samenvatting examen

1. Basisinzichten
1.1. De communicatieaxioma’s
- De 5 communicatie axioma’s
o Alle gedrag is communicatie, je kan niet niet communiceren
 Communicatiecyclus




 Zender codeert (binnen naar buitenkant)
 Ontvanger decodeert (buiten naar binnenkant)
 Gevolgen communicatiecyclus
 Eén persoon is zender en ontvanger tegelijk
 Zender en ontvanger beïnvloeden elkaar gelijktijdig en voortdurend
(circulariteit)
 Communicatie verloopt vnl onbewust
 Intenties (binnenkant) en effect (buitenkant) komen niet steeds
overeen
 Veel voorkomende communicatiefouten
 de binnenkant van de ander invullen
 ervan uitgaan dat de ander jouw binnenkant kan lezen
 Ruis
 Misverstanden in de communicatie
 Externe en interne ruis
 Interne ruis < communicatiefilters (selectiemechanismen)
o Wat waar is voor mij, is niet automatisch waar voor een ander
 Communicatiefilters
 Voorgeschiedenis en referentiekader
 Waarden en normen
 Zelfbeeld en beeld van de ander
 Context
 Fysieke en mentale conditie
 Verwachtingen, motieven, behoeften
 Sfeer
 Filters op vlak van waarneming en interpretatie
 De eerste indruk
 Categorisering en stereotypering
 Filters in ons taalgebruik
 Selectie prikkels
 Vereenvoudiging
 Generaliseren in taalgebruik
 Waarneming of interpretatie
 Gevolgen voor de HR-professional
 Bewust zijn van de verschillende perspectieven
 Bewust zijn van de relativiteit van je eigen waarheid
 Voorzichtig omgaan met oordelen
 Houding van niet weten en verwondering

,  Belang van cultuursensitieve communicatie
o Mensen communiceren zowel digitaal (vb. nonverbaal) als analoog
 Digitale communicatie
 Niet wat ‘digitaal’ vandaag betekent
 Wel ‘dat taalsysteem dat gebruik maakt van binnen een bepaalde
groep of cultuur afgesproken tekens’
 Woorden, tekens,symbolen, letters, cijfers, afgesproken gebaren,
verkeerstekens, pictogrammen
 Is complex, moet aangeleerd worden
 Betekenisis min of meer duidelijk
 Subculturenontwikkelen soms een eigen digitale taal
 Analoge communicatie
 Geen afgesproken tekens
 Wel: meerduidig interpreteerbare signalen zoals lichaamstaal,
intonatie, gezichtsuitdrukking...
 Betekenis is vaak situatiegebonden
 Lichaamstaalis bijna altijd analoog
 Analoge taal kan niet uitgeschakeld worden: een lichaam is er altijd
 Zowel wijzigbareals niet/moeilijk wijzigbareeigenschappen
 Is de taal van de relaties
 Aspecten non-verbale taal
 Fysieke kenmerken:
 Lichaamsbouw
 Grootte
 Kleding
 Kapsel
 Lichaamshouding
 Gebaren:
 Representatief
 Expressief
 Automatismen
 Paralinguïstischeaspecten
 Gezichtsuitdrukking
 Oogcontact
 Afstand-nabijheid
 Globale 'buitenkant’
 Congruentie
 Indien digitale en analoge taal overeenkomen = congruentie
 Bij een incongruente boodschap wint het analoge kanaal 'het
lichaam liegt niet'
 Als zender, je hiervan bewust zijn en zo helder (congruent)
mogelijk communiceren
o Elke communicatie bevat een inhouds- en een betrekkingsaspect
 Inhoudelijk – betrekking
 Inhoudelijke boodschap
 Een inhoudelijkeboodschap bestaat meestal uit digitale of
verbale taal
 Maar niet alleen: bv. ja-knikken, neen-schudden
 Betrekkingsniveau
 Expressiefaspect
 Relationeelaspect
 Appellerendaspect
 Boodschappen hebben vaak een doel (invloed uitoefenen)
 Zender: verwacht soms dat de ander hoort wat hij bedoelt
 Ontvanger: hoort soms appèlterwijl dat niet zo bedoeld is
 Belang voor de HR-professional
 Bewust zijn van deze vier aspecten van de communicatie