ORGAAN FYSIOLOGIE – HART
ANATOMISCHE BEGRIPPEN
Rol van hart:
- Aanvoer en verdeling van voedingsstoffen en zuurstof naar weefsels en organen
- Verwijderen afvalstoffen en CO2
- Temperatuur regulatie
- Humorale communicatie
Hart is een zuig-pers pomp = 2 in serie geschakelde pompen:
1) Grote, lichaamscirculatie = pompt bloed uit linker kamer naar perifere weefsels
2) Kleine, longcirculatie = pompt bloed uit rechter kamer naar longen
Voorkamer: zwakke pomp
Kamer: stuwt krachtig bloed naar perifere of longciriculatie
Ritmiciteit = voortgeleiding van prikkels
Diastole = relaxatie
Systole = contractie
HARTRUIMTEN EN KLEPPEN
Voorkamers = atria (atrium)
Kamers = ventrikels
Vena cava superior en vena cava inferior sturen bloed naar
rechter atrium
Longvenen sturen bloed naar linker atrium
Tricuspidalis klep en mitralis klep zijn atrio ventriculaire kleppen
Aorta = slagader dat zuurstofrijk bloed naar rest van lichaam pompt
Arteria pulmonalis = slagader dat zuurstofarm bloed naar longen pompt
Aortaklep en pulmonalis klep zijn semilunaire kleppen
Kleppen zorgen voor uni-directionele stroming
, Hart is omgeven door:
- Epicardium → bindweefsel
- Myocardium → spierlaag
o Myocard loopt niet door bij de kleppen → voorkamers zijn
geïsoleerd van de kamers
- Endocarium
Voorkamers hebben weinig spiervezels tov de kamers
Linker ventrikel heeft meer spiervezels → sterkere contractie
Rechter atrium en ventrikel hebben lage druk
Linker atrium en ventrikel hebben hoge druk
Kransslagader = bloedvaten die hartspier van zuurstofrijk
bloed voorziet:
- Rechtse: Coronaire arteri
- Linkse vertakt in 2 delen: arteri circumflex en linker
arterior descendens (LAD)
HET ONTSTAAN VAN HET HARTRITME
Histologie van hartspier = gestreepte spier met myofibrillen (actine en myosine)
Hartspiercellen zijn met elkaar verbonden via gap-junctions en vormen
geïntercaleerde schijven → ze geven het actiepotentiaal door
ACTIEPOTENTIAAL KAN ONTSTAAN IN SLOW RESPONSE CEL OF FAST RESPONSE CEL
1) Slow respons cel:
Trage depolarisatie = Ca kanalen openen → Ca 2+ in cel
Repolarisatie = K kanalen openen → K+ uit cel
Diastolische depolarisatie = Na kanalen openen en K kanalen sluiten
→ drempel potentiaal wordt bereikt → cel kan nieuw AP genereren
Vb: sino-atriale knoop en atrioventriculaire knoop
, 2) Fast response cel:
Snelle depolarisatie = Na kanalen openen → Na+ in cel
Vroegtijdige partiële repolarisatie = Na kanalen sluiten en K kanalen
openen langzaam
Plateau fase = Ca kanalen openen
Snelle repolarisatie = K kanalen openen meer
Diastolische depolarisatie = Na kanalen openen en K kanalen sluiten →
drempel wordt bereikt → cel kan nieuw AP genereren
Myocardcellen:
- Geen diastolische depolarisatie → kunnen geen nieuwe prikkel uitzenden.
- Ze contraheren
Cellen van geleidingssysteem:
- Wel diastolische depolarisatie → kunnen nieuwe prikkel uitzenden
- Contraheren niet
DE CONTRACTIE VAN DE HARTSPIERCEL
Ca2+ stijging in cytosol:
- Influx Ca2+ via L-type Ca kanalen tijdens plateaufase
- Ca2+ vrijzetting door AP in T-tubuli dat ryanodine receptor triggert → Ca
vrijgezet uit sarcoplasmatisch reticulum
Ca 2+ in cytosol bindt zich aan troponine C → tropomyosine klapt weg → actine en
myosine filamenten kunnen met elkaar in contact komen → contractie
Relaxatie:
- Inactivatie van Ca kanalen
- Ca2+ moet verdwijnen uit cytosol via 3 systemen:
o Plasmamebraan Ca pomp (PMCA pomp)
o SERCA pomp in SR
o Na/Ca pomp (gekoppeld aan Na/K pomp)
, DE PRIKKELGELEIDING DOORHEEN HET HART
PRIMAIRE PACEMAKERCELLEN
Sino-atriale knoop met frequentie van 100/min
➔ Is snelste pacemakercel, dus dominant.
➔ voordat secundaire pacemakercellen hun eigen prikkel kunnen genereren, legt de
sinusknoop ze al een prikkel op
Lokalisatie: wand van rechter atrium thv vena cava superior
3 geleidingsbanen in voorkamers aanwezig → hoge conductiesnelheid → 2 voorkamers gaan simultaan
depolariseren
- Deze geleidingsbanen eindigen in de atrioventriculaire knoop
SECUNDAIRE PACEMAKERCELLEN
Atrioventriculaire knoop met frequentie van 60/min
- Lokalisatie: in atrio-ventriculaire bindweefselring thv rechter atriale septumwand
- Enige elektrische doorgang tussen voorkamer en kamer
- Trage conductie → vertraagt de prikkel zodat atriale contractie voltooid
is voor start van ventriculaire systole
Bundel van His en bundeltakken hebben snelle geleiding
Pukinjevezels vormen zeer sterk vertakt netwerk
➔ Bijna simultane depolarisatie en contractie omdat prikkel bijna alle
myocardcellen gelijktijdig activeert
ANATOMISCHE BEGRIPPEN
Rol van hart:
- Aanvoer en verdeling van voedingsstoffen en zuurstof naar weefsels en organen
- Verwijderen afvalstoffen en CO2
- Temperatuur regulatie
- Humorale communicatie
Hart is een zuig-pers pomp = 2 in serie geschakelde pompen:
1) Grote, lichaamscirculatie = pompt bloed uit linker kamer naar perifere weefsels
2) Kleine, longcirculatie = pompt bloed uit rechter kamer naar longen
Voorkamer: zwakke pomp
Kamer: stuwt krachtig bloed naar perifere of longciriculatie
Ritmiciteit = voortgeleiding van prikkels
Diastole = relaxatie
Systole = contractie
HARTRUIMTEN EN KLEPPEN
Voorkamers = atria (atrium)
Kamers = ventrikels
Vena cava superior en vena cava inferior sturen bloed naar
rechter atrium
Longvenen sturen bloed naar linker atrium
Tricuspidalis klep en mitralis klep zijn atrio ventriculaire kleppen
Aorta = slagader dat zuurstofrijk bloed naar rest van lichaam pompt
Arteria pulmonalis = slagader dat zuurstofarm bloed naar longen pompt
Aortaklep en pulmonalis klep zijn semilunaire kleppen
Kleppen zorgen voor uni-directionele stroming
, Hart is omgeven door:
- Epicardium → bindweefsel
- Myocardium → spierlaag
o Myocard loopt niet door bij de kleppen → voorkamers zijn
geïsoleerd van de kamers
- Endocarium
Voorkamers hebben weinig spiervezels tov de kamers
Linker ventrikel heeft meer spiervezels → sterkere contractie
Rechter atrium en ventrikel hebben lage druk
Linker atrium en ventrikel hebben hoge druk
Kransslagader = bloedvaten die hartspier van zuurstofrijk
bloed voorziet:
- Rechtse: Coronaire arteri
- Linkse vertakt in 2 delen: arteri circumflex en linker
arterior descendens (LAD)
HET ONTSTAAN VAN HET HARTRITME
Histologie van hartspier = gestreepte spier met myofibrillen (actine en myosine)
Hartspiercellen zijn met elkaar verbonden via gap-junctions en vormen
geïntercaleerde schijven → ze geven het actiepotentiaal door
ACTIEPOTENTIAAL KAN ONTSTAAN IN SLOW RESPONSE CEL OF FAST RESPONSE CEL
1) Slow respons cel:
Trage depolarisatie = Ca kanalen openen → Ca 2+ in cel
Repolarisatie = K kanalen openen → K+ uit cel
Diastolische depolarisatie = Na kanalen openen en K kanalen sluiten
→ drempel potentiaal wordt bereikt → cel kan nieuw AP genereren
Vb: sino-atriale knoop en atrioventriculaire knoop
, 2) Fast response cel:
Snelle depolarisatie = Na kanalen openen → Na+ in cel
Vroegtijdige partiële repolarisatie = Na kanalen sluiten en K kanalen
openen langzaam
Plateau fase = Ca kanalen openen
Snelle repolarisatie = K kanalen openen meer
Diastolische depolarisatie = Na kanalen openen en K kanalen sluiten →
drempel wordt bereikt → cel kan nieuw AP genereren
Myocardcellen:
- Geen diastolische depolarisatie → kunnen geen nieuwe prikkel uitzenden.
- Ze contraheren
Cellen van geleidingssysteem:
- Wel diastolische depolarisatie → kunnen nieuwe prikkel uitzenden
- Contraheren niet
DE CONTRACTIE VAN DE HARTSPIERCEL
Ca2+ stijging in cytosol:
- Influx Ca2+ via L-type Ca kanalen tijdens plateaufase
- Ca2+ vrijzetting door AP in T-tubuli dat ryanodine receptor triggert → Ca
vrijgezet uit sarcoplasmatisch reticulum
Ca 2+ in cytosol bindt zich aan troponine C → tropomyosine klapt weg → actine en
myosine filamenten kunnen met elkaar in contact komen → contractie
Relaxatie:
- Inactivatie van Ca kanalen
- Ca2+ moet verdwijnen uit cytosol via 3 systemen:
o Plasmamebraan Ca pomp (PMCA pomp)
o SERCA pomp in SR
o Na/Ca pomp (gekoppeld aan Na/K pomp)
, DE PRIKKELGELEIDING DOORHEEN HET HART
PRIMAIRE PACEMAKERCELLEN
Sino-atriale knoop met frequentie van 100/min
➔ Is snelste pacemakercel, dus dominant.
➔ voordat secundaire pacemakercellen hun eigen prikkel kunnen genereren, legt de
sinusknoop ze al een prikkel op
Lokalisatie: wand van rechter atrium thv vena cava superior
3 geleidingsbanen in voorkamers aanwezig → hoge conductiesnelheid → 2 voorkamers gaan simultaan
depolariseren
- Deze geleidingsbanen eindigen in de atrioventriculaire knoop
SECUNDAIRE PACEMAKERCELLEN
Atrioventriculaire knoop met frequentie van 60/min
- Lokalisatie: in atrio-ventriculaire bindweefselring thv rechter atriale septumwand
- Enige elektrische doorgang tussen voorkamer en kamer
- Trage conductie → vertraagt de prikkel zodat atriale contractie voltooid
is voor start van ventriculaire systole
Bundel van His en bundeltakken hebben snelle geleiding
Pukinjevezels vormen zeer sterk vertakt netwerk
➔ Bijna simultane depolarisatie en contractie omdat prikkel bijna alle
myocardcellen gelijktijdig activeert
