Samenvatting ethiek gezondheid &
maatschappij 1
Algemeen
Ethiek
● Ethiek is een deeldiscipline van loso e
● Vakgebied dat zich bezig houdt met 3 belangrijke basale vragen
● Wat moed ik doen?
○ Eed van Hippocrates
● Hoe moet ik handelen?
○ Deontologie = plichtenleer
○ Omschrijving van wat er van iemand verwacht wordt
Ethiek in de kliniek
● 1001 vragen en discussies van voor de geboorte tot de dood
● Hoe meer mogelijkheden er zijn, hoe meer we ons de vraag stellen hoe we me die
mogelijkheden moeten omgaan
● Vragen die te maken hebben met wat mensen verwachten van de medische wereld en
hoe gaat de medische wereld om met die verwachtingen.
fi fi
,Voorbeeld prenatale screenings
● Kennis erfelijke ziektes van toekomstige baby groeit
● Gevolg: meer vragen (van het kind naar de ouders toe)
○ "Waarom heb je me geboren laten worden?"
○ "Waarom heb ik die bepaalde kenmerken?"
● Twijfel en dilemma's
○ Kan ik mijn kind laten geboren worden of niet?
Vroeger wist je nog niks voor de bevalling over de gezondheid of geslacht
● Meest gestelde vraag voor de geboorte = "is mijn kind gezond"
● Verwachting is dat er goed nieuws komt, maar er is ook minder goed nieuws --> wat dan?
Wat doe je als er iets adhv is?
● Mensen willen weten omdat ze er nog misschien nog iets kunnen doen of evt alles uit hun
leven willen halen
Medische wetenschappen
● Stroom aan data
● Meer technologie
● Meer kennis over het lichaam
Cruciale verschuiving
● Wat doet die info met ons?
● Hoe gaan we er mee om?
● Hoe gaan we dat integreren in ons gezondheidszorgsysteem
LET OP 3% van de apps om de gezondheid te 'bevorderen' is betrouwbaar
,Meer kennis VERSCHILT van meer zekerheid
Goethe
● "Met het weten groeit de twijfel"
● Meer vragen
● Meer dilemma's
● Dus meer nood aan ethiek
Inleiding boek
Wat is de plaats van ziekte en gezondheid in de samenleving?
Waarden zijn belangrijk om over na te denken want zo verandert ons perspectief
Maatschappelijke plaats van gezondheid
2 grote thema's/ fundamentele vragen worden besproken
1. Welk gezondheidsbegrip overheerst in samenleving en welke impact op keuzes en
handelingen?
2. Relatie tussen gezondheidsbegrip, politieke macht en individuele verantwoordelijkheid?
En nog een goede gezondheid (hfst 2 boek)
Gezondheidsproblemen de dag vandaag
● Hoge cijfers obesitas + diabetes
● Hoge cijfers malaria
● Stijgende # kanker , ziektes, …
LET OP we streven in de West-Europese samenlevingen naar gezondheid (miss meer dan
ooit)
● Gezondheid is niet langer een feitelijke vaststelling
○ Voorbeeld: ik ben hier en nu gezond
● Het is ook een norm, richtsnoer waar we maatschappelijk + individueel naar streven
○ Let op zelden of nooit zijn we zeker of we het bereikt hebben.
, Vragen die je u kan stellen
● Wnr heb je genoeg gedaan voor je gezondheid?
● Wie kan zeggen dat hij/zij perfect gezond is?
● Welke cholesterolwaarde is gezond?
Wetenschap
● Meer technologie
○ Grotere vrijheid over onze levensloop
○ MAAR gevolg: toegenomen verantwoordelijkheid
● Iedereen maakt gebruik van individuele vrijheid
○ MAAR weinig re ectie over individuele verantwoordelijkheid die meekomt met de
vrijheid
● Elke doorbraak = nieuwe vraagstukken + dilemma's
○ We moeten keuzes maken dus ook fundamentele vragen
○ voorbeeld: prenatale screening (zie hierboven)
Uitdaging
● Indien individuele keuzearchitectuur over onze gezondheid + ons leven
○ Gevolg: # ethische dilemma's stijgt ook
● Meer kennis --> neemt twijfel NIET weg
○ Gevolg: hoe meer we weten = hoe meer we de risico's besefffen
○ Gevolg: zekerheid over toekomst is ver te zoeken
○ Gevolg: grotere noodzaak tot systematische re ectie over hoe we in toekomst met
homo sapiens question omgaan.
● Stroom gezondheidsdata
○ Via apps en bevragingen
○ Wat zullen we ermee aanvangen?
○ Wat zullen we ermee doen?
○ Besteden we onze keuzes uit aan technologie en AI of willen we de regie over ons
leven in eigen handen houden?
○ Hoe zouden we dat doen en wie draagt de verantwoordelijkheid?
fl fl
maatschappij 1
Algemeen
Ethiek
● Ethiek is een deeldiscipline van loso e
● Vakgebied dat zich bezig houdt met 3 belangrijke basale vragen
● Wat moed ik doen?
○ Eed van Hippocrates
● Hoe moet ik handelen?
○ Deontologie = plichtenleer
○ Omschrijving van wat er van iemand verwacht wordt
Ethiek in de kliniek
● 1001 vragen en discussies van voor de geboorte tot de dood
● Hoe meer mogelijkheden er zijn, hoe meer we ons de vraag stellen hoe we me die
mogelijkheden moeten omgaan
● Vragen die te maken hebben met wat mensen verwachten van de medische wereld en
hoe gaat de medische wereld om met die verwachtingen.
fi fi
,Voorbeeld prenatale screenings
● Kennis erfelijke ziektes van toekomstige baby groeit
● Gevolg: meer vragen (van het kind naar de ouders toe)
○ "Waarom heb je me geboren laten worden?"
○ "Waarom heb ik die bepaalde kenmerken?"
● Twijfel en dilemma's
○ Kan ik mijn kind laten geboren worden of niet?
Vroeger wist je nog niks voor de bevalling over de gezondheid of geslacht
● Meest gestelde vraag voor de geboorte = "is mijn kind gezond"
● Verwachting is dat er goed nieuws komt, maar er is ook minder goed nieuws --> wat dan?
Wat doe je als er iets adhv is?
● Mensen willen weten omdat ze er nog misschien nog iets kunnen doen of evt alles uit hun
leven willen halen
Medische wetenschappen
● Stroom aan data
● Meer technologie
● Meer kennis over het lichaam
Cruciale verschuiving
● Wat doet die info met ons?
● Hoe gaan we er mee om?
● Hoe gaan we dat integreren in ons gezondheidszorgsysteem
LET OP 3% van de apps om de gezondheid te 'bevorderen' is betrouwbaar
,Meer kennis VERSCHILT van meer zekerheid
Goethe
● "Met het weten groeit de twijfel"
● Meer vragen
● Meer dilemma's
● Dus meer nood aan ethiek
Inleiding boek
Wat is de plaats van ziekte en gezondheid in de samenleving?
Waarden zijn belangrijk om over na te denken want zo verandert ons perspectief
Maatschappelijke plaats van gezondheid
2 grote thema's/ fundamentele vragen worden besproken
1. Welk gezondheidsbegrip overheerst in samenleving en welke impact op keuzes en
handelingen?
2. Relatie tussen gezondheidsbegrip, politieke macht en individuele verantwoordelijkheid?
En nog een goede gezondheid (hfst 2 boek)
Gezondheidsproblemen de dag vandaag
● Hoge cijfers obesitas + diabetes
● Hoge cijfers malaria
● Stijgende # kanker , ziektes, …
LET OP we streven in de West-Europese samenlevingen naar gezondheid (miss meer dan
ooit)
● Gezondheid is niet langer een feitelijke vaststelling
○ Voorbeeld: ik ben hier en nu gezond
● Het is ook een norm, richtsnoer waar we maatschappelijk + individueel naar streven
○ Let op zelden of nooit zijn we zeker of we het bereikt hebben.
, Vragen die je u kan stellen
● Wnr heb je genoeg gedaan voor je gezondheid?
● Wie kan zeggen dat hij/zij perfect gezond is?
● Welke cholesterolwaarde is gezond?
Wetenschap
● Meer technologie
○ Grotere vrijheid over onze levensloop
○ MAAR gevolg: toegenomen verantwoordelijkheid
● Iedereen maakt gebruik van individuele vrijheid
○ MAAR weinig re ectie over individuele verantwoordelijkheid die meekomt met de
vrijheid
● Elke doorbraak = nieuwe vraagstukken + dilemma's
○ We moeten keuzes maken dus ook fundamentele vragen
○ voorbeeld: prenatale screening (zie hierboven)
Uitdaging
● Indien individuele keuzearchitectuur over onze gezondheid + ons leven
○ Gevolg: # ethische dilemma's stijgt ook
● Meer kennis --> neemt twijfel NIET weg
○ Gevolg: hoe meer we weten = hoe meer we de risico's besefffen
○ Gevolg: zekerheid over toekomst is ver te zoeken
○ Gevolg: grotere noodzaak tot systematische re ectie over hoe we in toekomst met
homo sapiens question omgaan.
● Stroom gezondheidsdata
○ Via apps en bevragingen
○ Wat zullen we ermee aanvangen?
○ Wat zullen we ermee doen?
○ Besteden we onze keuzes uit aan technologie en AI of willen we de regie over ons
leven in eigen handen houden?
○ Hoe zouden we dat doen en wie draagt de verantwoordelijkheid?
fl fl
