademing: aanspanning buikspieren => buik gaat naar binnen
o Hoesten = krachtig uitademen
o Toepassing: adem uit als een oefening met spiercontractie vraagt (want bij inademen
moet je ook al inademingspieren aanspannen)
Structuur van de luchtwegen
- 23 vertakkingen
- Diameter vd individuele luchtweg wordt maar kleiner en minder kraakbeen
- Totale diameter van de bronchioli > diameter hoofdbronchi
- Gas doorheen kleine bronchioli versnelt tot in de hoofdbronchi
o Gevolg: druk verlaagt, (bij versleten kraakrignen) luchtweg gaat vernauwen
o Vermijden : flow controleren of druk aan het uiteinde verhogen (purst lip breathing,
opening mond verkleinen. PositiveExperatoireEndPressure gaat mucus kunnen
doorsturen zonder dat de luchtweg dichtklapt)
- Verstopte luchtzakjes = ademen met pauzes en opbouwend inademen
o Lucht kies de makkelijkste weg naar open luchtzakjes
o Lucht verdeelt zich verder naar naburige zakjes voor mucus naar grotere luchtwegen
te brengen
Ademhaling op longniveau
- Functie ademhaling: lucht naar longblaasjes voeren => O2 opname door bloedvaten rond
blaasjes + afvoer afvalstoffen (= gasuitwisseling)
- Ventilatie-perfusie mismatch
o Geen perfusie: Lucht bereikt longen goed MAAR er is geen bloedstroom (O2 niet
meegenomen)
o OF geen ventilatie: lucht geraakt niet tot longen waardoor geen gasuitwisseling kan
gebeuren (door vb. slijm)
o Oplossing:
Ademhalingsoefeningen => lucht kan verder in longen
Poriën van Kohn = verbindingen tussen longblaasjes => wanner adem wordt
ingehouden -> lucht stroom via poriën naar verstop longblaasje
OBSTRUCTIEF VS RESTRICTIEF
Obstructie = vernauwing van de luchtwegen => onvoldoende ventilatie distaal van vernauwing.
- Emfyseem: longblaasjes zijn elasticiteit verloren, één grote volume dus minder oppervlakte
voor gasuitwisseling
- Chronische bonchitis: luchtwegen waar ontsteking onstaat, waar slijmvliezen verdikken en
gevoelig voor infecties zijn. Ontsteking veroorzaakt dus vernauwing van luchtwegen. Muco-
3
, ciliaire transport vervoert slijm, door verdikking slijmvlieslaag gaat er een ophoping slijm
ontstaat en vernauwt de diameter en snellere transport van lucht dus drukverlaging en
collaps van luchtweg. Equal pressure point = druk binnen en buiten bronchi zal er een collaps
ontstaan dus dit vermijden
Restrictie = longen kunnen zich niet goed uitzetten tijdens inademing => kleiner longvolume +
beperkte luchtinname (beperkt volume in de longen)
Obstructie Restrictie
- Probleem: lucht geraakt niet uit long - Probleem: lucht geraakt niet in long
- Vb. COPD, astma, bronchitis - Vb. longfibrose, spierziekte
- Flow volume curve - Flow volume curve
-> verplaatst naar links -> verplaatst naar rechts
-> PEF is lager -> kleiner
-> knik in curve tijdens expiratie - oorzaak : obesitas, einde zwangerschap
RESTRICTIEF LONGLIJDEN
= expansie van de long is belemmerd of mogelijkheid tot ontplooien is afgenomen => alle
longvolumes zijn afgenomen => snellere ademhaling (om ademminutenvolume te bereiken (AMV)) =
tachypnoe
Spirometrie
Oorzaken => algemeen: compliance, elasticiteit is afgenomen, stijfheid is toegenomen
1. Intrinsieke oorzaken
o Interstitiële longfibrose: interstitium (= weefsel rondom longblaasjes) verlittekend =>
minder elasticiteit en afstand tussen alveoli en bloeedvaten dus gasuitwisseling
o Hartfalen met longoedeem: vocht in longen beperkt longcapaciteit + moeilijkere
uitademing
4
................................................................................................ 2
PRE- EN POSTOPERATIEVE ADEMHALINGSKINESITHERAPIE (DIRK
VISSERS)................................................................................... 6
ONDERZOEK RESPIRATOIRE PATIËNT (TINA COREMANS)...............8
ANATOMIE EN FYSIOLOGIE VAN HET RESPIRATOIRE STELSEL (TINA
COREMANS)............................................................................. 14
PRE- EN POSTOPERATIEVE RESPIRATOIRE KINESITHERAPIE (TINA
COREMANS)............................................................................. 27
RESPIRATOIRE BEHANDELTECHNIEKEN......................................38
AEROSOLTHERAPIE EN POEDERINHALATOREN (LAURA
DIARTA/SAMIRA) HC.................................................................45
AUTOGENE DRAINAGE EN HULPMIDDELEN (SAMERA EL BAKKALI)
HC.......................................................................................... 59
LONGFUNCTIEONDERZOEKEN (LAURE DIARTE)...........................72
PRE- EN POSTOPERATIEVE RESPIRATOIRE KINESITHERAPIE (LAURE
DIARTE)................................................................................... 83
1
,ADEMHALINGSKINESITHERAPIE
OBSTRUCTIEVE EN RESTRICTIEVE AANDOENINGEN (DIRK VISSERS)
ADEMHALINGSSYSTEEM (RESPIRATOIR SYSTEEM)
= geheel van longen, ribbenkast en centrale regulatiesystemen (in medulla oblongata) dat zorgdraagt
voor de ademhaling
- Ademhaling = inademing van zuurstofrijke lucht naar longen + afvoer van koolzuurrijke lucht
uit de longen
Ademhaling in rust:
1. Inademing
o Buikademhaling (= diafragmatische ademhaling) = voldoende
Soms borstkas tgv stress/tijdens herstel na inspanning
o Diafragma spant aan => wordt naar beneden getrokken => ingewanden worden
bijeen geduwd + naar beneden => buik naar buiten
o Wet van Boyle: P x V = C onstant
Diafragma naar beneden => Vborst + Pborst
Pborstkas < Pbuiten => lucht stroomt naar binnen => inademing
DUS je buik wordt dik tgv inademing EN je ademt omdat je buik dikker wordt
Hoe kan V stijgen:
Diafragma spant op, daalt
Druk daalt, lucht stroomt binnen
Ribben worden opgetrokken (dmv ademhalingspieren, intercostale
spieren) => bovenste ribben breder naar voorwaarts en omhoog toe
+ onderste ribben breder naar zijkant en omhoog toe
o Fouten bij ademen
Paradoxale ademhaling: buik wordt dikker bij het uitademen
Dysfunctionele ademhaling
Thoracale ademhaling in rust: extra spieren worden gebruikt
o Gevolg: minder zuurstof naar andere spieren omdat deze
spieren nu ook zuurstof nodig hebben => veel energie
o Vaak tgv stress
Hyperventilatie: te veel inademing O2 + uitademing CO2 (hypocapnie
=> pH stijgt (resp. alkalose) + vasoconstrictie hersenbloedvaten =>
minder O2 => lichthoofdig)
2. Uitademing
2
, o Ademhalingsspieren ontspannen + longblaasjes worden geledigd => passief proces
o Krachtige uitademing: aanspanning buikspieren => buik gaat naar binnen
o Hoesten = krachtig uitademen
o Toepassing: adem uit als een oefening met spiercontractie vraagt (want bij inademen
moet je ook al inademingspieren aanspannen)
Structuur van de luchtwegen
- 23 vertakkingen
- Diameter vd individuele luchtweg wordt maar kleiner en minder kraakbeen
- Totale diameter van de bronchioli > diameter hoofdbronchi
- Gas doorheen kleine bronchioli versnelt tot in de hoofdbronchi
o Gevolg: druk verlaagt, (bij versleten kraakrignen) luchtweg gaat vernauwen
o Vermijden : flow controleren of druk aan het uiteinde verhogen (purst lip breathing,
opening mond verkleinen. PositiveExperatoireEndPressure gaat mucus kunnen
doorsturen zonder dat de luchtweg dichtklapt)
- Verstopte luchtzakjes = ademen met pauzes en opbouwend inademen
o Lucht kies de makkelijkste weg naar open luchtzakjes
o Lucht verdeelt zich verder naar naburige zakjes voor mucus naar grotere luchtwegen
te brengen
Ademhaling op longniveau
- Functie ademhaling: lucht naar longblaasjes voeren => O2 opname door bloedvaten rond
blaasjes + afvoer afvalstoffen (= gasuitwisseling)
- Ventilatie-perfusie mismatch
o Geen perfusie: Lucht bereikt longen goed MAAR er is geen bloedstroom (O2 niet
meegenomen)
o OF geen ventilatie: lucht geraakt niet tot longen waardoor geen gasuitwisseling kan
gebeuren (door vb. slijm)
o Oplossing:
Ademhalingsoefeningen => lucht kan verder in longen
Poriën van Kohn = verbindingen tussen longblaasjes => wanner adem wordt
ingehouden -> lucht stroom via poriën naar verstop longblaasje
OBSTRUCTIEF VS RESTRICTIEF
Obstructie = vernauwing van de luchtwegen => onvoldoende ventilatie distaal van vernauwing.
- Emfyseem: longblaasjes zijn elasticiteit verloren, één grote volume dus minder oppervlakte
voor gasuitwisseling
- Chronische bonchitis: luchtwegen waar ontsteking onstaat, waar slijmvliezen verdikken en
gevoelig voor infecties zijn. Ontsteking veroorzaakt dus vernauwing van luchtwegen. Muco-
3
, ciliaire transport vervoert slijm, door verdikking slijmvlieslaag gaat er een ophoping slijm
ontstaat en vernauwt de diameter en snellere transport van lucht dus drukverlaging en
collaps van luchtweg. Equal pressure point = druk binnen en buiten bronchi zal er een collaps
ontstaan dus dit vermijden
Restrictie = longen kunnen zich niet goed uitzetten tijdens inademing => kleiner longvolume +
beperkte luchtinname (beperkt volume in de longen)
Obstructie Restrictie
- Probleem: lucht geraakt niet uit long - Probleem: lucht geraakt niet in long
- Vb. COPD, astma, bronchitis - Vb. longfibrose, spierziekte
- Flow volume curve - Flow volume curve
-> verplaatst naar links -> verplaatst naar rechts
-> PEF is lager -> kleiner
-> knik in curve tijdens expiratie - oorzaak : obesitas, einde zwangerschap
RESTRICTIEF LONGLIJDEN
= expansie van de long is belemmerd of mogelijkheid tot ontplooien is afgenomen => alle
longvolumes zijn afgenomen => snellere ademhaling (om ademminutenvolume te bereiken (AMV)) =
tachypnoe
Spirometrie
Oorzaken => algemeen: compliance, elasticiteit is afgenomen, stijfheid is toegenomen
1. Intrinsieke oorzaken
o Interstitiële longfibrose: interstitium (= weefsel rondom longblaasjes) verlittekend =>
minder elasticiteit en afstand tussen alveoli en bloeedvaten dus gasuitwisseling
o Hartfalen met longoedeem: vocht in longen beperkt longcapaciteit + moeilijkere
uitademing
4
