Samenvatting recht voor klinisch psycho- en orthopedagogen - deel S. Lierman (thema 4)

THEMA 4: MEDISCH RECHT
ONDERDEEL: GEZONDHEIDSRECHT



Situering & doelstellingen
• Confrontatie met juridische vragen in de praktijk, bv.
o Wie oefent het ouderlijk gezag uit over een minderjarige wiens ouders gescheiden zijn?
o Mag/moet je informatie over een patiënt/cliënt meedelen aan andere zorgverleners?
o (In hoeverre) ben je aansprakelijk ingeval een behandeling schade heeft berokkend aan een
patiënt/cliënt?
• Juridische basiskennis en basisinzichten verwerven
• In functie van toekomstig beroep als klinisch psycholoog of klinisch orthopedagoog
Cursusmateriaal
• Reader (via cursusdienst PPW en Toledo)
o Wetteksten=>veel is terug te vinden in wetgevingneem deze erbij bij het studeren want zal
je moeten onderbouwen met artikels (link w ook vaak gemaakt op slides)
o Dus niet per se vanbuiten kennen, gewoon weten terugvinden en kunnen lezen vanuit die
teksten
o Literatuur
• PowerPoints (via Toledo)
• Aanvullende teksten (via Toledo) = Achtergrondinformatie ! Geen leerstof
Opbouw onderdeel gezondheidsrecht
• Ppt1: Gezondheidszorgberoepen: juridisch kader voor beroeps-uitoefening klinisch psychologen en
orthopedagogen
• Ppt2: Patiëntenrechten: vrije keuze beoefenaar, geïnformeerde toestemming, patiëntendossier,
vertegenwoordiging …
• Ppt 3: Zorgkwaliteit: therapeutische vrijheid, recht op honorarium, recht op reclame(?), toegang tot
gezondheidsgegevens…
• Ppt 4: Vergoeding bij medische ongevallen: wat als er iets mis gaat? Krijgt die vergoeding? Wat zijn
voorwaarden van vergoedingen? Naar waar moet slachtoffer nr toe? (fonds voor medische
ongevallen)
EXAMEN
• Zie voorbeeldcasussen document examenvragen doorheen lessen
o Over dit deel gaan er enkel casussen komen op examen en zo gaat dit onderdeel getoetst wordenje
moet juridische grondslag vermelden (= artikel uit wetgeving)nummer weergeven; NIET volledig
overschrijven van artikel maar wel die elementen aanhalen die nodig zijn of relevant zijn voor de casus
en die dan ook toelichten.
• Schriftelijk openboekexamen on campus
• Toegelaten bij ‘open boek’:
o Reader (met markeringen, post-its, notities)
o PowerPoints (met markeringen, post-its, notities)
o Aanvullende teksten (met markeringen, post-its, notities)
o Lesnotities (met markeringen, post-its)
• Open vragen
o Inzichtsvragen
o Argumentatievragen
o Reflectievragen
o Casussen
• Voorbeeldvragen en –antwoorden
• Te kennen leerstof:
o hoorcolleges + slides


1

, o relevante onderdelen in de literatuurlijst (vermeld tijdens colleges en op slides van de
onderdelen)




PPT 4:
GEZONDHEIDSZORGBEROEPEN
~juridisch kader voor toegang tot en uitoefening van het beroep van klinisch psycholoog en klinisch
orthopedagoog
Wanneer zou je wettelijk bevoegd zijn om het beroep uit te oefenen en het te blijven uitoefenen? Hoe zijn die in
wet bepaald? Waar staan die precies? Wat zijn voorwaarden?
Juridisch kader voor de beroepsuitoefeningHet gaat over uitoefening van de geneeskunde.
• 1. Wet Uitoefening Gezondheidszorgberoepen (WUG)
o Plaats van klinisch psychologen en klinisch orthopedagogen in de WUG-piramide
o Onwettige uitoefening van de geneeskunde =>daar volgen sancties op
o Toegang en uitoefeningsvoorwaarden van het beroep van klinisch psycholoog en
orthopedagoog en psychotherapie ~beroepsbescherming naast titelbescherming
• 2. Uitoefening niet conventionele praktijken
o Niet conventioneel = uitoefening van de geneeskunde zoals accupunctuur,
handlezen, osteopathie, homeopathie, chiropraxie,….ook hier werd wettelijk kader
voor uitgewerkt
• 3. Plichtenleer en tucht voor psychologen
o Is ook in koninklijk besluit opgenomen, heeft zo juridische kracht kregen door
deontologische code op te nemen in KB
o Plichtenleer heeft wel andere doelstellingen dan juridisch kader=>MAAR juridisch
kader gaat voor!
• Reader:“Hoofdstuk VIII. De geestelijke gezondheidszorgberoepen” van Tom Balthazar
(Handboek Gezondheidsrecht, Volume I, Intersentia, 2022, p. 829-856)

1. WET UITOEFENING GEZONDHEIDSZORGBEROEPEN (WUG)
UITBREIDING van WUG
• Gecoördineerde wet van 10 mei 2015 betreffende uitoefening van
gezondheidszorgberoepen (WUG) (KB nr. 78 van 10/11/1967)
o Wet van 2015 is eig veel ouder dan 2015 (nl KB in 1967) want het gaat om een
GECOORDINEERDE wetdus in 2015 is er louter een her-nummering van wetgeving
geweest. Bestond al vanaf KB 1967 en is erna gaan evolueren omdat die wou aanpassen
aan nieuwe ontwikkelingen in geneeskunde.
• Dus Aanvankelijk enkel (tand)artsen en vroedvrouwen bevoegd om op zelfstandige wijze
(deel van) geneeskunde te beoefenen
• Dan ook Afzonderlijk statuut voor paramedici (bv logopedie, podologie,
mondhygiënisten, audiologen,…)kan steeds w aangevuld (art. 69, e.v., lijst bij KB)
• Aparte regeling voor verpleegkundige (1974, art. 45, e.v.), kinesitherapeut (1995, art.
43, e.v.), vroedvrouw (2006, art. 62, e.v.)
• Recenter (2014-2016) uitgebreid met klinisch psychologen en klinisch orthopedagogen
(wet 4/4/2014 en 10/7/2016, art. 68/1, e.v.)
• Psychotherapie als voorbehouden behandelingsvorm


2

, o =>ineens werd behandelvorm toegevoegd (ervoor waren het enkel beroepen)
~enige afwijking van nrm beroepen erbij te doen, hier behandelvorm
• Nieuwe ondersteunende beroepen in WUG: ondersteunende geestelijke
gezondheidszorgberoepen (10/7/2016)
o wil men verder onderzoeken omwille van grote behoefte van ons SL die bestaat

achtergrond
• =>elke keer als er nieuw gezondheidsberoep w geregeldkomen er nieuwe artikels (quin, quater,
….)op den duur zoveel nieuwe bepalingen toegevoegd dat het gigantisch complex te lezen was
o drm 2015: ze wilden het hernummerenwet van 1 tot zoveel genummerd om het
meer leesbaar te maken
• Maar grootste probleem: wetgeving is niet meer aangepast (~aanbouwwetgeving)dus om elk
beroep afzonderlijk te gaan regelen is niet meer in overeenstemming in hoe onze
gezondheidszorg is opgemaaktje komt namelijk altijd in contact met een heel team van versch
beroepen als je in ziekenhuis bv zit, deze moeten ook goed k samenwerken.
• Over verhouding tss beroepsbeoefenaars w niets in wet gezegddus in wet staat enkel alle
afzonderelijke artikelen per beroep

• Daarom: Maggie de Block: we gaan wetgeving moderniserenwe vertrekken vanuit pathologieën
en behandelingen ipv vanuit beroepmaar is niet echt van in huis gekomen (covid enz zat
ertussen) dus vandaag nog altijd geen aangepast wettelijk kader. Drm zitten we nog altijd met wet
van 1967.




A) PLAATS KLINISCH PSCYH/ORTHO IN KLASSIEKE PIRAMIDE




• Wie kan wat uitvoeren?
• Er zijn aantal beroepen die autonoom een deel vd geneeskunde kunnen uitvoeren:
o artsen, tandartsen, vroedvrouwen
 vroedvrouw enkel voor eenvoudige bevallingen (bij complexe bijgestaan
door arts)
• Klinisch orthopeda en psycho zijn toegevoegd vanboven
o  k ook autonoom werken in hun deel vd geneeskunde
o Doorverwijzing van arts is niet noodzakelijk
• Kine hebben grote VH (meer dan verpleegkundigen) om te bepalen welke handelingen zij
stellenalgemeen in WUG bepaald welke handelingen die kan stellen


3

, o ><verpleegkundigen w onder toezicht en op voorschrift bepaald welke handelingen
zij k stellenstaat in KB
• Daaronder zorgkundigen enzk ook onder toezicht staan van verpleegkundige, hoeft niet
perse arts te zijn




4