macroniveau
structureel functionalisme conflictsociologie/feminisme/rassenbenadering
uitgangspunten samenleving is opgebouwd uit sociale De samenleving is een arena van ongelijkheid die
instituten. Elk instituut heeft een functie conflicten en verandering veroorzaakt. - Sociale
en draagt bij aan de werking van de patronen zijn voor sommigen positief en voor
samenleving. Het doel is solidariteit en anderen negatief. De bevoorrechte willen hun
stabiliteit. Manifeste en latente functies. privileges behouden en de achtergestelde willen
verandering.
denkers Durkheim, Comte, Spencer, Parsons, Marx, Wright, Mills
Merton
kernbegrippen sociale structuur, sociale functies, sociale ongelijkheid, machtsverhoudingen en
instituten strijd, sociale stratificatie
kanttekening weinig aandacht voor conflict en Te weinig oog voor gemeenschappelijke waarden
verandering. De samenleving is niet altijd en wederzijdse afhankelijkheid. Soms te
geordend en stabiel activistisch en daardoor minder wetenschappelijk
objectief.
economie de economie is een sociale institutie die de economie zorgt voor de ongelijke
bijdraagt aan het functioneren van de verhoudingen in de samenleving. Mensen
samenleving. hebben ongelijke toegang tot bepaalde
middelen. Kritiek op kapitalisme als systeem dat
ongelijkheid in stand houdt.
machtsverdeling pluralistisch model. Macht is verdeeld machtselitemodel. De macht is geconcentreerd
onder grote hoeveelheid concurrerende bij een elite, die de top van de politiek en
groepen in de samenleving. Nederland is economie beheersen. Nederland is geen
een democratie omdat de macht democratie omdat de macht te veel bij één groep
verspreid en niet geconcentreerd is. ligt.
marxistisch politiek-economische model. De
machtsverdeling wordt bepaald door het
kapitalisme, en daardoor ligt het bij de elite.
Nederland is geen democratie omdat het
kapitalisme de macht bij de elite legt.
cultuur cultuur draagt bij aan orde en voorkomt cultuur bevestigt de ongelijkheid in een
het uiteenvallen van de samenleving. Het samenleving. Cultuurelementen zijn positief of
geeft mensen betekenis, houvast en negatief voor bepaalde groepen en zorgen zo
verbondenheid. Benadering gelooft in voor ongelijkheid. De benadering kijkt vooral
universele cultuurelementen. naar de materiële cultuur.
kanttekening geen aandacht voor culturele diversiteit, te veel aandacht voor ongelijkheid en te weinig
en vooral gericht op de dominante voor het functionele voor de samenleving.
cultuurelementen. Geen aandacht voor
verandering en ongelijkheid.
, sociale Davis-Moorethese: sociale stratificatie sociale stratificatie zorgt voor een ongelijkheid in
statificatie heeft een positieve invloed op het de samenleving en dat zorgt voor conflict tussen
functioneren van de samenleving. De de klassen. Marx: de ongelijkheid wordt
ongelijkheid prikkelt mensen om hun veroorzaakt door het kapitalisme en de
best te blijven doen. proleteriërs zullen er uiteindelijk tegen in
opstand komen.
kanttekening beloningen zijn vaak geen goede er is nooit een opstand geweest om verschillende
afspiegeling van een beroep, denk aan redenen. Geen oog voor de functie die sociale
de torenhoge salarissen van voetballers. stratificatie heeft.
Geen aandacht voor ongelijke kansen en
conflicten/verandering.
onderwijs meritocratiseringsthese: onderwijs is de reproductiethese: het onderwijs reproduceert de
belangrijkste factor (sociale institutie) ongelijkheid in de samenleving, en houdt het dus
voor het krijgen van een goede positie op in stand. Ongelijke kansen op goed onderwijs,
de arbeidsmarkt. Onderwijs draagt dus door gebrek aan sociaal/cultureel kapitaal.
bij aan een positief effect in de Sociale reproductie: ongelijkheid in hulpbronnen
samenleving. tussen klassen wordt op generatie doorgegeven.
Culturele reproductie: cultureel kapitaal en
kennis wordt op generatie doorgegeven.
armoede visie A: de schuld ligt bij de mensen zelf, visie B: de schuld ligt bij de samenleving. De
want de samenleving geeft kansen samenleving is primair verantwoordelijk voor het
genoeg om je situatie te verbeteren. bestaan van armoede.
Deze mensen willen/kunnen niet
werken.
moderniteit/ moderniteit gaat gepaard met de moderniteit gaat gepaard met meer kapitalisme,
sociale opkomst van de massamaatschappij: wat zorgt voor meer ongelijkheid. Het
verandering een samenleving waarin voorspoed en eigenbelang zorgt ervoor dat sociale banden
bureaucratie voor lossere traditionele verzwakken.
banden hebben gezord. De samenleving
wordt massaler, anoniemer en materieel
welvarender.
kanttekening te weinig aandacht voor de negatieve te veel aandacht voor de ongelijkheid, en niet
aspecten: afbreken cultuureel erfgoed, voor de toegenomen welvaart. Ook kan
anonimiteit en bureaucratie. kapitalisme/meritocratisering ervoor zorgen dat
discriminatie afneemt.
gezin het gezin is de hoeksteen van de het gezin is belangrijk voor de samenleving, maar
samenleving en vervult essentiële houdt de sociale ongelijkheid in stand. Dit door
functies: socialisering, reguleren van bezit en nalatenschap, het patriarchaat en
seksuele activiteiten, sociale etniciteit en ras.
positionering, materiële en emotionele
zekerheid.
kanttekening geen aandacht voor diversiteit van te weinig aandacht voor de functies van
gezinnen, en negeert de rol van andere gezinnen. Ook te veel de link gelegd tussen
instituties in de bovengenoemde 4 kapitalisme en het gezin, want ook in niet
functies. kapitalistische landen kunnen gezinnen voor
ongelijkheid zorgen.
structureel functionalisme conflictsociologie/feminisme/rassenbenadering
uitgangspunten samenleving is opgebouwd uit sociale De samenleving is een arena van ongelijkheid die
instituten. Elk instituut heeft een functie conflicten en verandering veroorzaakt. - Sociale
en draagt bij aan de werking van de patronen zijn voor sommigen positief en voor
samenleving. Het doel is solidariteit en anderen negatief. De bevoorrechte willen hun
stabiliteit. Manifeste en latente functies. privileges behouden en de achtergestelde willen
verandering.
denkers Durkheim, Comte, Spencer, Parsons, Marx, Wright, Mills
Merton
kernbegrippen sociale structuur, sociale functies, sociale ongelijkheid, machtsverhoudingen en
instituten strijd, sociale stratificatie
kanttekening weinig aandacht voor conflict en Te weinig oog voor gemeenschappelijke waarden
verandering. De samenleving is niet altijd en wederzijdse afhankelijkheid. Soms te
geordend en stabiel activistisch en daardoor minder wetenschappelijk
objectief.
economie de economie is een sociale institutie die de economie zorgt voor de ongelijke
bijdraagt aan het functioneren van de verhoudingen in de samenleving. Mensen
samenleving. hebben ongelijke toegang tot bepaalde
middelen. Kritiek op kapitalisme als systeem dat
ongelijkheid in stand houdt.
machtsverdeling pluralistisch model. Macht is verdeeld machtselitemodel. De macht is geconcentreerd
onder grote hoeveelheid concurrerende bij een elite, die de top van de politiek en
groepen in de samenleving. Nederland is economie beheersen. Nederland is geen
een democratie omdat de macht democratie omdat de macht te veel bij één groep
verspreid en niet geconcentreerd is. ligt.
marxistisch politiek-economische model. De
machtsverdeling wordt bepaald door het
kapitalisme, en daardoor ligt het bij de elite.
Nederland is geen democratie omdat het
kapitalisme de macht bij de elite legt.
cultuur cultuur draagt bij aan orde en voorkomt cultuur bevestigt de ongelijkheid in een
het uiteenvallen van de samenleving. Het samenleving. Cultuurelementen zijn positief of
geeft mensen betekenis, houvast en negatief voor bepaalde groepen en zorgen zo
verbondenheid. Benadering gelooft in voor ongelijkheid. De benadering kijkt vooral
universele cultuurelementen. naar de materiële cultuur.
kanttekening geen aandacht voor culturele diversiteit, te veel aandacht voor ongelijkheid en te weinig
en vooral gericht op de dominante voor het functionele voor de samenleving.
cultuurelementen. Geen aandacht voor
verandering en ongelijkheid.
, sociale Davis-Moorethese: sociale stratificatie sociale stratificatie zorgt voor een ongelijkheid in
statificatie heeft een positieve invloed op het de samenleving en dat zorgt voor conflict tussen
functioneren van de samenleving. De de klassen. Marx: de ongelijkheid wordt
ongelijkheid prikkelt mensen om hun veroorzaakt door het kapitalisme en de
best te blijven doen. proleteriërs zullen er uiteindelijk tegen in
opstand komen.
kanttekening beloningen zijn vaak geen goede er is nooit een opstand geweest om verschillende
afspiegeling van een beroep, denk aan redenen. Geen oog voor de functie die sociale
de torenhoge salarissen van voetballers. stratificatie heeft.
Geen aandacht voor ongelijke kansen en
conflicten/verandering.
onderwijs meritocratiseringsthese: onderwijs is de reproductiethese: het onderwijs reproduceert de
belangrijkste factor (sociale institutie) ongelijkheid in de samenleving, en houdt het dus
voor het krijgen van een goede positie op in stand. Ongelijke kansen op goed onderwijs,
de arbeidsmarkt. Onderwijs draagt dus door gebrek aan sociaal/cultureel kapitaal.
bij aan een positief effect in de Sociale reproductie: ongelijkheid in hulpbronnen
samenleving. tussen klassen wordt op generatie doorgegeven.
Culturele reproductie: cultureel kapitaal en
kennis wordt op generatie doorgegeven.
armoede visie A: de schuld ligt bij de mensen zelf, visie B: de schuld ligt bij de samenleving. De
want de samenleving geeft kansen samenleving is primair verantwoordelijk voor het
genoeg om je situatie te verbeteren. bestaan van armoede.
Deze mensen willen/kunnen niet
werken.
moderniteit/ moderniteit gaat gepaard met de moderniteit gaat gepaard met meer kapitalisme,
sociale opkomst van de massamaatschappij: wat zorgt voor meer ongelijkheid. Het
verandering een samenleving waarin voorspoed en eigenbelang zorgt ervoor dat sociale banden
bureaucratie voor lossere traditionele verzwakken.
banden hebben gezord. De samenleving
wordt massaler, anoniemer en materieel
welvarender.
kanttekening te weinig aandacht voor de negatieve te veel aandacht voor de ongelijkheid, en niet
aspecten: afbreken cultuureel erfgoed, voor de toegenomen welvaart. Ook kan
anonimiteit en bureaucratie. kapitalisme/meritocratisering ervoor zorgen dat
discriminatie afneemt.
gezin het gezin is de hoeksteen van de het gezin is belangrijk voor de samenleving, maar
samenleving en vervult essentiële houdt de sociale ongelijkheid in stand. Dit door
functies: socialisering, reguleren van bezit en nalatenschap, het patriarchaat en
seksuele activiteiten, sociale etniciteit en ras.
positionering, materiële en emotionele
zekerheid.
kanttekening geen aandacht voor diversiteit van te weinig aandacht voor de functies van
gezinnen, en negeert de rol van andere gezinnen. Ook te veel de link gelegd tussen
instituties in de bovengenoemde 4 kapitalisme en het gezin, want ook in niet
functies. kapitalistische landen kunnen gezinnen voor
ongelijkheid zorgen.
