Fysiologie van het ademhalingsstelsel
Inleiding
• Uitwendige AH of externe respiratie
o O₂/CO₂-uitwisseling tss lucht in longblaasjes & bloed in longen
• Inwendige AH of interne respiratie
o O₂/CO₂-uitwisseling tss bloed id capillairen & cellen in hele lichaam
• Functies AH-stelsel
o Groot opp vr O₂/CO₂-uitwisseling
o Lucht verplaatsen nr uitwisselingsopp
o Beschermen v alveolaire opp
o Geluiden maken -> communicatie
o Bevorderen reukzin
o Thermoregulatie
▪ Ingeademde lucht opwarmen dmv oppervlakkige bv in neusgangen
▪ Hijgen om bloed af te koelen
• Extra vloeistof te verdampen
• Bloed afkoelen in epitheel bovenste luchtwegen & mond
• Lucht nt tot diep in longen -> af en toe diep in- & uitademen
o Regeling zuur-base balans bloed -> CO₂-gehalte beïnvloeden
▪ H₂O + CO₂ ↔ HCO₃‾ + H+
• Groot deel CO₂ dat bloed binnenstroomt -> binden met H₂O tot
bicarbonaat of H₂CO₃
• Bicarbonaat splitsen tt neg geladen bicarbonaation (HCO₃‾) &
pos geladen waterstofion (H+)
• Hoe mr waterstofionen in bloed terechtkomen, hoe zuurder bloed
• Bloed te zuur: conc waterstofionen ↓ door sneller & dieper AH
• Sneller, dieper AH: ↑ CO₂ afgegeven aan uitgeademde lucht & ↓
CO₂ achterblijven in bloed
▪ pH = - log [H] -> [H] ↑ -> pH↓
Onderdelen van het ademhalingsstelsel
Neus
• neusgangen: gekronkelde buizen (nasale conchae of
neusschelpen) met respiratoir epitheel
• respiratoir epitheel
o pseudomeerlagig cilinderepitheel met
slijmbekercellen & trilharen (slijm nr keel & maag)
• functies:
o reukreceptoren huisvesten
o ingeademde lucht opwarmen, bevochtigen & filteren
• paranasale sinussen = neusbijholten
, o holten in schedel verbonden met neusgangen
o respiratoir epitheel
Farynx
= keelholte
• nasofarynx (in verbinding met neusholte) – orofarynx
(mondholte) – laryngofarynx (met larynx & slokdarm)
o nasof.: repiratoir epitheel
o oro-/laryngof.: ook in contact komen met voedsel
▪ meerlagig plaveiselepitheel -> beter
beschermd tgn mechanische slijtage,
agressieve stoffen & binnendringende ziekteverwekkers
• kruispunt v lucht & voedsel -> gecoördineerde slikbewegingen
Larynx
= strottenhoofd (hyoid, thyroid, cricoid) = stemapparaat
• glottis = stemspleet
o tss stembanden
• slikreflex (zie svs)
o epiglottis = strottenklepje
o afsluiten luchtweg
o 3 fasen
• Toepassing id praktijk: verslikkingspneumonie
o Vloeistof, voedsel, braaksel via luchtpijp in longen -> longontsteking
o Te snelle orale vloeistoftoediening
o Regurgitatie v voedsel bij dieren onder anesthesie
o Anestheticum onderdrukt slikreflex
• Spanning stembanden aanpassen -> specifieke geluiden
o Lucht -> stembanden trillen -> geluidsgolven
• Glottis -> regeling luchtstroom v & nr longen
• Glottis sluiten -> druk opbouwen in borstholte
o Hoesten of niezen
o Persen
• Toepassing id praktijk: cornage
o = laryngeale hemiplegie
o Eenzijdige verlamming larynx spiertjes die stembanden opspannen
o Door aantasting zenuw
o Stemband nt voldoende opspannen -> slap hangen -> luchtweg vernauwen ->
abnormaal ademgeluid bij inspanning
Trachea
= luchtpijp
• Fibreus BW & glas spw -> KB-ringen -> stevig & flexibel, open houden
o C-vormig, open kant dorsaal
o Overbrugging: elastisch ligament en glas spw
Inleiding
• Uitwendige AH of externe respiratie
o O₂/CO₂-uitwisseling tss lucht in longblaasjes & bloed in longen
• Inwendige AH of interne respiratie
o O₂/CO₂-uitwisseling tss bloed id capillairen & cellen in hele lichaam
• Functies AH-stelsel
o Groot opp vr O₂/CO₂-uitwisseling
o Lucht verplaatsen nr uitwisselingsopp
o Beschermen v alveolaire opp
o Geluiden maken -> communicatie
o Bevorderen reukzin
o Thermoregulatie
▪ Ingeademde lucht opwarmen dmv oppervlakkige bv in neusgangen
▪ Hijgen om bloed af te koelen
• Extra vloeistof te verdampen
• Bloed afkoelen in epitheel bovenste luchtwegen & mond
• Lucht nt tot diep in longen -> af en toe diep in- & uitademen
o Regeling zuur-base balans bloed -> CO₂-gehalte beïnvloeden
▪ H₂O + CO₂ ↔ HCO₃‾ + H+
• Groot deel CO₂ dat bloed binnenstroomt -> binden met H₂O tot
bicarbonaat of H₂CO₃
• Bicarbonaat splitsen tt neg geladen bicarbonaation (HCO₃‾) &
pos geladen waterstofion (H+)
• Hoe mr waterstofionen in bloed terechtkomen, hoe zuurder bloed
• Bloed te zuur: conc waterstofionen ↓ door sneller & dieper AH
• Sneller, dieper AH: ↑ CO₂ afgegeven aan uitgeademde lucht & ↓
CO₂ achterblijven in bloed
▪ pH = - log [H] -> [H] ↑ -> pH↓
Onderdelen van het ademhalingsstelsel
Neus
• neusgangen: gekronkelde buizen (nasale conchae of
neusschelpen) met respiratoir epitheel
• respiratoir epitheel
o pseudomeerlagig cilinderepitheel met
slijmbekercellen & trilharen (slijm nr keel & maag)
• functies:
o reukreceptoren huisvesten
o ingeademde lucht opwarmen, bevochtigen & filteren
• paranasale sinussen = neusbijholten
, o holten in schedel verbonden met neusgangen
o respiratoir epitheel
Farynx
= keelholte
• nasofarynx (in verbinding met neusholte) – orofarynx
(mondholte) – laryngofarynx (met larynx & slokdarm)
o nasof.: repiratoir epitheel
o oro-/laryngof.: ook in contact komen met voedsel
▪ meerlagig plaveiselepitheel -> beter
beschermd tgn mechanische slijtage,
agressieve stoffen & binnendringende ziekteverwekkers
• kruispunt v lucht & voedsel -> gecoördineerde slikbewegingen
Larynx
= strottenhoofd (hyoid, thyroid, cricoid) = stemapparaat
• glottis = stemspleet
o tss stembanden
• slikreflex (zie svs)
o epiglottis = strottenklepje
o afsluiten luchtweg
o 3 fasen
• Toepassing id praktijk: verslikkingspneumonie
o Vloeistof, voedsel, braaksel via luchtpijp in longen -> longontsteking
o Te snelle orale vloeistoftoediening
o Regurgitatie v voedsel bij dieren onder anesthesie
o Anestheticum onderdrukt slikreflex
• Spanning stembanden aanpassen -> specifieke geluiden
o Lucht -> stembanden trillen -> geluidsgolven
• Glottis -> regeling luchtstroom v & nr longen
• Glottis sluiten -> druk opbouwen in borstholte
o Hoesten of niezen
o Persen
• Toepassing id praktijk: cornage
o = laryngeale hemiplegie
o Eenzijdige verlamming larynx spiertjes die stembanden opspannen
o Door aantasting zenuw
o Stemband nt voldoende opspannen -> slap hangen -> luchtweg vernauwen ->
abnormaal ademgeluid bij inspanning
Trachea
= luchtpijp
• Fibreus BW & glas spw -> KB-ringen -> stevig & flexibel, open houden
o C-vormig, open kant dorsaal
o Overbrugging: elastisch ligament en glas spw
