🇳🇱 DEEL V – NEDERLANDS RECHT
🧩 Hoofdstuk 1: Een open systeem met een eigenzinnige traditie
Open systeem: gericht op internationale handel, sterk beïnvloed door andere rechtsstelsels (o.a. VS).
Eigenzinnig: accepteert sommige buitenlandse rechtsfiguren (zoals trusts), maar verbiedt ze binnenlands.
Voorbeeld: buitenlandse trust kan erkend worden, terwijl een Nederlandse trust niet mag.
👑 Hoofdstuk 2: Parlementaire monarchie
Koningshuis speelt steeds meer een symbolische rol (vb. informateurs nu door Kamer i.p.v. koning).
Parlement = twee kamers:
o Eerste Kamer (Senaat) – 75 leden, indirect verkozen via provinciale staten → check op
grondwettelijkheid & algemeen belang.
o Tweede Kamer – 150 leden, belangrijkste politieke macht, rechtstreeks verkozen.
Geen stemplicht.
Stikstofcrisis en opkomst van BBB → geen meerderheid regering in Eerste Kamer → onderhandelingen vereist.
📚 Hoofdstuk 3: Hiërarchie der normen
Niveau Voorbeeld
1. Statuut van het Koninkrijk Verhoudingen binnen het Koninkrijk
2. Grondwet (1848) Basis van de rechtsorde
3. Wetten in formele zin Goedgekeurd door parlement
4. AMvB Algemene regels van regering
5. Besluiten en verordeningen Specifiek, o.a. op gemeentelijk niveau
📌 Gemeenten hebben een eigen APV (bv. Airbnb-regeling Amsterdam).
🌍 Hoofdstuk 4: Koninkrijk der Nederlanden
Bestaat uit: Nederland + Aruba, Curaçao, Sint-Maarten
Bonaire, Saba en Sint-Eustatius = bijzondere gemeenten van Nederland (euro, stemrecht, NL als taal)
Vraagstuk koloniale verantwoordelijkheid → o.a. klimaatzaken (Urgenda, Shell): burgers spannen rechtszaken aan
tegen overheid/bedrijven
Actieve rechtspraak → versterkt door Amerikaanse stijl van procederen → burgers gaan vaker naar rechter i.p.v.
‘polderen’
📜 Hoofdstuk 5: Grondwet
Artikel 93: internationale regels die “eenieder verbinden” → directe werking in NL rechtsorde
o VB: VN-Veiligheidsraad resoluties, EU-regels
Artikel 120: rechter mag wetten niet toetsen aan de Grondwet → geen constitutionele toetsing
o Paradox: EVRM wél inroepbaar, Grondwet niet
o Mentenburg-arrest illustreert dit probleem
Nederland = monistisch systeem (internationaal recht geldt rechtstreeks)
⚖️
Hoofdstuk 6: Rechterlijke macht
Instantie Taak
Raad van State Wetgevingsadvies én hoogste bestuursrechter (nu gescheiden)
Hoge Raad Eén voor heel NL – hoogste rechter burgerlijk en strafrecht
Gerechtshoven 4 stuks – behandelen hoger beroep
Rechtbanken 11 stuks – incl. kantonrechters voor kleine zaken
CBHO Specifiek voor hoger onderwijs geschillen
📌 Geen grondwettelijk hof, geen jury, enkel beroepsrechters.
🧩 Hoofdstuk 1: Een open systeem met een eigenzinnige traditie
Open systeem: gericht op internationale handel, sterk beïnvloed door andere rechtsstelsels (o.a. VS).
Eigenzinnig: accepteert sommige buitenlandse rechtsfiguren (zoals trusts), maar verbiedt ze binnenlands.
Voorbeeld: buitenlandse trust kan erkend worden, terwijl een Nederlandse trust niet mag.
👑 Hoofdstuk 2: Parlementaire monarchie
Koningshuis speelt steeds meer een symbolische rol (vb. informateurs nu door Kamer i.p.v. koning).
Parlement = twee kamers:
o Eerste Kamer (Senaat) – 75 leden, indirect verkozen via provinciale staten → check op
grondwettelijkheid & algemeen belang.
o Tweede Kamer – 150 leden, belangrijkste politieke macht, rechtstreeks verkozen.
Geen stemplicht.
Stikstofcrisis en opkomst van BBB → geen meerderheid regering in Eerste Kamer → onderhandelingen vereist.
📚 Hoofdstuk 3: Hiërarchie der normen
Niveau Voorbeeld
1. Statuut van het Koninkrijk Verhoudingen binnen het Koninkrijk
2. Grondwet (1848) Basis van de rechtsorde
3. Wetten in formele zin Goedgekeurd door parlement
4. AMvB Algemene regels van regering
5. Besluiten en verordeningen Specifiek, o.a. op gemeentelijk niveau
📌 Gemeenten hebben een eigen APV (bv. Airbnb-regeling Amsterdam).
🌍 Hoofdstuk 4: Koninkrijk der Nederlanden
Bestaat uit: Nederland + Aruba, Curaçao, Sint-Maarten
Bonaire, Saba en Sint-Eustatius = bijzondere gemeenten van Nederland (euro, stemrecht, NL als taal)
Vraagstuk koloniale verantwoordelijkheid → o.a. klimaatzaken (Urgenda, Shell): burgers spannen rechtszaken aan
tegen overheid/bedrijven
Actieve rechtspraak → versterkt door Amerikaanse stijl van procederen → burgers gaan vaker naar rechter i.p.v.
‘polderen’
📜 Hoofdstuk 5: Grondwet
Artikel 93: internationale regels die “eenieder verbinden” → directe werking in NL rechtsorde
o VB: VN-Veiligheidsraad resoluties, EU-regels
Artikel 120: rechter mag wetten niet toetsen aan de Grondwet → geen constitutionele toetsing
o Paradox: EVRM wél inroepbaar, Grondwet niet
o Mentenburg-arrest illustreert dit probleem
Nederland = monistisch systeem (internationaal recht geldt rechtstreeks)
⚖️
Hoofdstuk 6: Rechterlijke macht
Instantie Taak
Raad van State Wetgevingsadvies én hoogste bestuursrechter (nu gescheiden)
Hoge Raad Eén voor heel NL – hoogste rechter burgerlijk en strafrecht
Gerechtshoven 4 stuks – behandelen hoger beroep
Rechtbanken 11 stuks – incl. kantonrechters voor kleine zaken
CBHO Specifiek voor hoger onderwijs geschillen
📌 Geen grondwettelijk hof, geen jury, enkel beroepsrechters.
