Samenvatting psychopathologie van de voortplanting (keuzevak)

Fysiopathologie van de voortplanting:
hoorcolleges
I. De man
Anatomie
 Voornamelijk uitwendig
 Phallus
o Twee functies
 Kanaal voor urine / zaadcellen
 Geslachtsgemeenschap
o Anatomie
 Twee zwellichamen (= corpus cavernosum)
 Een sponsachtig lichaam (= corpus spongiosum)
o Erectie
 De twee zwellichamen zullen zich vullen met bloed
 Arteria helicina ontspant zich (= dilatatie) waardoor er meer
bloed doorheen de bloedvaten gaat stromen
 Dilatatie van de gladde spiercellen (zwellichamen) 
bloedruimtes worden groter
 Subtunicale vene wordt afgekneld
 Waardoor de afvoer van bloed bemoeilijkt wordt  penis zwelt
op
 Moleculair mechanisme
 We moeten een spierontspanning krijgen
 Hoe? Er wordt NO vrijgezet door de epitheliale cellen
o NO diffundeert naar de gladde spiercellen waar het bindt
op de NO-receptor wat guanylyn cyclase activeert
o Zet GTP om in cGMP waardoor de Ca2+ concentratie zal
dalen  relaxatie van gladde spiercellen

o Bij andere diersoorten
 Sommige zoogdieren hebben een penis bot (bv. hond, bever, vos)
 Bot kan uitgeschoven worden en zo binnendringen in het
vrouwtje
 Varken: onderaan een krul  penis schroeft zich vast bij het vrouwtje
 Grootste phallus bij zoogdieren: zeezoogdieren (walvissoorten)


o Erectieproblemen
 Oorzaak: twee grote categorieën
 Psychologische problemen
o Stress
o Performance angst
o Depressie
o Laag zelfbeeld
o Relatieproblemen
 Lichamelijke problemen
o Hormonale verstoring
o Neurologische problemen
o Bloedvaatproblemen
 Oorzaak is vaak onderliggend
 Patiënten met een ongezonde levensstijl
(drugs, roken, alcoholgebruik, cafeïne, hoge

, cholesterol, diabetes)  heeft een invloed
op erectie
 Gevolg: vernauwing van de bloedvaten
o Penis = een soort barometer van het
hart
 Behandeling:
 Psychotherapie
o Behandeling zodanig dat stress, druk, zelfbeeld
weggewerkt wordt
 Verandering van levensstijl
o Bv. van voedingspatroon veranderen, stoppen met roken
 Regelmatig sporten
o Tijdens het sporten worden er meer catecholamines
vrijgezet  hebben een effect op de vrijzetting van NO
o Meer vasodilatatie en daardoor een betere doorbloeding
o Een equivalent voor het gebruik van Viagra
o Welk soort sport heeft de beste bijdrage?
 Maakt eigenlijk niet echt uit
 Fietsen, fitness, boksen, balsporten
 Elk een eigen manier van positieve bijdrage
 Vacuumpomp
o Onderdruk in cilinder waardoor de druk in de fles kleiner
wordt  zwellichamen vullen zich met bloed
o Nadien onderaan ring aanbrengen waardoor de afvoer
van bloed vermindert


 Medicatie
o Viagra (zie schema links)
 Inhibitor van cGMP-fosfodiësterase
 Bijgevolg voortdurend hoge cGMP concentraties
 ! Opwinding is noodzakelijk (parasympatisch ZS
moet actief worden, anders geen effect)
o PGE-receptoren
 Activeren adenylyl cyclase  zet ATP om in cAMP
 stijging Ca2+  relaxatie gladde spiercellen
 Geen opwinding nodig, maakt niet uit dat de
zenuwbanen beschadigd zijn
 Toedienen in de urethra via een spuitje
 Testis
o Structuur: zie fysiologie
 Tubuli semeriferi conforti
 Epididymis
 Vas deferens
o Twee functies
 Spermatogenese
 Hormonale productie: synthese en secretie van testosteron
o Andere zoogdieren
 Testis is enorm groot in het zeerijk
 Testis walvis ~ 500 kg
 Bij apensoorten een bijkomende functie: verschillende kleuren voor
aantrekking bij de vrouwtjes
 Olifant: inwendig gelegen
 Liggen dicht bij de longen voor afkoeling

,Spermatogenese
 In tubuli semeriferi conforti
o Aan de buitenzijde bevinden zich de stamcellen
o Differentiatie van buiten naar binnen toe
 Continu proces
 Man produceert elke seconden 1500 zaadcellen
o Twee belangrijke celtypes aanwezig
 Leydig cellen
 Belangrijk voor de testosteron productie
 Bevinden zich rond bloedvezels
 Sertoli cellen
 Voedstercellen
o Tight junctions
 Ontstaan van een bloed-testis barrière
 Zodanig dat niet alle stoffen die zich in de bloedbaan bevinden (bv.
immuun cellen) tot bij de zaadcellen geraken



 Hormonaal gedreven
o Hypothalamus – hypofyse – testis as
 Zie schematje (eentje staat niet op ppt maar in B&B)
 LH bindt aan LH-receptor  …  ATP omgezet tot cAMP 
 Rip kzen nie mee
 FSH bindt aan receptor  AC activatie  ATP omgezet naar cAMP 
activatie PKA  gaat naar de kern  reguleert de genexpressie 
groeifactoren worden vrijgezet en nog andere dingen
 Sertoli-cell only syndroom of Castillo syndroom
o Te zien op doorsnede van tubuli semeriferi conforti
o Patiënten die geen stamcellen hebben  zijn niet in staat om zaadcellen aan
te maken
 Azoöspermie = geen zaadcellen terug te vinden
 Anti-sperm antibodies
o Probleem:
 Man maakt antilichamen aan tegen zijn eigen spermacellen
 Doet zich niet voor in normale omstandigheden door bloed-testis
barrière, maar bij trauma of infectie kan er een defect optreden
 Zorgen dat de zaadcellen moeilijker kunnen voortbewegen
o Oorzaken:
 Seminale infectie
 Trauma
 Testiculaire torsie
 Operatie
o Behandeling:
 Immunosuppressie therapie
 Uitwassen van het semen in artificiële inseminatie
 Zaadcel
o Opgebouwd uit drie delen:
 Kop
 Nucleus bevat het genetisch materiaal
 Acrosoom gevuld met enzymen die de zona pellucida kunnen
doorbreken
 Centriool belangrijk voor de uitwisseling van paterneel en
materneel DNA
o Door de vader meegegeven
 Nek

,  Reeks van mitochondriën die energie aanleveren zodat de
zaadcel kan voortbewegen
 Staart
 Zal gaan afbuigen  ontstaat een kracht  voortbeweging
o Atypische vorm
 Zaadcel heeft geen cytoplasma, ER, lysosomen
 Alles wat overtollig is is weg
o Voortbeweging
 In de staart zit geen spierweefsel, wel axonemen
 Het axoneem bestaat uit A en B tubuli
 A tubuli bevat dyneïne filamenten
 En een radiaal
 Gebeurt door axoneem buigingen => dyneïne filamenten binden aan
een B tubuli
 Aan één zijde
 Andere zijde gelost
 Regulering
 Hydrolyse van ATP (aangemaakt door de mitochondriën in het
middenstuk)
 Veranderingen in pH (= alkalisatie) of intracellulaire Ca-
concentratie


 De spermatogenese is themperatuurafhankelijk
o Ideaal: 34,4 °C
o Maar lichaamstemperatuur: 37,6 °C
o Daarom liggen de testis uitwendig
 Indaling van gonaden zal vanaf 10 weken in het embryogenese proces
beginnen
o Indien dit misloopt => groot probleem
 Daarom 3 soorten regulatie:
 Scrotum
o Heeft een dunne huid met weinig beharing en
afwezigheid van subcutaan vetweefsel
o Veel zweetklieren aanwezig
o Veel subcutane bloedvaten
o  Dat allen maakt dat we snel warmte kunnen afgeven
 Twee belangrijke spierlagen:
o M. cremaster
o M. dartos
 Trekt de huid samen zodanig dat de oppervlakte
kleiner wordt en minder warmteverlies is
 Inwendig
o Complex van veneuze bloedvaten => plexus
pampiniformis
o Doorheen het veneuze bloed (iets kouder) stroomt het
arteriële bloed (iets warmer)  het warme arteriële bloed
wordt afgekoeld
 Moet heel dynamisch zijn
o Testicular heat stress


 Hypogonadisme = gonaden ontwikkelen niet
o Niet-functionele testis gedurende adolescentie
o Beperkte geslachtskenmerken aanwezig