Samenvatting Belgische Politieke Geschiedenis

BPG
Belgische Politieke Geschiedenis
Prof. Bruno De Wever

,België avant la lettre
1. de oude Belgen
 Caesar
 De bello Gallico: Belgae dappersten
 Geen rechstreekse bloedband
 Preromeinse periode = verwaarloosbaar

2. de Romeinse stempel
 Instelling gevestigd tot vandaag grote invloed: Romeins recht, Romeinse
infrastructuur, invloed kunst en cultuur en positie christendom (staatsgodsdienst)
 Onze gewesten = grens Romeinse rijk
 Grens = oorzaak taalgrens

3. de vroege middeleeuwen (500-1000) en ontstaan AR
 Eerst Franken (476 na val WRR) -> Clovis (geslacht Merovingen, dopen = samenspel
kerk en staat) -> Karel De Grote (Karolingen (opvolgers Merovingen), rijk ten grote W-
EU)
 Karel De Grote: 3 reden belangrijk
 Territoriaal
 Na dood rijk opgesplitst in 3 met grens O en W deel dwars door onze
contreien
 Middenrijk (Belgen) strijddoel FR-DE
 Opkomst FR en DE
 Feodaliteit als legitimering eigendom en recht
 Feodaal systeem: piramide leenheren en –mannen met bovenaan koning als
opperste leenheer
 Leenmannen bezaten grond als leen in ruil trouw koning
 Kerk en christendom = legitimering machtsstructuur
 Stichting België = einde AR-samenleving
 Sociale groepen
 Kerk
 Adel (leenheren en –mannen)
 Derde stand
 Feodale machtsstrijd
 Succesvolle leenmannen steeds machtiger te worden (huwelijk of militair)

, Pol-terri machtsstrijd
 Zowel FR als DE leenmannen
 Guldensporenslag (1302)
 Vlaamse graaf (leenman) machtiger dan Franse koning (leenheer) -> FR koning
wil gebieden terug
 VL graaf slaat aanval af
 Misverstanden
 Geen weerspiegeling NL-taligen tegen FR-taligen: paste in BE propaganda
bij onafhankelijkheid
 Slag woeringen gelijkaardig maar tegen DE keizer

4. naar eenmaking in de Nederlanden
 Versch staatjes in ruimte huidig BE en NL groeiden nr elkaar toe -> Nederlanden
gevormd
 Bourgondische NL: zijtak familie Valois verwerft controle middenrijk
 Valt door oorlogen met FR en DE + diverse staatjes zelf macht wilden
 16E Nederlanden deel Habsburgse Rijk
 Dynastieke kwesties
 Karel V (Keizer Karel) erfde Bourgondische en DE gebieden + kocht keizerstroon
HRR + Spanje door huwelijk + kolonies Nieuwe Wereld
 Karel V in de Nederlanden
 Verder aaneensmeden
 Bestuur moderniseren
 Feodale banden met FR en HRR doorknippen
 1549: XVII provinciën der Nederlanden niet meer verdeeld door
erfgenamen=Pragmatieke Sanctie

5. scheiding der Nederlanden
 Godsdienstkwestie
 Renaissance+humanisme = onafh denken over geloof en positie kerk
 Protest wantoestanden Kerk -> protestantisme
 Karel V: vervolging protestanten
 Protestanten hulp uit DE en NL
 Filips II
 Burgeroorlog
 NL gesplitst in Z(Christ) en N(Protest.)
 Z-NL = SP NL
 Deel SP Habsburgse Rijk
 Apart pol statuut
 Bestuurd door landvoogd

, 6. Z-NL
 Katholiek bolwerk
 Contra-reformatie
 Tegen protestantisme
 18E Oostenrijkse Keizer
 Spaanse tak Habsburgers sterft uit
 Keizer in Wenen
 NL bestuurd door Oostenrijks regent
 Z-NL bleven apart pol entiteit
 Ontw eigen ident
 Strijdtoneel grote EU machten
 FR via oorlogen Z-NL aanhachten