Wereldinzicht
Duurzame ontwikkeling
Historiek duurzame ontwikkeling
1972
Rapport van de Club van Rome ‘’De grenzen aan de groei’’ = laat een begrensde
planeet een onbegrensde economische groei toe?
Accent ligt op milieuproblemen en uitputting van grondstoffen.
1987
Term duurzame ontwikkeling ontstond na besef van dreigingen waaraan onze
aarde is blootgesteld door onze manier van leven. Term voor het eerst gebruikt in
het rapport
‘’Our common future’’
1992
VN conferentie van Rio de Janeiro over milieu en ontwikkeling. Tijdens deze
conferentie kwamen scherpe tegenstellingen tussen rijke (vooral noordelijk
halfrond) en arme (globale zuiden) duidelijk aan de oppervlakte.
Bestaat ui 178 landen, resulteerde in 5 belangrijke beleidsdocumenten ->
Waaronder ‘’Verklaring van Rio over milieu en ontwikkeling’’ en Agenda 21 (een
internationaal actieprogramma voor de 21e eeuw met een aantal principes voor
duurzame ontwikkeling)
1997
Ontstaan Triple P-model
2000
189 landen ondertekenden in 2000 de United Nations Millenium Declaration.
Daarmee verbonden ze zich ertoe om de Millenniumdoelstellingen (Millennium
Development Goals / MDG’s) te behalen en zo armoede de wereld uit te bannen.
2012
Opnieuw een VN conferentie in Rio de Janeiro -> Rio+20: staat voor de voorbije
20 jaar, maar vooral een blik naar de toekomst met focus op uitdagingen van de
komende 20 jaar.
2015
17 duurzame ontwikkelingsdoelen, SDG’s.
1
,Het 5P-model
Planet
Ecologische pijler, respect voor draagkracht van de
aarde.
o spaarzaam omgaan met (natuurlijke)
hulpbronnen
o regeneratievermogen van de natuur
o biodiversiteit
o ecologisch kringloopprincipe
o hernieuwbare energie
o voorzorgprincipe voorkomen van de
overbelasting
van het ecosysteem (afval, emissies van
schadelijke stoffen
People
Sociale pijler, rechtvaardigheid op wereldvlak
o bevorderen van de (menselijke) gezondheid
o gelijke toegang tot gebruik van natuurlijke hulpbronnen
o intra- en intergenerationele rechtvaardigheid
o democratisering en participatie van alle bevolkingsgroepen
o recht op arbeid om te voorzien in de levensbehoeften
Prosperity (profit)
Economische pijler, productie en consumptie voor behoeftebevrediging
o kringloopeconomie
o management van stofstromen
o omgevingsmanagement-systeem
o milieuvriendelijke innovatieve technologieën
o ecodesign
o ecologisch en sociaal rechtvaardige prijzen
o principe van ‘vervuiler betaalt’
o regionaal en lokaal marketingnetwerk
o eerlijke handel
Peace & Partnership
o inspraak van burgers: participatie van alle
groepen van de samenleving, inclusief
minderheidsgroepen, aan de politieke
besluitvorming als noodzakelijke
2
, voorwaarde voor duurzaamheid; bestaande structuren en
besluitvormingsorganen kritisch bekijken
o sterke, niet-corrupte besturen, mensenrechten, een samenleving vrij van
geweld en ongelijkheid op samenlevings-, gezins- en persoonlijk niveau.
Het donutmodel van Kate Raworth (2017) stelt dat de economie zich moet
ontwikkelen binnen de grenzen van ecologische en sociale draagkracht. Het pleit
voor een rechtvaardige samenleving in plaats van eindeloze economische groei.
Milieuproblemen
Ontstaan door doordat we stoffen aan het milieu toevoegen die leiden tot
vervuiling en/of doordat we zoveel stoffen aan het milieu onttrekken dat er
sprake is van uitputting.
Ook kunnen we het milieu zo ingrijpend veranderen dat er sprake is van
aantasting.
Vervuiling
Natuurlijke kringlopen kunnen verstoord raken wanneer er afvalstoffen en/of
giftige stoffen in het milieu terechtkomen. Als bodem, water en lucht worden
verontreinigd heeft dit weer gevolgen voor de levensgemeenschap die in
aanraking komt met deze vervuiling.
Te veel afval dat niet snel genoeg wordt afgebroken verstoren natuurlijke
kringlopen.
Een belangrijke bron van vervuilende stoffen vormt de
verbranding van fossiele brandstoffen door de
industrie, het verkeer en huishoudens en de daarmee
3
Duurzame ontwikkeling
Historiek duurzame ontwikkeling
1972
Rapport van de Club van Rome ‘’De grenzen aan de groei’’ = laat een begrensde
planeet een onbegrensde economische groei toe?
Accent ligt op milieuproblemen en uitputting van grondstoffen.
1987
Term duurzame ontwikkeling ontstond na besef van dreigingen waaraan onze
aarde is blootgesteld door onze manier van leven. Term voor het eerst gebruikt in
het rapport
‘’Our common future’’
1992
VN conferentie van Rio de Janeiro over milieu en ontwikkeling. Tijdens deze
conferentie kwamen scherpe tegenstellingen tussen rijke (vooral noordelijk
halfrond) en arme (globale zuiden) duidelijk aan de oppervlakte.
Bestaat ui 178 landen, resulteerde in 5 belangrijke beleidsdocumenten ->
Waaronder ‘’Verklaring van Rio over milieu en ontwikkeling’’ en Agenda 21 (een
internationaal actieprogramma voor de 21e eeuw met een aantal principes voor
duurzame ontwikkeling)
1997
Ontstaan Triple P-model
2000
189 landen ondertekenden in 2000 de United Nations Millenium Declaration.
Daarmee verbonden ze zich ertoe om de Millenniumdoelstellingen (Millennium
Development Goals / MDG’s) te behalen en zo armoede de wereld uit te bannen.
2012
Opnieuw een VN conferentie in Rio de Janeiro -> Rio+20: staat voor de voorbije
20 jaar, maar vooral een blik naar de toekomst met focus op uitdagingen van de
komende 20 jaar.
2015
17 duurzame ontwikkelingsdoelen, SDG’s.
1
,Het 5P-model
Planet
Ecologische pijler, respect voor draagkracht van de
aarde.
o spaarzaam omgaan met (natuurlijke)
hulpbronnen
o regeneratievermogen van de natuur
o biodiversiteit
o ecologisch kringloopprincipe
o hernieuwbare energie
o voorzorgprincipe voorkomen van de
overbelasting
van het ecosysteem (afval, emissies van
schadelijke stoffen
People
Sociale pijler, rechtvaardigheid op wereldvlak
o bevorderen van de (menselijke) gezondheid
o gelijke toegang tot gebruik van natuurlijke hulpbronnen
o intra- en intergenerationele rechtvaardigheid
o democratisering en participatie van alle bevolkingsgroepen
o recht op arbeid om te voorzien in de levensbehoeften
Prosperity (profit)
Economische pijler, productie en consumptie voor behoeftebevrediging
o kringloopeconomie
o management van stofstromen
o omgevingsmanagement-systeem
o milieuvriendelijke innovatieve technologieën
o ecodesign
o ecologisch en sociaal rechtvaardige prijzen
o principe van ‘vervuiler betaalt’
o regionaal en lokaal marketingnetwerk
o eerlijke handel
Peace & Partnership
o inspraak van burgers: participatie van alle
groepen van de samenleving, inclusief
minderheidsgroepen, aan de politieke
besluitvorming als noodzakelijke
2
, voorwaarde voor duurzaamheid; bestaande structuren en
besluitvormingsorganen kritisch bekijken
o sterke, niet-corrupte besturen, mensenrechten, een samenleving vrij van
geweld en ongelijkheid op samenlevings-, gezins- en persoonlijk niveau.
Het donutmodel van Kate Raworth (2017) stelt dat de economie zich moet
ontwikkelen binnen de grenzen van ecologische en sociale draagkracht. Het pleit
voor een rechtvaardige samenleving in plaats van eindeloze economische groei.
Milieuproblemen
Ontstaan door doordat we stoffen aan het milieu toevoegen die leiden tot
vervuiling en/of doordat we zoveel stoffen aan het milieu onttrekken dat er
sprake is van uitputting.
Ook kunnen we het milieu zo ingrijpend veranderen dat er sprake is van
aantasting.
Vervuiling
Natuurlijke kringlopen kunnen verstoord raken wanneer er afvalstoffen en/of
giftige stoffen in het milieu terechtkomen. Als bodem, water en lucht worden
verontreinigd heeft dit weer gevolgen voor de levensgemeenschap die in
aanraking komt met deze vervuiling.
Te veel afval dat niet snel genoeg wordt afgebroken verstoren natuurlijke
kringlopen.
Een belangrijke bron van vervuilende stoffen vormt de
verbranding van fossiele brandstoffen door de
industrie, het verkeer en huishoudens en de daarmee
3
