Samenvatting ziekteleer bloedvaten – Sarah Thomis
Chronisch veneuze ziekte
Etiologie en pathofysiologie
Functie veneus systeem:
1. Retour van bloed naar het hart (veneuze retour) = belangrijkste functie
(huid -> oppervlakkige venen -> perforanten -> diep systeem -> hart)
• Veneuze capillaire druk
• Invloed van de ademhaling
• Adequate tonus van de veneuze wand (= bepaalde kracht in de wand zelf)
• Spierpomp
o Spier trekt samen -> diepe aders dichtgeduwd -> bloed omhoog gestuwd
o Perforante takken ook dichtgeduwd -> flow via oppervlakkig systeem
o Spier ontspant terug -> diepe systemen vullen terug vanuit het
oppervlakkig systeem via perforante takken en juncties
• Kleppen: zorgen dat er geen reflux is (bloed gaat niet terug naar beneden zakken
nadat segment is leeggeduwd)
2. Reservoir van bloed (pooling)
Hoe ontstaat chronisch veneuze ziekte?
• Primaire oorzaak 1. Ader is uitgezet -> kleppen kunnen niet goed werken
2. Kleppen werken niet goed door verkeerde aanleg
o Bloed lekt terug in het been (reflux) -> (nog meer) dilatatie van de aders
o Risicofactoren:
▪ Familiaal
▪ Leeftijd
▪ Staand/zittend beroep
▪ Oestrogenen
▪ Zwangerschap
▪ Obesitas
▪ Immobiliteit (vb. ziekenhuisopname of weinig fysieke activiteit) ->
geen adequate spierpomp werking
• Secundair: DVT beschadigt de kleppen
o Insufficiënte diepe venen
o Posttrombotisch syndroom
• Congenitale syndromen: Klippel-Trenaunay syndrome
o Overgroei lidmaat
o Capillaire malformatie
o Varices en abnormale diepe aders
1
,Pathofysiologie:
• Veneuze retour belemmerd -> veneuze hypertensie
o Inflammatoire reactie
o Leukocyten activatie
o Endotheel beschadiging, verhoogde capillaire permeabiliteit
o Degradatie extracellulaire matrix componenten
o Verzwakking/beschadiging van wand en kleppen -> varices zichtbaar
• Verdere inflammatoire reactie
o Verhoogde filtratie -> oedeem
o Diapedese van RBC en depositie hemosiderine -> hyperpigmentatie
en okerdermatitis
o Slechte voedingstoestand van de huid -> eczeem
o Opstapeling proteïnen -> acute dermatitis, acute en chronische
lipodermatosclerosis
o minder uitwisseling van O2 -> lokale hypoxie -> atrofie blanche
(witte verlittekende huid)
o huidnecrose -> veneus ulcus
• Classificatie C0 – C6
Diagnose
Anamnese
• Symptomen
o Cosmetisch storende aders
o Vermoeide, zware benen
o Krampen
o Tintelingen, gevoel van mieren die over de benen lopen
o Jeuk (vooral bovenop spataders)
o Lokale pijn over kluwen, branderigheid
o Vochtopstapeling/zwelling
o Klachten beter ’s morgens en erger tegen de avond
• Ontstaan
• Bij wonde: duur, verloop
• Medicatie
• Medische VG
• Andere klachten
2
, Klinisch onderzoek
• Patiënt enkele minuten laten rechtop staan
• Tekens van chronisch veneuze ziekte:
o Varices
o Oedeem
o Huidveranderingen:
▪ eczeem
▪ okerdermatitis
▪ lipodermatosclerosis
▪ witte littekenhuid (atrofie blanche)
▪ ulcus
• Complicaties
o Oppervlakkige tromboflebitis: inflammatoire reactie veroorzaakt
door stase van bloed in ader -> rode, harde streng
o Bloeding thv spatader: zit veel druk op -> spuit eruit
Technische onderzoeken
• Duplex onderzoek
o Beoordelen in staande houding:
▪ Diepe of oppervlakkige veneuze insufficiëntie?
▪ Locatie: VSM, VSP of perforanten
▪ Diameter ader
▪ Trombose of tromboflebitis aanwezig?
▪ Kleppen
o Klep sluit als vene voldoende gevuld is -> beetje retrograde flow doet blaadjes
van de klep sluiten
▪ Reflux < 0,5sec is fysiologisch
▪ Reflux > 0,5sec is pathologisch
• Contrastflebografie
o RX onderzoek waarbij contrast wordt ingespoten
o Enkel bij onvoldoende info met duplex (vb. bij vermoeden van insufficiënte
bekkenvenen of occlusief lijden diepe venen)
Behandeling
Conservatief
• Compressietherapie:
o Windelen: zolang pitting of wonden aanwezig zijn
▪ Voorkeur voor korte rekwindels
▪ Mobilisatie moet mogelijk blijven
3
Chronisch veneuze ziekte
Etiologie en pathofysiologie
Functie veneus systeem:
1. Retour van bloed naar het hart (veneuze retour) = belangrijkste functie
(huid -> oppervlakkige venen -> perforanten -> diep systeem -> hart)
• Veneuze capillaire druk
• Invloed van de ademhaling
• Adequate tonus van de veneuze wand (= bepaalde kracht in de wand zelf)
• Spierpomp
o Spier trekt samen -> diepe aders dichtgeduwd -> bloed omhoog gestuwd
o Perforante takken ook dichtgeduwd -> flow via oppervlakkig systeem
o Spier ontspant terug -> diepe systemen vullen terug vanuit het
oppervlakkig systeem via perforante takken en juncties
• Kleppen: zorgen dat er geen reflux is (bloed gaat niet terug naar beneden zakken
nadat segment is leeggeduwd)
2. Reservoir van bloed (pooling)
Hoe ontstaat chronisch veneuze ziekte?
• Primaire oorzaak 1. Ader is uitgezet -> kleppen kunnen niet goed werken
2. Kleppen werken niet goed door verkeerde aanleg
o Bloed lekt terug in het been (reflux) -> (nog meer) dilatatie van de aders
o Risicofactoren:
▪ Familiaal
▪ Leeftijd
▪ Staand/zittend beroep
▪ Oestrogenen
▪ Zwangerschap
▪ Obesitas
▪ Immobiliteit (vb. ziekenhuisopname of weinig fysieke activiteit) ->
geen adequate spierpomp werking
• Secundair: DVT beschadigt de kleppen
o Insufficiënte diepe venen
o Posttrombotisch syndroom
• Congenitale syndromen: Klippel-Trenaunay syndrome
o Overgroei lidmaat
o Capillaire malformatie
o Varices en abnormale diepe aders
1
,Pathofysiologie:
• Veneuze retour belemmerd -> veneuze hypertensie
o Inflammatoire reactie
o Leukocyten activatie
o Endotheel beschadiging, verhoogde capillaire permeabiliteit
o Degradatie extracellulaire matrix componenten
o Verzwakking/beschadiging van wand en kleppen -> varices zichtbaar
• Verdere inflammatoire reactie
o Verhoogde filtratie -> oedeem
o Diapedese van RBC en depositie hemosiderine -> hyperpigmentatie
en okerdermatitis
o Slechte voedingstoestand van de huid -> eczeem
o Opstapeling proteïnen -> acute dermatitis, acute en chronische
lipodermatosclerosis
o minder uitwisseling van O2 -> lokale hypoxie -> atrofie blanche
(witte verlittekende huid)
o huidnecrose -> veneus ulcus
• Classificatie C0 – C6
Diagnose
Anamnese
• Symptomen
o Cosmetisch storende aders
o Vermoeide, zware benen
o Krampen
o Tintelingen, gevoel van mieren die over de benen lopen
o Jeuk (vooral bovenop spataders)
o Lokale pijn over kluwen, branderigheid
o Vochtopstapeling/zwelling
o Klachten beter ’s morgens en erger tegen de avond
• Ontstaan
• Bij wonde: duur, verloop
• Medicatie
• Medische VG
• Andere klachten
2
, Klinisch onderzoek
• Patiënt enkele minuten laten rechtop staan
• Tekens van chronisch veneuze ziekte:
o Varices
o Oedeem
o Huidveranderingen:
▪ eczeem
▪ okerdermatitis
▪ lipodermatosclerosis
▪ witte littekenhuid (atrofie blanche)
▪ ulcus
• Complicaties
o Oppervlakkige tromboflebitis: inflammatoire reactie veroorzaakt
door stase van bloed in ader -> rode, harde streng
o Bloeding thv spatader: zit veel druk op -> spuit eruit
Technische onderzoeken
• Duplex onderzoek
o Beoordelen in staande houding:
▪ Diepe of oppervlakkige veneuze insufficiëntie?
▪ Locatie: VSM, VSP of perforanten
▪ Diameter ader
▪ Trombose of tromboflebitis aanwezig?
▪ Kleppen
o Klep sluit als vene voldoende gevuld is -> beetje retrograde flow doet blaadjes
van de klep sluiten
▪ Reflux < 0,5sec is fysiologisch
▪ Reflux > 0,5sec is pathologisch
• Contrastflebografie
o RX onderzoek waarbij contrast wordt ingespoten
o Enkel bij onvoldoende info met duplex (vb. bij vermoeden van insufficiënte
bekkenvenen of occlusief lijden diepe venen)
Behandeling
Conservatief
• Compressietherapie:
o Windelen: zolang pitting of wonden aanwezig zijn
▪ Voorkeur voor korte rekwindels
▪ Mobilisatie moet mogelijk blijven
3
