Samenvatting P-lijn V : klinische lessen

1.KLINISCHE LES 24/09 PROF
EVERAERT
LUTS : OAB
Normaal : Een contractie van m.detrusor tijdens mictie en staat onder controle van de wil
OAB : er ontstaat bij pt zonder neurogeen blaaslijden een detrusorcontractie buiten de wil
=> detrusor of blaasinstabiliteit  klachten :
- aandrang
- incontinentie


BESPREKING CASUS
1. VOORGESCHIEDENIS
 Tot 12J bedplassen
 vanaf 45J terug urineverlies maar ook overdag en snachts => overactieve blaas
diagnose
 klachten verergeren steeds
 medicatie : oxybutynine (anticholinergicum),
 netje geplaats


2. ANAMNESE
 Bevraag vullingsfase : blaaspier (m.detrusor) ontspant, plaskanaal (m.sfincter)
dicht
o Urgentie/drang? Ja , constant gevoel hebben om te moeten plassen
o Frequentie? Ik zoek constant nr toilet, moet zeker om de 2U nr toilet, drinkt
minder maar probleem verslecht steeds
o Nycturie? Moet min 4X/nacht opstaan om nr toilet te gaan, vanaf dat ze
rechtstaat verlies, raakt niet tot aan toilet maar plast nooit in bed, het is pas
vanaf rechtstaan dat ze verlies heeft
o Bedplassen? Als kind tot 12J bedplassen, nu niet meer
o Wanneer heb je verlies? Verlies bij hoesten, niezen? Vnl verlies bij
rechtstaan, niezen, beweging, liggen geen probleem

 Bevraag ledigingsfase : blaaspier (m.detrusor) trekt samen, plaskanaal
(m.sfincter) open
o Beschrijf de straal? Met de medicatie die ik neem is straal beter
 Anticholinergica en beta3agnosten hebben primair geen effect op de
straal, maar wel secundair
 Anticholinergica : remt samentrekking detrusorspieren  minder
overactivieti blaas  blaas kan iets meer urine opslaan  sterkere
straal
 Beta3agonist : zorgt vr ontspanning detrusorspieren  blaas kan meer
urine opslaan  sterkere straal
o Startproblemen ? nee
o Gevoel niet leeg te plassen? Ja steeds het gevoel dat ik nog niet leeg ben
o Nadruppelen? Nee ik heb geleerd dat ik altijd beetje langer moet blijven
zitten op toilet om te vermijden dat je bij van toilet gaan nadruppel
o Terugkerende Urineweginfecties? Ja vanaf het begin heb ik steeds gevoel
dat ik infectie heb, maar nooit erg genoeg om AB nodig te hebben, in later
stadium wel echte UWI wel AB nodig gehad
o Pijn bij plassen? In het begin niet, maar nu wel
o Persen ? nee

 FAMILIAAL


1

, o Familaal probleem? zoon ook bedplassen tot 12J, haar moeder ook
plasproblemen
o Kinderen ? ja 1 zoon via vaginale zw



 SYSTEEM
o Seksueel vlak? Bij liggen geen probleem, mijn man houdt er rekening mee
dat het kan gebeuren dat ik moet plassen
o Menopauze? Ja was snel in menopauze al vanaf 45J, maar klachten waren ook
al daarvoor
o Problemen met stoelgang? Ja duidelijke constipatie sinds begin van OAB
o DENK AAN NEUROLOGISCHE LIJDEN !! : MS , parkinson
o Neurologische aandoeningen in de familie? Nee
o Zenuwpijnen? Pijn die uitstalen nr voeten/handen maar test voor MS was
negatief dus geen MS , denk ook aan parkinson
o bevragen parkinson ? parasomnie, nycturie, orthostatisme ?
o
 Waarom komt u nu terug? Medicatie oxipitenine helpt maar beetje maar niet
voldoende, veel bijwerkingen droge mond, wazig zicht; ik voel me er niet goed bij

Drangincontinentie + inspanningsgebonden incontinentie = gemengde incontinentie
urineweginfecties + meer urineverlies : denk aan menopauze



bij man = kan niet starten, trage plas
bij vrouw = persen, gevoel van residu van niet leeg te zijn
 Pillen helpen? Pillen = blaascontractiliteit verminderen  blaas vult meer  sterkere
straal
Post mictie klachten
Bij man = vaak nadruppelen
Bij vrouw = merkt minder , bij wandelen verergert
Verergert met wandelen : wijst op stress incontinentie, maar stressincon kan niet
bij netje




3. KLINISCH ONDERZOEK
 UDO
 Beeldvorming : blaasverzakking
 Medicatie : oxipitenine : droge mond, wazig zicht
4. BEHANDELING
 Blaasverzakking : netje => maar hielp niet
 Kine : n.tibialis stimulatie => helpt ook onvoldoende
 Neurostimulatie : werkte 2J heel goed in combo met medicatie, maar nu terug
klachten
o Mss werkt het niet meer dr mss infectie op het netje de neurostimulatie niet
meer werkt
 Botoxinjectie
o Mevr heeft dit altijd geweigerd omdat je dan meer infecties krijgt risico
o Zal volgende week eerste botoxinjectie nemen




2

,ALGEMENE BESPREKING LUTS : OAB
LUTS
3 categorieën:
 Storage (vulling) symptomen: moeite met ophouden urine + bedwingen
plasdrang
o Toegenomen mictiefreq overdag
o Nycturie
o Urgency
o Urine-incontinentie
 Voiding (lediging) symptomen: moeite met op gang komen van mictie +
uitplassen zelf
o Hesitatie
o Onderbroken straal, Zwakke straal
o Persen om mictie op gang te laten komen
o Eind-druppelen
 Post-mictie symptomen
o Gevoel van residu
o Nadruppelen

VERSCHIL TSS MAN EN VROUW
 INCONTINENTIE :
o vrouw : vnl inspanningsincontinentie meestal dr zwakke bekkenbodem
o man : vnl overloopsincontinentie nadruppelen Meestal dr BPH
 OVERACTIEVE BLAAS
o Vrouw : vnl natte overactieve blaas, meestal na menopauze, urgentie +
incontinentie
o Man : vnl droge overactive blaas, urgentie + frequentie gestegen +
obstructieve klachten
 Mannen : meer obstructieve klachten, zoals een zwakke urinestraal en moeite met
beginnen, vooral door prostaatproblemen.
 Vrouwen ervaren vaker klachten zoals urgentie, frequente aandrang, en
incontinentie, vaak als gevolg van zwangerschappen of zwakke
bekkenbodemspieren.
 Incontinentie komt vaker voor bij vrouwen, vooral na de menopauze, terwijl bij
mannen overloopincontinentie kan voorkomen door prostaatproblemen.

LEEFTIJD
 Jong :
o vnl bedplassen
o Urineweginfecties
o Neurologische aandoeningen
o Obstructieve symptomen (moeite met beginnen, zwakke straal) : zeldzaam
o Nycturie : zeldzaam tenzij bij diabetes of blaasdisfunctie

 Ouder : drongincontinentie
o Mannen : BPH
o Vrouw : menopauze, verzwakte bekkenbodem

3

, o Obstructieve symptomen : vaak bij oudere mannen tgv BPH
o Nycturie : veak voorkomend
o Urgentie en incontinentie : vaak bij vrouwen dr OAB of
bekkenbodemverzwakking

Behandeling Stress incontinentie
 Netje TOT
 Bekkenbodemkine
 Medicatie : alfareceptoragonisten (adrenaline), SNRI

DEZE MEVROUW HAD GEEN SI, maar OAB !

Behandeling OAB !!
 bekkenbodemKine
 Medicatie :
o anticholinergica :
 PS dat zorgt vr mictie onderdrukken  minder overactiviteit
 Bijwerkingen : droge mond, constipatie, tachycardie,
accommodatiestoornissen
o bete3agonist mirabegron
 OS versterken  meer vr ontspanning detrusorspieren  blaas kan
meer urine opslaan
o Effect na 6weken

 Als medicatie niet werkt, wat dan?
o Hogere dosis pillen
o Combinatie therapie : pillen combineren, nooit 2 anticholinergica
combineren want risco op te hoge anticholinerge load => beta3agonist +
anticholinergica

o N.tibialis posterior stimulatie :
 Signalen worden via n.tibialis doorgegeven aan afferente sacrale
zenuwen (S2-S4) : deze zijn betrokken in controle vd blaas en
bekkenbodem  helpt om overactieve signalen vd blaas te
onderdrukken
 niet kosten effectief als primaire therapie, dus enkel indicatie voor
secundaire therapie
 30min 1/week ged 12weken
 21% placebo effect

o Sacrale zenuwstimulatie :
 Minimaal invasieve techniek
 Werkingsmechanisme
 Stimulatie van somatische afferente zenuwen van S3 => Inhibitie
van abnormale sensorische input naar spinaal niveau en
hersenen.
 Procedure
 2 fasen
 1. Proefstimulatie
 2. Definitieve inplanting
 Nadelen
 Heroperaites , batterij wissels
 Pijn klachten
 Beperkingen sport/werk
 NIET MRI compatibel : NU WEL AL !!
 Contra-indicatie :
 bij risico sporten
 Onder narcose elektrode plaatsen in S3 foramen
 Controle : S3 stimuleren  contractie aars, tenen plooien, benen
draaien

4