Samenvatting Hoofdlijnen Nederlands recht - Bestuurs en Strafrecht

Samenvatting bestuurs en straf
recht
Week 1
 Kan uitleggen wat bestuursrecht is, waar je het geldend bestuursrecht kunt vinden en
plaatsen binnen het geheel van het recht.

Bestuursrecht valt onder het publiekrecht wat dan weer onder het nationaal recht valt.
Onder het bestuursrecht valt het materieel recht en het bestuursprocesrecht.
Materieel recht heeft betrekking op dat gene wat men mag en niet mag. Welke rechten en
plichten men heeft

Procesrecht gaat over het proces. Zo doen we dat in die volgorde. Materieel recht is meer
inhoudelijk. Inhoudelijk wil zeggen, in strafrecht staat daar bijvoorbeeld je mag niet stelen.
Bij procesrecht staat dan wat mag de politie doen als je door rood licht rijd. Dat is dus
procesmatig.

Charles de Montesquieu
Trias politicaL Machtenscheiding
Wetgeving
Bestuur
Rechtspraak

Johan Rudolph Thorbecke
Vertica spreiding van de macht
Lager overheden.

Kenmerken bestuursrecht – publiekrecht
Verticale verhouding: hierarchie tussen de overheid en de burger
Overheid is altijd van de partij
N.b. de overheid kan als burger optreden dan is er sprake van privaatrecht
Dwang mogelijk (bijv. bestuursdwang of dwangsom)
Behartiging van het publieke/algemene belang

Waar zijn de wetten te vinden?
Algemene wet bestuursrecht
ABBB’s
Jurisprudentie
Het verdrag

Jurisprudentie
Bij een opfrissing van de wet komen sommige uitspraken terug in de wet. Zodra dat gebeurd
is het geen jurisprudentie meer maar een wetsartikel.

, Bestuursrecht samengevat in 5 soorten normen
1. Hoe is het bestuur georganiseerd (organisatie)
2. Welke bevoegdheden heeft het bestuur (Bevoegdheden)
3. Aan welke rechtsnormen heeft het bestuur zich te houden (Normering)
4. Hoe kan het bestuur ervoor zorgen dat burgers/bedrijven zich aan de voor hem
geldende rechtsnormen houden? (handhaving)
5. Welke juridische bescherming is er voor burgers/bedrijven tegen beslissingen

 Kan uitleggen wat het legaliteits- en specialiteitsbeginsel inhouden en wat het belang van
deze beginselen binnen het bestuursrecht is.

Legaliteitsbeginsel
Al het overheidsoptreden moet gebaseerd zijn op de wet. Alleen inbraak op rechten burger
als de wet dit toestaat. Het legaliteitsbeginsel is om burgers te beschermen tegen de
overheid.

Specialiteitsbeginsel (Art 3:4 lid 1 AWB)
Wat de overheid mag doen. De overheid moet binnen de lijntjes kleuren. De overheid mag
bij gebruikmaking van zijn bestuursbevoegdheden alleen die belangen mee laten wegen die
ertoe doen.

Kortom
Voor het optreden van het openbaar bestuur is een grondslag in de wet nodig
(legaliteitsbeginsel) en bij het afwegen van de belagnen meot het opbenaar bestuur binnen
het kader blivjen de toepasselijke wet. (Specialiteitsbeginsel.)

Bestuursbevoegdheid
Moet zijn:
Gecreerd Attributie
Overgedragen delegatie
Opgedragen Mandaat

Attributie
Een wet of lagere regeling geeft aan bestuursorgaan een bestuursbevoegdheid.
Hier wordt dus een nieuwe bevoegdheid gecreeerd

Voorbeeld: art 3:1 lid 1 wet ruimtelijke ordening x.8 wijst de gemeenteraad aan als
bevoegde orgaan voor de vaststelling van bestemmingsplannen.

Delegatie
Bestuursorgaan (delegans) draagt bevoegdheid over aan een ander bestuursorgaan
(delegataris), die deze bevoeegdheid zelstandig en onder eigen verantwoordelijkheid
uitoefent. Alleen mogelijk als de wet hierin voorziet.

Mandaat

, De bevoegdheid om namens een bestuursorgaan een besluit te nemen. Het bestuursorgaan
is en blijft dus verantwoordelijk voor het nemen van het besluit.




 Kan de verhouding tussen het algemeen en bijzonder bestuursrecht toelichten en toepassen
aan de hand van een casus;

Algemeen bestuursrecht:
Regels die op alle terreinen van het bestuurlijk optreden van toepassing zijn.
De hele AWB is algemeen bestuursrecht

Bijzonder bestuursrecht:
Regels die speciaal zijn opgesteld voor de bijzondere gebieden aarop het openbaar bestuur
actief is.




 Kan de structuur van de Algemene wet bestuursrecht (Awb) toelichten en de belangrijkste
artikelen daarvan toepassen;



AWB

Kenmerkt zich door gelaagde structuur.

Bepalingen gaan van algemeen naar bijzonder.

Er kunnen bijzondere bepalingen inzitten maar dat maakt het geen bijzonder bestuursrecht.
Bijzonder bestuursrecht is een ander gedeelte.



 Kan de begrippen bestuursorgaan, belanghebbende en besluit uit de Awb toelichten en
toepassen in een casus.



Wat is het belang?
1. Alleen bestuursorganen bezitten bevoegdheden op basis waarvan ze burgers bindende
besluiten kunnen nemen
2. De regels van bestuursrecht (Awb) zijn van toepassing op het handelen van de
bestuursorganen
3. A-organen zijn voor al hun handelen gebonden aan de Awb
4. B-organen alleen voor de specifieke bestuurstaak die ze uitvoeren.



Burger versus overheid

Wanneer kan een burger actie ondernemen tegen de overheid?

, Alleen als hij belanghebbende is.




Voorbeeld: is het B&W een bestuursorgaan

Rechtsvraag: is het college van B&W een bestuursorgaan.

Rechtsregel: artikele 1:1 onder a AWB

Voorwaarden: 1) orgaan

2) een publiekerechtelijke rechtspersoon

Interpretatie: publiekrechterlijke rechtspersoon: artikel 2:1 BW

Toepaasesn op de feiten + conclusie

1) Het college van B&W is orgaan van de gemeente



A-organen zijn altijd bestuursorganen.

Staat Regering Ministerraad Ministers Staatssecretarissen
Provincie Pronvicale Gedeputeerde Commissaris
staten staten der koning
Gemeente Gemeenteraad College van Burgermeerster
B&W
Waterschap Algemeen Dagelijks Voorzitter
bestuur bestuur
Overige Algemeen Dagelijks Voorzitter
openbare bestuur bestuur
lichamen




Belanghebbende

Het belang van de burger wordt rechtstreeks geraakt door een besluit. Art 1:2 Awb.
Concreet: de geadresseerde van een besluit.

Derde-belanghebbenden

Burger: natuurlijke personen en rechtspersonen

Overheid: bestuursorganen.




OPERA

Objectief bepaalbaar belang. (mag niet zijn ik vind deze kleur lelijk)