Vermogens en successieplanning
Inleiding
Exploitatievennootschap: vennootschap met een beroepsactiviteit, hier kan ook
vastgoed inzitten.
à Economische activiteit anders dan het beheer van vastgoed.
Patrimoniumvennootschap: vennootschap die een vermogen zoals vastgoed
beheerd.
à Economische activiteit van beheer van vastgoed.
Deelnemingen: aandelen in een vennootschap waar je niet de baas van bent.
Cash flow is per jaar.
Financiële verplichtingen: leningen.
Wettelijke verplichtingen: alles met belastingen.
Morele verplichtingen: als het niet wordt opgelegd door de wet.
Discretionaire uitgaven: uitgaven waarover je zelf controle hebt of je ze doet of
niet.
Verblijvingsbeding: langstlevende partner krijgt heel het gemeenschappelijke
vermogen van de andere als die overlijdt. Nadeel: je betaald dubbel belastingen.
Keuzebeding: de langstlevende partner krijgt de keuze welke delen van het
gemeenschappelijk vermogen hij wil.
1
,Hoofdstuk 1: Samenlevingsvormen
Soorten samenlevingsvormen:
• Feitelijk samenwonen
• Wettelijk samenwonen
• Huwen
Voor wettelijk samenwonen moet je bij het gemeentehuis een verklaring
afleggen en kan eenzijdig worden stopgezet.
1. Feitelijk samenwonen
Definitie:
• 2 of meer personen die
o Op hetzelfde adres wonen
o Een gemeenschappelijke huishouding voeren
• Geen huwelijk of verklaring wettelijk samenwonen afgelegd
Formaliteiten:
• Gedomicilieerd op hetzelfde adres
• Optioneel: samenlevingscontract (onderhands of notarieel)
Co-housing is een grijze zone soms. De vraag is dan of er een
gemeenschappelijke huishouding is.
Samenlevingscontract: afspraken voor het samenleven op papier gezet. Is
belangrijk omdat de wet niets voorziet hierrond. Vb: hoeveel geld persoon X en Y
storten op een rekening, X betaald de huur en Y betaald de boodschappen, ….
Met het samenlevingscontract kan je niet aan successieplanning doen.
Burgerrechtelijke gevolgen:
• Bescherming gezinswoning: neen
• Bijdrageplicht: neen
• Onderhoudsplicht: neen
• Wettelijk erfrecht: neen
• Recht op overlevingspensioen: neen
Bescherming gezinswoning: koppel woont in een woning, toestemming andere
partner om de woning te verkopen.
Bijdrageplicht: kosten tijdens het samenwonen.
à Is er niet in dit geval, daarom is een samenlevingscontract wel handig.
Onderhoudsplicht: periode na het samenleven.
2
,Ander gevolg: iedere partner blijft eigenaar van eigen goederen.
à Goederen door beide samenwonende aangekocht of deze verkregen zijn
tijdens het samenwonen en waarvan niet kan bewezen worden dat zij aan de ene
of andere partner toebehoren, worden geacht onverdeeld te zijn tussen beide
partners, voor elk de helft.
Fiscale gevolgen:
• Personenbelasting: geen
• Erfbelasting/ schenkbelasting
o Beschouwd als partner als op de dag van het openvallen van de
erfenis/ dag van de schenking minstens één jaar ononderbroken
samenwonend
o Minstens 3 jaar ononderbroken samenwonen voor
§ Verlaagd tarief overdracht familiale onderneming
§ Vrijstelling gezinswoning
o Geen recht op verlaagd tarief verdeelrecht
Als je minstens één jaar samenwoonde betaal je de belasting hoogte als
gehuwde en WS als er ergens staat dat je ergens iets erft (via een testament).
à Hetzelfde met schenkingen.
Je betaalt geen belastingen op het erven van de gezinswoning of de familiale
onderneming als je minstens 3 jaar samenwoonde.
Als je met 2 een woning koopt en partner 1 wil de helft van partner 2 overkopen,
normaal betaal je dan 2,5% belastingen hierop. Maar als je WS of gehuwd bent
betaal je maar 1%.
à Verlaagd tarief verdeelrecht.
Conclusie: vanaf je samen vastgoed begint aan et kopen is feitelijk samenwonen
niet meer de oplossing.
Einde feitelijk samenwonen:
• Overlijden
• Onderlinge toestemming
• Eenzijdige wijzigen van domicilie
Stoppen met werken om voor je partner te zorgen als je feitelijk samenwoont is
niet de slimste keuze.
3
, 2. Wettelijk samenwonen
Definitie:
• Samenleven van 2 personen
• Verklaring tot wettelijk samenwonen afgelegd
Formaliteiten:
• Verklaring tot WS afleggen voor ambtenaar burgerlijke stand
o Voorwaarden
§ Niet gehuwd/ andere verklaring WS
§ Bekwaam zijn om contract te sluiten
• Optioneel: samenlevingscontract (verplicht notarieel)
WS was gemaakt om bepaalde financiële zaken te regelen, niet met de intentie
om een gezin te vormen.
Samenlevingscontract kan gebruikt worden om aan successieplanning te doen.
Burgerrechtelijke gevolgen:
• Bescherming gezinswoning: ja
• Bijdragen in lasten van samenleven naar evenredigheid volgens
mogelijkheden
o Beide partners moeten bijdragen aan het huishouden, moet niet in
geld (hierdoor is een samenlevingscontract handig)
• Hoofdelijke aansprakelijkheid voor schulden aangegaan ten behoeve van
gezin/ kinderen
• Verantwoordelijk voor huisvesting en opvoeding kinderen van andere
partner na diens overlijden tot maximum bedrag erfenis/ schenkingen
• Recht op overlevingspensioen: nee
Als partner 2 al een kind had met een ander persoon en gaat WS met partner 1
en partner 2 sterft. Moet partner 1 tussenkomen voor het kind tot maximaal het
bedrag dat hij van partner 2 erft.
Andere burgerrechtelijke gevolgen:
• Eigendom van goederen
o Ieder partner behoudt eigen inkomen
o Iedere partner is eigenaar van inkomsten eigen goederen
o Ieder blijft eigenaar van de eigen goederen voor samenwonen
o Goederen aangekocht tijdens samenwonen
§ Eigendom wordt bewezen door een factuur
§ Alle andere goederen: in onverdeeldheid (50/50)
• Alimentatie
o Niet wettelijk geregeld
o Mogelijkheid om dit te regelen via samenlevingscontract
o Steeds beperkt in tijd
• Wettelijk erfrecht
o Vruchtgebruik gezinswoning en aanwezige huisraad
o Niet reservatair
4
Inleiding
Exploitatievennootschap: vennootschap met een beroepsactiviteit, hier kan ook
vastgoed inzitten.
à Economische activiteit anders dan het beheer van vastgoed.
Patrimoniumvennootschap: vennootschap die een vermogen zoals vastgoed
beheerd.
à Economische activiteit van beheer van vastgoed.
Deelnemingen: aandelen in een vennootschap waar je niet de baas van bent.
Cash flow is per jaar.
Financiële verplichtingen: leningen.
Wettelijke verplichtingen: alles met belastingen.
Morele verplichtingen: als het niet wordt opgelegd door de wet.
Discretionaire uitgaven: uitgaven waarover je zelf controle hebt of je ze doet of
niet.
Verblijvingsbeding: langstlevende partner krijgt heel het gemeenschappelijke
vermogen van de andere als die overlijdt. Nadeel: je betaald dubbel belastingen.
Keuzebeding: de langstlevende partner krijgt de keuze welke delen van het
gemeenschappelijk vermogen hij wil.
1
,Hoofdstuk 1: Samenlevingsvormen
Soorten samenlevingsvormen:
• Feitelijk samenwonen
• Wettelijk samenwonen
• Huwen
Voor wettelijk samenwonen moet je bij het gemeentehuis een verklaring
afleggen en kan eenzijdig worden stopgezet.
1. Feitelijk samenwonen
Definitie:
• 2 of meer personen die
o Op hetzelfde adres wonen
o Een gemeenschappelijke huishouding voeren
• Geen huwelijk of verklaring wettelijk samenwonen afgelegd
Formaliteiten:
• Gedomicilieerd op hetzelfde adres
• Optioneel: samenlevingscontract (onderhands of notarieel)
Co-housing is een grijze zone soms. De vraag is dan of er een
gemeenschappelijke huishouding is.
Samenlevingscontract: afspraken voor het samenleven op papier gezet. Is
belangrijk omdat de wet niets voorziet hierrond. Vb: hoeveel geld persoon X en Y
storten op een rekening, X betaald de huur en Y betaald de boodschappen, ….
Met het samenlevingscontract kan je niet aan successieplanning doen.
Burgerrechtelijke gevolgen:
• Bescherming gezinswoning: neen
• Bijdrageplicht: neen
• Onderhoudsplicht: neen
• Wettelijk erfrecht: neen
• Recht op overlevingspensioen: neen
Bescherming gezinswoning: koppel woont in een woning, toestemming andere
partner om de woning te verkopen.
Bijdrageplicht: kosten tijdens het samenwonen.
à Is er niet in dit geval, daarom is een samenlevingscontract wel handig.
Onderhoudsplicht: periode na het samenleven.
2
,Ander gevolg: iedere partner blijft eigenaar van eigen goederen.
à Goederen door beide samenwonende aangekocht of deze verkregen zijn
tijdens het samenwonen en waarvan niet kan bewezen worden dat zij aan de ene
of andere partner toebehoren, worden geacht onverdeeld te zijn tussen beide
partners, voor elk de helft.
Fiscale gevolgen:
• Personenbelasting: geen
• Erfbelasting/ schenkbelasting
o Beschouwd als partner als op de dag van het openvallen van de
erfenis/ dag van de schenking minstens één jaar ononderbroken
samenwonend
o Minstens 3 jaar ononderbroken samenwonen voor
§ Verlaagd tarief overdracht familiale onderneming
§ Vrijstelling gezinswoning
o Geen recht op verlaagd tarief verdeelrecht
Als je minstens één jaar samenwoonde betaal je de belasting hoogte als
gehuwde en WS als er ergens staat dat je ergens iets erft (via een testament).
à Hetzelfde met schenkingen.
Je betaalt geen belastingen op het erven van de gezinswoning of de familiale
onderneming als je minstens 3 jaar samenwoonde.
Als je met 2 een woning koopt en partner 1 wil de helft van partner 2 overkopen,
normaal betaal je dan 2,5% belastingen hierop. Maar als je WS of gehuwd bent
betaal je maar 1%.
à Verlaagd tarief verdeelrecht.
Conclusie: vanaf je samen vastgoed begint aan et kopen is feitelijk samenwonen
niet meer de oplossing.
Einde feitelijk samenwonen:
• Overlijden
• Onderlinge toestemming
• Eenzijdige wijzigen van domicilie
Stoppen met werken om voor je partner te zorgen als je feitelijk samenwoont is
niet de slimste keuze.
3
, 2. Wettelijk samenwonen
Definitie:
• Samenleven van 2 personen
• Verklaring tot wettelijk samenwonen afgelegd
Formaliteiten:
• Verklaring tot WS afleggen voor ambtenaar burgerlijke stand
o Voorwaarden
§ Niet gehuwd/ andere verklaring WS
§ Bekwaam zijn om contract te sluiten
• Optioneel: samenlevingscontract (verplicht notarieel)
WS was gemaakt om bepaalde financiële zaken te regelen, niet met de intentie
om een gezin te vormen.
Samenlevingscontract kan gebruikt worden om aan successieplanning te doen.
Burgerrechtelijke gevolgen:
• Bescherming gezinswoning: ja
• Bijdragen in lasten van samenleven naar evenredigheid volgens
mogelijkheden
o Beide partners moeten bijdragen aan het huishouden, moet niet in
geld (hierdoor is een samenlevingscontract handig)
• Hoofdelijke aansprakelijkheid voor schulden aangegaan ten behoeve van
gezin/ kinderen
• Verantwoordelijk voor huisvesting en opvoeding kinderen van andere
partner na diens overlijden tot maximum bedrag erfenis/ schenkingen
• Recht op overlevingspensioen: nee
Als partner 2 al een kind had met een ander persoon en gaat WS met partner 1
en partner 2 sterft. Moet partner 1 tussenkomen voor het kind tot maximaal het
bedrag dat hij van partner 2 erft.
Andere burgerrechtelijke gevolgen:
• Eigendom van goederen
o Ieder partner behoudt eigen inkomen
o Iedere partner is eigenaar van inkomsten eigen goederen
o Ieder blijft eigenaar van de eigen goederen voor samenwonen
o Goederen aangekocht tijdens samenwonen
§ Eigendom wordt bewezen door een factuur
§ Alle andere goederen: in onverdeeldheid (50/50)
• Alimentatie
o Niet wettelijk geregeld
o Mogelijkheid om dit te regelen via samenlevingscontract
o Steeds beperkt in tijd
• Wettelijk erfrecht
o Vruchtgebruik gezinswoning en aanwezige huisraad
o Niet reservatair
4
