Inhoudsopgave
Inleiding verzekeringsrecht..................................................................................................5
Relevante factoren sluiten verzekeringsovereenkomst........................................................5
Wat is een verzekering........................................................................................................ 5
Indeling verzekeringen.........................................................................................................6
Land-, zee- en luchtverzekeringen...................................................................................6
Verplichte verzekeringen en niet-verplichte......................................................................6
Tot vergoeding van schade en tot uitkering van vast bedrag............................................7
Persoonsverzekering en schadeverzekering....................................................................7
Verzekeringstechniek........................................................................................................... 7
Invloed antidiscriminatiewet en genderwet.......................................................................8
Invloed Verzekeringswet..................................................................................................9
Regels toepasbaar op alle verzekeringsovereenkomsten...............................................10
Essentiële bestanddelen....................................................................................................10
Relevante partijen.......................................................................................................... 10
Verzekerbaar risico........................................................................................................ 10
Verzekerbaar belang......................................................................................................11
Premie............................................................................................................................ 11
Verzekeringsprestatie.....................................................................................................11
Totstandkoming................................................................................................................. 12
Regels uit verzekeringsrecht..........................................................................................12
Verzekeringsvoorstel..................................................................................................12
Verzekeringsaanvraag................................................................................................12
Voorafgetekende polis................................................................................................12
Verzekering voor rekening..........................................................................................12
Onrechtmatige bedingen................................................................................................13
Bewijs................................................................................................................................ 13
Interpretatie....................................................................................................................... 13
Verplichtingen verzekeringsnemer.....................................................................................14
1
, Mededelingsplicht.......................................................................................................... 14
Opzettelijke verzwijging of onjuist meedelen van gegevens.......................................14
Onopzettelijke verzwijging of onjuist meedelen van gegevens...................................15
Medische gegevens....................................................................................................16
Betalen premie...............................................................................................................16
Aangifte wijziging risico..................................................................................................16
Maatregelen met oog op voorkomen en beperken schade.............................................17
Melding van schadegeval...............................................................................................17
Verplichtingen van de verzekeraar.....................................................................................18
Informatieplicht...............................................................................................................18
Dekkingsverplichting......................................................................................................19
Bewijs schadegeval en dekking..................................................................................19
Verval recht................................................................................................................19
Opzet en grove schuld................................................................................................20
Oorlog, burgeroorlog en gelijkaardige feiten...............................................................20
Terrorisme.................................................................................................................. 20
Natuurrampen.............................................................................................................20
Termijnen uitbetaling prestaties en sancties...............................................................21
Looptijd, wijziging en einde van de overeenkomst.............................................................22
Vertrekpunt en looptijd...................................................................................................22
Uitzonderingen op looptijd 1 jaar................................................................................22
Wijzigingen tijdens de looptijd........................................................................................23
Premie........................................................................................................................ 23
Polisvoorwaarden.......................................................................................................23
Einde.............................................................................................................................. 23
Ontbinding..................................................................................................................23
Nietigheid................................................................................................................... 23
Opzegging..................................................................................................................24
Opzegging na schadegeval........................................................................................25
2
, Overlijden verzekeringsnemer....................................................................................25
Faillissement verzekeringsnemer...............................................................................25
Overdracht verzekerde zaak.......................................................................................25
Specifieke regels voor schadeverzekeringen...................................................................26
Specifieke regels voor alle schadeverzekeringen..............................................................26
Indemniteitsbeginsel......................................................................................................26
Subrogatie/indeplaatsstelling.........................................................................................26
Verbod op oververzekering............................................................................................27
Samenloop..................................................................................................................... 27
Verdeling schadelast..................................................................................................27
Verdeling op grond van artikel 99, §2.........................................................................28
Onderverzekering........................................................................................................... 28
Specifieke regels toepasselijk op zaakverzekeringen........................................................29
Plaatsgesteldheid........................................................................................................... 29
Overdracht verzekerde zaak..........................................................................................29
Specifieke regels toepasselijk op aansprakelijkheidsverzekeringen..................................30
Schadegeval..................................................................................................................30
Dekking in de tijd............................................................................................................ 30
Act committed system.................................................................................................31
Lost occurence system...............................................................................................31
Claims made system..................................................................................................32
Leiding van geschil.........................................................................................................32
Eigen recht van de benadeelde......................................................................................33
Verhaalsrecht verzekeraar.............................................................................................33
Tegenwerpelijkheid vonnis en tussenkomst in rechtspleging..........................................35
Schadevergoeding......................................................................................................... 35
Kostenverzekeringen en regels voor rechtsbijstandsverzekering.......................................36
Specifieke regels voor persoonsverzekeringen...............................................................37
Levensverzekeringen.........................................................................................................37
3
, Rechten verzekeringsnemer..........................................................................................38
Begunstigde................................................................................................................ 38
Afkoop en reductie......................................................................................................39
Recht op voorschot.....................................................................................................39
Recht op inpandgeving...............................................................................................39
Recht op overdracht...................................................................................................39
Rechten begunstigde.....................................................................................................39
Schuldsaldoverzekering.....................................................................................................40
Beschermingsmechanismes..........................................................................................40
Ziekteverzekeringsovereenkomsten..................................................................................41
Niet-beroepsgebonden...................................................................................................41
Beroepsgebonden..........................................................................................................42
Geschillenbeslechting (bevrijdende verjaring).................................................................43
Verzekeringstoezicht........................................................................................................... 45
Vormen toezicht: Twin Peaks-model..................................................................................45
Vormen regulering: Lamfalussy model...........................................................................46
Bevoegdheden NBB en FSMA.......................................................................................46
Prudentieel toezicht – NBB.........................................................................................46
Gedragstoezicht – FSMA – de IDD.............................................................................47
4
, Inleiding verzekeringsrecht
Relevante factoren sluiten verzekeringsovereenkomst
Risicoprofiel
- Geslacht
- Kinderen
- Statuut: werknemer/zelfstandig
- Huren of kopen
- Renoveren
- Avontuurlijk karakter
Risico-aversie
- Type dat risico’s vermijdt (risico-avers) of iemand dat van risico’s houdt, iemand dat
denkt dat er niets gaat gebeuren/overkomen
Spaarbuffer
- Eigen kapitaal
- In hoeverre iemand bereid is zelf de financiële gevolgen te dragen van
schadegevallen
- Denk nooit onterecht dat u verzekerd bent
o Aalst Carnaval zaak
Wat is een verzekering
Economische betekenis: in geld waardeerbare risico’s spreiden over een groep personen
Juridische betekenis: artikel 5.14 Verzekeringswet: overeenkomst waarbij de ene partij
(verzekeraar) zich verbindt om tegen betaling van premies door de andere persoon
(verzekeringsnemer), een som betaalt of een prestatie levert wanneer zich een onzekere
gebeurtenis voordoet, waarbij de verzekerde zelf of de begunstigde persoon er belang bij
heeft dat deze gebeurtenis zich niet voordoet
Functies
- Vergoedende functie: geldvergoeding of terugbetaling
5
Inleiding verzekeringsrecht..................................................................................................5
Relevante factoren sluiten verzekeringsovereenkomst........................................................5
Wat is een verzekering........................................................................................................ 5
Indeling verzekeringen.........................................................................................................6
Land-, zee- en luchtverzekeringen...................................................................................6
Verplichte verzekeringen en niet-verplichte......................................................................6
Tot vergoeding van schade en tot uitkering van vast bedrag............................................7
Persoonsverzekering en schadeverzekering....................................................................7
Verzekeringstechniek........................................................................................................... 7
Invloed antidiscriminatiewet en genderwet.......................................................................8
Invloed Verzekeringswet..................................................................................................9
Regels toepasbaar op alle verzekeringsovereenkomsten...............................................10
Essentiële bestanddelen....................................................................................................10
Relevante partijen.......................................................................................................... 10
Verzekerbaar risico........................................................................................................ 10
Verzekerbaar belang......................................................................................................11
Premie............................................................................................................................ 11
Verzekeringsprestatie.....................................................................................................11
Totstandkoming................................................................................................................. 12
Regels uit verzekeringsrecht..........................................................................................12
Verzekeringsvoorstel..................................................................................................12
Verzekeringsaanvraag................................................................................................12
Voorafgetekende polis................................................................................................12
Verzekering voor rekening..........................................................................................12
Onrechtmatige bedingen................................................................................................13
Bewijs................................................................................................................................ 13
Interpretatie....................................................................................................................... 13
Verplichtingen verzekeringsnemer.....................................................................................14
1
, Mededelingsplicht.......................................................................................................... 14
Opzettelijke verzwijging of onjuist meedelen van gegevens.......................................14
Onopzettelijke verzwijging of onjuist meedelen van gegevens...................................15
Medische gegevens....................................................................................................16
Betalen premie...............................................................................................................16
Aangifte wijziging risico..................................................................................................16
Maatregelen met oog op voorkomen en beperken schade.............................................17
Melding van schadegeval...............................................................................................17
Verplichtingen van de verzekeraar.....................................................................................18
Informatieplicht...............................................................................................................18
Dekkingsverplichting......................................................................................................19
Bewijs schadegeval en dekking..................................................................................19
Verval recht................................................................................................................19
Opzet en grove schuld................................................................................................20
Oorlog, burgeroorlog en gelijkaardige feiten...............................................................20
Terrorisme.................................................................................................................. 20
Natuurrampen.............................................................................................................20
Termijnen uitbetaling prestaties en sancties...............................................................21
Looptijd, wijziging en einde van de overeenkomst.............................................................22
Vertrekpunt en looptijd...................................................................................................22
Uitzonderingen op looptijd 1 jaar................................................................................22
Wijzigingen tijdens de looptijd........................................................................................23
Premie........................................................................................................................ 23
Polisvoorwaarden.......................................................................................................23
Einde.............................................................................................................................. 23
Ontbinding..................................................................................................................23
Nietigheid................................................................................................................... 23
Opzegging..................................................................................................................24
Opzegging na schadegeval........................................................................................25
2
, Overlijden verzekeringsnemer....................................................................................25
Faillissement verzekeringsnemer...............................................................................25
Overdracht verzekerde zaak.......................................................................................25
Specifieke regels voor schadeverzekeringen...................................................................26
Specifieke regels voor alle schadeverzekeringen..............................................................26
Indemniteitsbeginsel......................................................................................................26
Subrogatie/indeplaatsstelling.........................................................................................26
Verbod op oververzekering............................................................................................27
Samenloop..................................................................................................................... 27
Verdeling schadelast..................................................................................................27
Verdeling op grond van artikel 99, §2.........................................................................28
Onderverzekering........................................................................................................... 28
Specifieke regels toepasselijk op zaakverzekeringen........................................................29
Plaatsgesteldheid........................................................................................................... 29
Overdracht verzekerde zaak..........................................................................................29
Specifieke regels toepasselijk op aansprakelijkheidsverzekeringen..................................30
Schadegeval..................................................................................................................30
Dekking in de tijd............................................................................................................ 30
Act committed system.................................................................................................31
Lost occurence system...............................................................................................31
Claims made system..................................................................................................32
Leiding van geschil.........................................................................................................32
Eigen recht van de benadeelde......................................................................................33
Verhaalsrecht verzekeraar.............................................................................................33
Tegenwerpelijkheid vonnis en tussenkomst in rechtspleging..........................................35
Schadevergoeding......................................................................................................... 35
Kostenverzekeringen en regels voor rechtsbijstandsverzekering.......................................36
Specifieke regels voor persoonsverzekeringen...............................................................37
Levensverzekeringen.........................................................................................................37
3
, Rechten verzekeringsnemer..........................................................................................38
Begunstigde................................................................................................................ 38
Afkoop en reductie......................................................................................................39
Recht op voorschot.....................................................................................................39
Recht op inpandgeving...............................................................................................39
Recht op overdracht...................................................................................................39
Rechten begunstigde.....................................................................................................39
Schuldsaldoverzekering.....................................................................................................40
Beschermingsmechanismes..........................................................................................40
Ziekteverzekeringsovereenkomsten..................................................................................41
Niet-beroepsgebonden...................................................................................................41
Beroepsgebonden..........................................................................................................42
Geschillenbeslechting (bevrijdende verjaring).................................................................43
Verzekeringstoezicht........................................................................................................... 45
Vormen toezicht: Twin Peaks-model..................................................................................45
Vormen regulering: Lamfalussy model...........................................................................46
Bevoegdheden NBB en FSMA.......................................................................................46
Prudentieel toezicht – NBB.........................................................................................46
Gedragstoezicht – FSMA – de IDD.............................................................................47
4
, Inleiding verzekeringsrecht
Relevante factoren sluiten verzekeringsovereenkomst
Risicoprofiel
- Geslacht
- Kinderen
- Statuut: werknemer/zelfstandig
- Huren of kopen
- Renoveren
- Avontuurlijk karakter
Risico-aversie
- Type dat risico’s vermijdt (risico-avers) of iemand dat van risico’s houdt, iemand dat
denkt dat er niets gaat gebeuren/overkomen
Spaarbuffer
- Eigen kapitaal
- In hoeverre iemand bereid is zelf de financiële gevolgen te dragen van
schadegevallen
- Denk nooit onterecht dat u verzekerd bent
o Aalst Carnaval zaak
Wat is een verzekering
Economische betekenis: in geld waardeerbare risico’s spreiden over een groep personen
Juridische betekenis: artikel 5.14 Verzekeringswet: overeenkomst waarbij de ene partij
(verzekeraar) zich verbindt om tegen betaling van premies door de andere persoon
(verzekeringsnemer), een som betaalt of een prestatie levert wanneer zich een onzekere
gebeurtenis voordoet, waarbij de verzekerde zelf of de begunstigde persoon er belang bij
heeft dat deze gebeurtenis zich niet voordoet
Functies
- Vergoedende functie: geldvergoeding of terugbetaling
5
