samenvatting motorische cotrole prof. Lenoir

1. Afbakening en definities
 Kruispunt tussen verschillende disciplines
o Filosofie
o Psychologie
o Biomechanica/ bewegingsanalyse
o (neuro)fysiologie
 Motorische controle, leren en ontwikkelen
o 3 kernwoorden
 Controle
 Geheel van processen die ervoor zorgen dat een intentie tot
handelen ook effectief wordt omgezet in die handeling
 Niet meteen gemeten
 Leren
 De verandering in deze processen door het systematisch
beoefenen van een handeling
 Ontwikkelen
 Verandering in processen door natuurlijke invloeden
 Mensen hebben zeer hoog vaardigheidsniveau
o We zijn in staat om zeer veel te doen
 Vb.: bal vangen, baseball, leren na blessure, ….
o Kunnen snel handelen binnenin een kleine foutenmarge
 Baseball : foutenmarge= 5ms om op of naast de bal te slaan
 Vaardigheid en Beweging
o Motorische vaardigheid
 = motor skill
 = geheel van bewegingen van lichaamsdelen die bewust en
doelgericht uitgevoerd worden en aangeleerd zijn
o Handeling
 = een actie
 = mot vaardigheid
o Beweging
 = movement
 = deelcomponent van vaardigheid
 => Kan op verschillende manier leiden tot dezelfde vaardigheid
o Onderscheid ‘Vaardigheid’ en ‘Beweging’
 Vaardigheid bestaat bij verschillende individuen uit verschillende
bewegingen
 => vaardigheid is complexer dan een beweging
 Fysieke eigenschappen / beperkingen

,  Verschillen in morfologie
 Anders validen
 Verschillende evaluatie-instrumenten voor beweging dan voor
vaardigheid
 Skill en abilities
o Vaardigheid= skill
 Kenmerken
 Doelgericht
o Omzetten van intentie in succesvolle actie
 Consistent
o Systematisch reproduceerbaar
 Efficiënt
o Minimaal energieverbruik zowel fysiek als mentaal
 Optimale timing
o Alle segmenten zijn achter elkaar goed getimed en
moeten NIET aan maximale snelheid gebeuren
o Timing is aanpasbaar aan taakvereisten
 Zorgen voor verschillen in gedrag/ prestatie door taak noodzakelijke
abilities
o Ability
 Persoonlijke en relatief stabiele eigenschap die onderbouw vormt van
iemands potentieel voor een specifieke taak
 Genetisch bepaald en weinig aan te veranderen
o Motor ability
 Is voor een specifieke motorische taak
 Perceptueel- motorisch- psychomotorisch
 Zijn bouwstenen van gedrag
o Allround performers
 Zijn goed in alles wat te maken heeft met motorisch gedrag
o Allround learners
 Leren heel gemakkelijk dingen bij
o 2 visies
 GENERAL motor ability
 Alle abilities zijn sterk gerelateerd aan elkaar en liggen op 1 gen
 Je kan alles of niets
 SPECIFIC motor ability
 Amper met elkaar gerelateerde abilities
 Elke vaardigheid heeft andere ability combinatie
o Je kan iets heel goed of juist heel slecht
o Zijn zeer toetsbaar door correlatie-onderzoek

,o Experimenteel onderzoek naar abilities
 1960
 Conclusie
 Abilities zijn zeer soms niet-gecorreleerd
o Indien niet-gecorelleerd, waarom vb eerst staan en dan
stappen?
 Belangrijk voor de opbouw van ..
o Leercyclus (trainning, les LO)
o Revalidatie
o Evenwicht
 Onderzoek: verschillende tests om te evalueren
 Geen duidelijke correlatie tussen verschillende tests
 => elke test meet iets anders
 => theorieën die ver uit elkaar liggen zijn gemakkelijk te
toetsen
 => term ‘evenwicht’ bestaat niet
 Is geen general motor ability
 WEL evenwichtscontrole in
 bepaalde taak-context
o Statisch
o Dynamisch
 Op 1 been
 In bepaald medium
o Water
o Vacuum
 Bij specifieke persoon
o Atleet
o Fysieke beperking




o
 Skill is opgebouwd uit ability
o All round atleet
 Beschikt over een groot aantal abilities die op hoog niveau aanwezig
zijn
o Van ability naar motorische vaardigheid
 Taakanalyse

,  Opsplitsen van een vaardigheid in verschillende
deelbewegingen
 => hieruit noodzakelijke abilities afleiden
 Toepassing naar therapie
o Schrijfmotoriek
o Welke ‘abilities ‘ zorgen voor vlotte schrijfstijl
 Geheugen
 Fijne handmotoriek
 Aandacht
o Tseng & chow
 Correleerden schrijfsnelheid aan
 Snelheid schrijfarm
 Handigheid
 Sequentieel geheugen
 Visuo-motorische integratie
o Inbeelden + tekenen
 Aandacht
 Telkens door specifieke tests gemeten
 Conclusie
 Visuele verwerking heeft grotere rol dan
fijne motoriek
 Therapeutische interventie moet meer
hierop gericht worden
 Toepassingen
 Voorspelling van iemands vaardigheid op basis van scores op
abilite-taken
 Evaluatie
o Bijsturen tijdens leerproces of revalidatie
o Motorische ontwikkeling
 Classificaties van gedrag
o Criteria
 Continuüm- 1 dimensioneel
 Verhouding motorisch/cognitief
 Volgens taakkenmerken
o Open vs gesloten
 Open
 Ik ken de afloop niet, afh van
tegenstander
o Voetbal, bokswedstrijd
 Gesloten
 Ik weet wat ik moet doen zonder storing