H5 : Metabolisme
ENZYMEN
De meestenbiochemische reacties (groei, biosynthese,…) worden
gekatalyseerd door enzymen -> dit zijn meestal eiwitten
Enzymreacties zijn zeer snelle reacties: 1 tot 10000 omzettingen per
seconde per enzymmolecule
ROL IN HET MICROBIEEL METABOLISME
Enzym = eiwit dat een (bio)chemische reactie mogelijk maakt of versnelt
= (bio)katalysator
→ naam eindigt op -ase
Wordt zelf niet verbruikt of verandert zelf niet van
samenstelling
Wel binding met substraat tijdens de reactie
STRUCTUUR VAN EIWITTENENZYM
Bevat een proteïne (apo-enzym) en vaak ook een niet-proteïne gedeelte
(samen het holo-enzym)
een co-enzym of een co-factor zonder dewelke het enzym zijn
functie niet kan vervullen
co-enzym: kleine organische molecule, gewoonlijk een vitamine vb.
thiamine (vit.B1)
co-factor: gewoonlijk een mineraal, een ion zoals vb. mangaan,
koper, zink
ENZYMWERKING
Sleutelslotmodel
, 1. ze binden substraten -> substraatspecifieke binding
2. ze omgeven de substraten door strategisch gepositioneerde
chemische groepen die het optreden van de reactie bevorderen
3. ze verlagen de activatie-energie van een (bio)chemische reactie
1 2 3
ENZYMKINETIEK
invloed temperatuur,
zuurtegraad, concentratie
enzym en substraat
ENZYMREMMING OF ENZYMINHIBITIE
= daling/niet kunnen doorgaan van de enzymatische activiteit door
binding van een inhibitormolecule (ipv substraat) op het enzym
3 types:
1. Competitieve enzyminhibitie
, 2. Niet-competitieve enzyminhibitie
3. Feedback inhibitie
Type per type:
1. Competitieve enzyminhibitie
Substraat krijgt competitie van een molecule die qua structuur erg
lijkt op het substraat
Binding van competitieve molecule met actief centrum van enzym
waardoor binding normale substraat aan enzym verhinderd wordt en
waardoor enzymreactie verhinderd wordt
Vb.
- pesticiden zoals DDT: remmen enzymen
zenuwstelsel
- Antibiotica vb. penicilline: blokkeert enzym
betrokken bij opbouw celwand
- Sulfanilamides: antimicrobieel geneesmiddel:
remming enzym bij bacteriën voor de synthese van
foliumzuur: sulfanilamide heeft gelijkaardige
structuur als PABA (intermediair
foliumzuurproductie)
Sulfinamides werking:
ENZYMEN
De meestenbiochemische reacties (groei, biosynthese,…) worden
gekatalyseerd door enzymen -> dit zijn meestal eiwitten
Enzymreacties zijn zeer snelle reacties: 1 tot 10000 omzettingen per
seconde per enzymmolecule
ROL IN HET MICROBIEEL METABOLISME
Enzym = eiwit dat een (bio)chemische reactie mogelijk maakt of versnelt
= (bio)katalysator
→ naam eindigt op -ase
Wordt zelf niet verbruikt of verandert zelf niet van
samenstelling
Wel binding met substraat tijdens de reactie
STRUCTUUR VAN EIWITTENENZYM
Bevat een proteïne (apo-enzym) en vaak ook een niet-proteïne gedeelte
(samen het holo-enzym)
een co-enzym of een co-factor zonder dewelke het enzym zijn
functie niet kan vervullen
co-enzym: kleine organische molecule, gewoonlijk een vitamine vb.
thiamine (vit.B1)
co-factor: gewoonlijk een mineraal, een ion zoals vb. mangaan,
koper, zink
ENZYMWERKING
Sleutelslotmodel
, 1. ze binden substraten -> substraatspecifieke binding
2. ze omgeven de substraten door strategisch gepositioneerde
chemische groepen die het optreden van de reactie bevorderen
3. ze verlagen de activatie-energie van een (bio)chemische reactie
1 2 3
ENZYMKINETIEK
invloed temperatuur,
zuurtegraad, concentratie
enzym en substraat
ENZYMREMMING OF ENZYMINHIBITIE
= daling/niet kunnen doorgaan van de enzymatische activiteit door
binding van een inhibitormolecule (ipv substraat) op het enzym
3 types:
1. Competitieve enzyminhibitie
, 2. Niet-competitieve enzyminhibitie
3. Feedback inhibitie
Type per type:
1. Competitieve enzyminhibitie
Substraat krijgt competitie van een molecule die qua structuur erg
lijkt op het substraat
Binding van competitieve molecule met actief centrum van enzym
waardoor binding normale substraat aan enzym verhinderd wordt en
waardoor enzymreactie verhinderd wordt
Vb.
- pesticiden zoals DDT: remmen enzymen
zenuwstelsel
- Antibiotica vb. penicilline: blokkeert enzym
betrokken bij opbouw celwand
- Sulfanilamides: antimicrobieel geneesmiddel:
remming enzym bij bacteriën voor de synthese van
foliumzuur: sulfanilamide heeft gelijkaardige
structuur als PABA (intermediair
foliumzuurproductie)
Sulfinamides werking: