Samenvatting Bank- en Financiewezen: Alle 3 de boekdelen!

Bank en financiewezen
0. Inleiding:
 Intermediatiefunctie van de bank:
 Bemiddelaar tussen spaarders en ontleners
 Fondsen van spaarders aantrekken, om met deze fondsen kredieten te
verlenen aan ontleners

 Deel I:
 Technieken van renteberekening
 Rendement op beleggingsinstrument
 Opstellen van aflossingstabel voor een lening

 Deel II:
 Bankpolitiek
 ‘Interne keuken’ van bank:
 Vanwaar haalt bank winst?
 Zijn er risico’s?
 Hoe risico’s onder controle houden?
 Operatie-omgeving van bank:
 Externe reglementen en toezichthouders
 Overzicht van verschillende financiële instellingen + concurrentiële
karakter

 Deel III:
 Financiële producten:
 Beleggings- en ontleningsmogelijkheden
 Rendements- en risicokarakteristieken

, 1. De bankbalans:
 Inhoud:
 De bankactiva
 De bankpassiva
 Opmerkingen bij de bankbalans

Actiefposten Passiefposten

1) VA 1) Eigen vermogen
 Materiële  Buffer om bankrisico’s tegen te
o Kantoren, kluizen, gaan
infrastructuur  Wettelijk bepaald
 Financiële o Bankfalen te vermijden
o Deelnemingen
 Immateriële 2) Achtergestelde schulden
o Knowhow, reputatie, …  Schulden die terugbetaald worden
na andere bankschulden, voor
2) Effectenportefeuille aandelen
 Verhandelbare instrumenten
 Bv. aandelen, obligaties 3) Deposito’s 3 soorten
 Geld dat bij banken wordt
3) Kredieten geplaatst
 Belangrijkste aanwending o Zicht-
 Aan: o Termijn-
o Bedrijven o Spaar-
o Particulieren
o Overheid 4) In schuldbewijzen belichaamde
 Bankleningen schulden
 Overheidspapier  Door bank uitgegeven effecten
 Staatsbon, o Kasbons
schatkistcertificaten, o Kapitalisatiebon
OLO’s o Obligaties
o Depositobewijzen
4) Kasgelden
 Zeer liquide middelen 5) Interbankschulden
 Bankrun => bankfaling  Vordering t.o.v. Fi.
 Wettelijke bepalingen
5) Interbankvordering
 Vordering t.o.v. andere Fi.


 Verschil tussen bankbalans en balans van niet-financiële ondernemingen:
 Bestedingen:
 Bank: voornaamste actiefpost = verlenen kredieten
 Ondernemingen: bestedingen in vaste activa en werkkapitaal
 Werkingsmiddelen:
 Bank: deposito’s = vreemd vermogen, want altijd moeten kunnen
terugbetalen
 Verhouding EV/VV = zeer laag
 Ondernemingen: werkingsmiddelen = eigen vermogen + vreemd
vermogen (schulden banken, leveranciers, …)
 Verhouding EV/VV = hoger
 Buitenbalansactiviteiten
 Activiteiten die niet in balans voorkomen, maar leveren wel inkomsten
op
 Advies: beleggingen, effectisering en beheer van beleggingsfondsen

,2. Interestberekening:
 Inhoud:
 Gevalstudie (zie cursus)
 Inleiding
 Enkelvoudige renteberekening
 Samengestelde renteberekening
 Diverse toepassingen
 Oefeningen (zie cursus)

2.1 Inleiding
2.1.1 Kapitaal, rente en rentevoet:
 Kapitaal dient productief te zijn
 Grootte van interestvergoeding I hangt af van 4 factoren:
 Grootte van het uitgeleende kapitaal
 Rentevoet of interestvoet (= i)
 Vergoeding per kapitaaleenheid en per renteperiode
 Verhouding tussen opbrengst van kapitaal voor een bepaalde
periode en kapitaal
 Wijze van renteberekening
 Enkelvoudige renteberekening: geen rente op rente
 Samengestelde renteberekening: rente op rente
 Beleggingsduur of aantal beleggingsperioden (= n)
 Aantal perioden n is in functie van periodiciteit van renteberekening
(N.B.: periode kan jaar, semester, trimester, … zijn; belangrijk is consistentie tussen bellegingsduur en
periodiciteit van rente)



2.1.2 Tijdswaarde van geld:
 Tijdswaarde
 Tijdstip bepaald waarde van kapitaal
 €1 nu ≠ €1 morgen
 Inflatie: duurder worden van leven
 Minder goederen of diensten aanschaffen met zelfde geldsom
 Rationele belegger wil minstens evenveel koopkracht op einde
beleggingsduur

 Positieve interestvoet omwille van opportuniteitskosten
 Kapitaal afstaan en niet kunnen aanwenden om dadelijk te consumeren
 Vergoed voor derving van rendement (= gemiste kans) = reële
interestvoet

2.1.3 Actuele waarde en slotwaarde
 Waardebepalingen
 Slotwaarde = oprenten:
 Bepalen tot welk bedrag kapitaal V0 aangegroeid is na n perioden

,  Actuele waarde = verdisconteren:
 Waarde van bedrag Vn bepalen op tijdstip t
 Biedt mogelijkheid om te vergelijken




2.2 Enkelvoudige renteberekening (looptijd ≤ 1j)
2.2.1 Berekening van de slotwaarde & actuele waarde van een
kapitaal
 Enkelvoudige renteberekening
 Periodiek verworven rentebedragen niet rentegevend worden herbelegd
 Geen rente op rente
 Elke periode krijgt men I = V0 * i




n rentebetalingen + kapitaal
 Slotwaarde van kapitaal Vn, belegd gedurende n perioden tegen een
periodieke rentevoet i, bedraagt dan: Vn = V0 + V0 * i * n
= V0 (1 + i * n)
 Actuele waarde, is de waarde van bedrag op nu, wanneer de waarde van
Vn
dat bedrag op toekomstige tijdstip gekend is: V 0=
( 1+ ⅈ ⋅ n )

2.2.2 Praktijkvoorbeelden van enkelvoudige renteberekeningen
 Financiële instrumenten met enkelvoudige renteberekening (looptijd ≤ 1j)
 Zichtdeposito’s
 Overeenkomst tussen twee partijen waarbij afgehaalde en gestorte
bedragen op dezelfde rekening worden geboekt, zodat alleen het saldo
(= verschil tussen gestorte en afgehaalde bedragen) bij afsluit van
rekening opeisbaar worden
 IBAN-nummer (International Bank Account Number)
 Begint met BE gevolgd door 14 nummer (BE is enkel voor Belgisch
IBAN-nummer)
 Termijndeposito’s
 Gedurende een bepaalde periode geld laten renderen, terwijl er zelf
geen gebruik van gemaakt wordt
 Rente, looptijd, … vastgelegd bij opening van termijnrekening
 Soms dient er RV betaald te worden, daarom verschil in brutorente en
nettorente
 Spaardeposito’s
 Geen bepaalde termijn 3 categorieën:
 Gereglementeerde spaardeposito’s → tegengaan wildgroei en gebrek transparantie
 A: gewone gereglementeerde spaarrekening
 B: gereglementeerde spaarrekening met
voorwaarden
 C: gereglementeerde spaarrekening bestemd
voor specifieke doelgroep