VAKTERMEN Woorden of uitdrukkingen die worden gebruikt binnen een bepaald vakgebied en vaak ook enkel volledig
worden begrepen door de mensen binnen dat vakgebied, die kennis hebben van dat vak.
Stel je de vraag of je ze echt nodig hebt.
Niet per se nodig?
Synoniem
Omschrijving
Wel nodig?
Verklaren in context
Woordenlijst, voetnoot... toevoegen
Verwijs naar een bron
Gewoon gebruiken
VEROUDERDE WOORDEN Woorden die je niet meer gebruikt in het dagelijks leven.
VREEMDE WOORDEN Woorden die uit een andere taal komen, en zonder aanpassing worden gebruikt in het Nederlands.
Enkel gebruiken als ze efficiënt zijn.
WOORDOVERTOLLIGHEID Je gebruikt meer woorden dan dat je nodig hebt, of te ingewikkelde woorden.
Soorten:
Zware voorzetseluitdrukkingen
= Omslachtige combinaties van voorzetsels die je meestal eenvoudiger kan zeggen.
Bv. In het kader van de herstructurering...
Door de herstructurering...
, Foute zware voorzetseluitdrukkingen
= Lijken goed, maar zijn taalkundig fout of overbodig.
Bv. Op basis van het feit dat hij te laat kwam...
Omdat hij te laat kwam...
Lege woorden
= Woorden die niets toevoegen aan de betekenis.
Bv. het is dus eigenlijk zo dat hij gewoon niet kwam opdagen.
Hij kwam niet opdagen.
Omslachtige uitdrukkingen in plaats van enkelvoudige woorden
Bv. Het doen uitvoeren van een controle.
Een controle uitvoeren.
Zware verwijswoorden
= Onnodig formele of ingewikkelde woorden die naar iets verwijzen.
Bv. De maatregelen welke genomen werden.
De maatregelen die genomen werden.
Passé-partoutwoorden/smurfwoorden
= Vage woorden die niets concreet zeggen.
Bv. We moeten rekening houden met verschillende aspecten van de situatie.
We moeten rekening houden met de tijd, de kosten en de kwaliteit.
PLEONASME Gedeeltelijke betekenisoverlapping, je gebruikt een eigenschap die al in een woord zit.
Bv. Witte sneeuw of gemeenschappelijk akkoord.
TAUTOLOGIE Volledige betekenisoverlapping, je zegt twee keer hetzelfde maar met andere woorden.
, Bv. Gratis en voor niets of vast en zeker.
CONTAMINATIE Vermenging van twee betekenisverwante uitdrukkingen.
Bv. Nachecken (nakijken en checken)
SYNONIEMEN Literaire teksten: verlevendiging dus wel gebruiken.
Zakelijke teksten: verwarring dus vermijden.
AFKORTINGEN Vermijden want mensen kennen ze niet.
BARBARISMEN Ongewenste invloed van vreemde talen in het Nederlands; niet aanvaard leenwoord of leenbetekenis.
Soorten:
Gallicismen: uit het Frans
Bv. Een zaak klasseren zonder gevolg (‘seponer’) seponeren
Belgicismen: enkel in België, niet in Nederland
Bv. Terug beginnen (in Nederland is dit opnieuw beginnen)
PURISMEN Geforceerde pogingen om de taal ‘te zuiveren’ van vreemde invloeden.
ZINSNIVEAU