1. Inhoudstafel
1. INHOUDSTAFEL ................................................................................................................. 1
2. ARBEIDSRECHT ................................................................................................................. 4
1.
Inleiding ...............................................................................................................................4
1) ALGEMENE BEPALINGEN VAN DE ARBEIDSOVEREENKOMSTENWET VAN 3 JULI 1978 .........................................5
1. Toepassingsgebied van de Arbeidsovereenkomstenwet ..........................................................5
1. Wat is een arbeidsovereenkomst .................................................................................................... 5
2. Het ondergeschikte verband ........................................................................................................... 5
Algemeen: ........................................................................................................................................ 5
Schijnzelfstandigen – Pseudowerkers: ................................................................................................. 5
Samengaan van een arbeidsovereenkomst met een aannemings- of zelfstandigeovereenkomst: .............. 6
3. Toepassingsgebied van de Arbeidsovereenkomstenwet 3 juli 1978..................................................... 6
Op wie is de wet van toepassing? ........................................................................................................ 6
2. Het aangaan van de arbeidsovereenkomst .............................................................................6
1. Geldigheidsvereisten ..................................................................................................................... 6
2. Vormvereisten van de arbeidsovereenkomst .................................................................................... 7
3. Soorten arbeidsovereenkomsten ...........................................................................................8
1. Soorten naargelang de beoogde arbeid ........................................................................................... 8
2. Soorten naargelang de duur van de overeenkomst............................................................................ 9
3. Soorten naargelang de omvang van het werk.................................................................................. 10
4. Soorten naargelang de wijze waarop de overeenkomst wordt afgesloten .......................................... 11
2) INHOUD VAN DE ARBEIDSOVEREENKOMST ......................................................................................... 12
1. Het dwingende karakter van de Arbeidsovereenkomst .......................................................... 12
1. Dwingend recht, suppletoire bepalingen en openbare orde ............................................................. 12
2. Artikel 6 van de Arbeidsovereenkomst ........................................................................................... 12
2. Het proefbeding.................................................................................................................. 13
3. Het concurrentiebeding ...................................................................................................... 13
1. Concurrentie .............................................................................................................................. 13
2. Wat is een concurrentiebeding ..................................................................................................... 13
3. Concurrentiebeding voor arbeiders en bedienden .......................................................................... 14
4. Concurrentiebeding voor handelsvertegenwoordigers .................................................................... 14
4. Het scholingsbeding ........................................................................................................... 15
1. Wat is een scholingsbeding .......................................................................................................... 15
2. Voorwaarden voor een geldig scholingsbeding ............................................................................... 15
5. Car policy – gsm policy – computer (laptop, tablet) policy – fietspolicy ................................... 15
3) UITVOERING VAN DE ARBEIDSOVEREENKOMST .................................................................................... 16
1. Verplichtingen van beide partijen ......................................................................................... 16
1. De goede trouw in de uitvoering van de arbeidsovereenkomst ......................................................... 16
2. Wederzijdse eerbied en achting .................................................................................................... 16
3. Psychosociale risico’s op het werk ................................................................................................ 16
4. Privacy van de WN versus controlerecht van de WG........................................................................ 17
2. Verplichtingen van de WN ................................................................................................... 17
1. Arbeid verrichten ......................................................................................................................... 17
2. Bevelen en instructies.................................................................................................................. 17
3. Veiligheid.................................................................................................................................... 17
4. Arbeidsgereedschap.................................................................................................................... 17
5. Concurrentie .............................................................................................................................. 18
3. Verplichtingen van de WG ................................................................................................... 18
1. Arbeid verschaffen ...................................................................................................................... 18
2. Hulp ........................................................................................................................................... 18
3. Veiligheid en gezondheid.............................................................................................................. 18
4. Loon........................................................................................................................................... 18
5. Huisvesting en voeding ................................................................................................................ 18
1
, 6. Geloofsplichten en burgerlijke plichten ......................................................................................... 18
7. Onthaal ...................................................................................................................................... 19
8. Arbeidsgereedschap.................................................................................................................... 19
9. Documenten............................................................................................................................... 19
4. Aansprakelijkheid van de partijen......................................................................................... 19
1. Aansprakelijkheid van de WG ....................................................................................................... 19
2. Aansprakelijkheid van de WN ....................................................................................................... 19
4) SCHORSING VAN DE UITVOERING VAN DE ARBEIDSOVEREENKOMST ........................................................... 20
1. Het begrip “schorsing” ........................................................................................................ 20
2. Overmacht ......................................................................................................................... 21
1. Begrip......................................................................................................................................... 21
2. Gevolgen (cfr. Art. 26 WAO) .......................................................................................................... 21
3. Recht op werkloosheidsuitkeringen .............................................................................................. 21
3. Het gewaarborgd loon ......................................................................................................... 22
4. Arbeidsongeschiktheid ....................................................................................................... 22
1. Schorsing ................................................................................................................................... 22
2. Verplichtingen van de WN ............................................................................................................ 22
3. Controle door de WG ................................................................................................................... 23
4. Betwistingen van medische aard................................................................................................... 23
5. Gewaarborgd loon ....................................................................................................................... 24
6. Bedrag van het gewaarborgd loon voor werklieden (= arbeiders) ...................................................... 24
5. Jaarlijkse vakantie ............................................................................................................... 24
6. Zwangerschaps- en bevallingsrust ....................................................................................... 25
1. Periode van schorsing .................................................................................................................. 25
2. Overdracht van bevallingsverlof .................................................................................................... 25
3. Verlenging van postnatale rust...................................................................................................... 25
4. Uitkeringen tijdens het moederschapsverlof .................................................................................. 25
5. Bescherming tegen ontslag .......................................................................................................... 25
6. Zwangerschapsonderzoeken ........................................................................................................ 26
7. Borstvoedingspauzes................................................................................................................... 26
8. Borstvoedingsverlof ..................................................................................................................... 26
7. Kort verzuim (of ook: klein verlet) ......................................................................................... 26
1. Algemene principes ..................................................................................................................... 26
2. Lijst van de gebeurtenissen .......................................................................................................... 26
3. Geboorteverlof (= vaderschapsverlof) ........................................................................................... 26
4. Adoptieverlof .............................................................................................................................. 27
5. Recht op afwezigheid voor pleegouders......................................................................................... 27
8. Loopbaanonderbreking en tijdskrediet ................................................................................. 27
1. Algemeen ................................................................................................................................... 27
2. Cao nr. 103: gemotiveerd tijdskrediet ............................................................................................ 27
3. Cao nr. 103: ladingsbaan voor 55-plussers (niet afdrukken) ............................................................. 27
4. Uitkeringen ................................................................................................................................. 27
5. Bescherming tegen ontslag .......................................................................................................... 28
6. Thematische verloven .................................................................................................................. 28
9. Verlof om dwingende reden ................................................................................................. 28
10. Andere schorsingen ........................................................................................................ 28
5) EINDE VAN DE ARBEIDSOVEREENKOMST ............................................................................................ 29
1. Algemene (civielrechtelijke) wijzen van beëindiging ............................................................... 29
2. Wederzijdse toestemming ................................................................................................... 29
3. Overmacht ......................................................................................................................... 30
4. Ontbindend beding ............................................................................................................. 30
5. Afloop van de termijn of voltooiing van het afgesproken werk ................................................. 30
6. Overlijden van de partijen .................................................................................................... 31
7. Arbeidsrechtelijke wijzen van beëindiging: ontslag en opzeg .................................................. 31
1. Algemeen ................................................................................................................................... 31
2. De opzeg .................................................................................................................................... 31
2
, 8. Ontslag wegens dringende reden ......................................................................................... 36
1. Algemeen ................................................................................................................................... 36
2. Termijnen.................................................................................................................................... 36
9. Motiveringsplicht van het ontslag en kennelijk onredelijk ontslag ........................................... 37
1. Algemeen ................................................................................................................................... 37
10. Onregelmatige beëindiging of verbreking van de AO .......................................................... 37
1. Algemeen ................................................................................................................................... 37
2. Opzegvergoeding......................................................................................................................... 38
11. Bescherming tegen ontslag ............................................................................................. 38
12. Rechtsmisbruik bij ontslag .............................................................................................. 38
1. Algemeen ................................................................................................................................... 38
2. Rechtsmisbruik bij ontslag ........................................................................................................... 38
13. Het ontslag van een arbeidsongeschikte WN .................................................................... 38
3. BURGERLIJK RECHT ......................................................................................................... 39
1) OVEREENKOMSTEN ALGEMEEN ....................................................................................................... 39
1. Basisbegrippen................................................................................................................... 39
2. Geldigheidsvoorwaarden overeenkomsten ........................................................................... 39
3. Concrete situaties in de praktijk ........................................................................................... 40
4. Gevolgen van overeenkomsten ............................................................................................ 41
1. Gevolgen tussen partijen.............................................................................................................. 41
2. Gevolgen voor derden .................................................................................................................. 41
5. Bewijs overeenkomsten ...................................................................................................... 41
6. Koopovereenkomst ............................................................................................................. 42
1. Verplichtingen verkoper ............................................................................................................... 42
2. Verplichtingen koper .................................................................................................................... 42
3. Verkoop onroerend goed .............................................................................................................. 42
7. Huurovereenkomst ............................................................................................................. 42
1. Verplichtingen verhuurder ............................................................................................................ 42
2. Verplichtingen huurder ................................................................................................................ 42
3. Studentenkoten .......................................................................................................................... 42
8. Arbeidsovereenkomst ......................................................................................................... 43
1. Begrip......................................................................................................................................... 43
2. Schijnzelfstandige ....................................................................................................................... 43
3
, 2. Arbeidsrecht
1. Inleiding
Civil law:
• Uitspraak hangt af van welke rechter, in welk arrondissement je zit
o Bv: Oost-Vlaanderen, West-Vlaanderen
o Geen Precedentenleer
o → alles door elkaar; zorgt voor frustratie
Common Law:
• Uitspraken op basis van uitspraken die in het verleden zijn gebeurd.
• UK, VS, Australië, Ierland
→ Grote verschil: precedentenleer
Misdrijven:
• 1) overtredingen (bv: in het verkeer)
• 2) wanbedrijven (bv: drugs, diefstal, fraude, valsheid in geschriften)
• 3) misdaden (bv: moord)
Rechtscolleges:
• Hof van beroep:
o Doet uitspraken over vonnissen
o Rechter doet alsof het eerste vonnis er nooit is geweest, hele zaak opnieuw bekijken
• Raad van state:
o Administratief rechtscollege
o Oordeelt alleen over beslissingen van de staat
• Hof van Cassatie:
o Kijkt enkel of er procedurefouten zijn gebeurd
• College van burgemeester en schepen:
o Om goedkeuring te krijgen voor een vergunning (bv: een huis bouwen)
o → beroep daartegen: Deputatie (op provinciaal niveau)
o → Nog hoger: Raad voor Vergunningsbetwistingen in Brussel
• Altijd 1 rechter in elk college, behalve in ondernemings- en arbeidsrechtbank
o 1 rechter die ervoor gestudeerd heeft en 2 andere lekenrechters
▪ → Lekenrechters zijn mensen die ervaring hebben in de sector
Rechtsleer:
• Academici die schrijven over de wet
• Noot: een verhandeling schrijven over een welbepaald onderwerp
Montesqieu:
• Groter rechtsgeleerde
4
1. INHOUDSTAFEL ................................................................................................................. 1
2. ARBEIDSRECHT ................................................................................................................. 4
1.
Inleiding ...............................................................................................................................4
1) ALGEMENE BEPALINGEN VAN DE ARBEIDSOVEREENKOMSTENWET VAN 3 JULI 1978 .........................................5
1. Toepassingsgebied van de Arbeidsovereenkomstenwet ..........................................................5
1. Wat is een arbeidsovereenkomst .................................................................................................... 5
2. Het ondergeschikte verband ........................................................................................................... 5
Algemeen: ........................................................................................................................................ 5
Schijnzelfstandigen – Pseudowerkers: ................................................................................................. 5
Samengaan van een arbeidsovereenkomst met een aannemings- of zelfstandigeovereenkomst: .............. 6
3. Toepassingsgebied van de Arbeidsovereenkomstenwet 3 juli 1978..................................................... 6
Op wie is de wet van toepassing? ........................................................................................................ 6
2. Het aangaan van de arbeidsovereenkomst .............................................................................6
1. Geldigheidsvereisten ..................................................................................................................... 6
2. Vormvereisten van de arbeidsovereenkomst .................................................................................... 7
3. Soorten arbeidsovereenkomsten ...........................................................................................8
1. Soorten naargelang de beoogde arbeid ........................................................................................... 8
2. Soorten naargelang de duur van de overeenkomst............................................................................ 9
3. Soorten naargelang de omvang van het werk.................................................................................. 10
4. Soorten naargelang de wijze waarop de overeenkomst wordt afgesloten .......................................... 11
2) INHOUD VAN DE ARBEIDSOVEREENKOMST ......................................................................................... 12
1. Het dwingende karakter van de Arbeidsovereenkomst .......................................................... 12
1. Dwingend recht, suppletoire bepalingen en openbare orde ............................................................. 12
2. Artikel 6 van de Arbeidsovereenkomst ........................................................................................... 12
2. Het proefbeding.................................................................................................................. 13
3. Het concurrentiebeding ...................................................................................................... 13
1. Concurrentie .............................................................................................................................. 13
2. Wat is een concurrentiebeding ..................................................................................................... 13
3. Concurrentiebeding voor arbeiders en bedienden .......................................................................... 14
4. Concurrentiebeding voor handelsvertegenwoordigers .................................................................... 14
4. Het scholingsbeding ........................................................................................................... 15
1. Wat is een scholingsbeding .......................................................................................................... 15
2. Voorwaarden voor een geldig scholingsbeding ............................................................................... 15
5. Car policy – gsm policy – computer (laptop, tablet) policy – fietspolicy ................................... 15
3) UITVOERING VAN DE ARBEIDSOVEREENKOMST .................................................................................... 16
1. Verplichtingen van beide partijen ......................................................................................... 16
1. De goede trouw in de uitvoering van de arbeidsovereenkomst ......................................................... 16
2. Wederzijdse eerbied en achting .................................................................................................... 16
3. Psychosociale risico’s op het werk ................................................................................................ 16
4. Privacy van de WN versus controlerecht van de WG........................................................................ 17
2. Verplichtingen van de WN ................................................................................................... 17
1. Arbeid verrichten ......................................................................................................................... 17
2. Bevelen en instructies.................................................................................................................. 17
3. Veiligheid.................................................................................................................................... 17
4. Arbeidsgereedschap.................................................................................................................... 17
5. Concurrentie .............................................................................................................................. 18
3. Verplichtingen van de WG ................................................................................................... 18
1. Arbeid verschaffen ...................................................................................................................... 18
2. Hulp ........................................................................................................................................... 18
3. Veiligheid en gezondheid.............................................................................................................. 18
4. Loon........................................................................................................................................... 18
5. Huisvesting en voeding ................................................................................................................ 18
1
, 6. Geloofsplichten en burgerlijke plichten ......................................................................................... 18
7. Onthaal ...................................................................................................................................... 19
8. Arbeidsgereedschap.................................................................................................................... 19
9. Documenten............................................................................................................................... 19
4. Aansprakelijkheid van de partijen......................................................................................... 19
1. Aansprakelijkheid van de WG ....................................................................................................... 19
2. Aansprakelijkheid van de WN ....................................................................................................... 19
4) SCHORSING VAN DE UITVOERING VAN DE ARBEIDSOVEREENKOMST ........................................................... 20
1. Het begrip “schorsing” ........................................................................................................ 20
2. Overmacht ......................................................................................................................... 21
1. Begrip......................................................................................................................................... 21
2. Gevolgen (cfr. Art. 26 WAO) .......................................................................................................... 21
3. Recht op werkloosheidsuitkeringen .............................................................................................. 21
3. Het gewaarborgd loon ......................................................................................................... 22
4. Arbeidsongeschiktheid ....................................................................................................... 22
1. Schorsing ................................................................................................................................... 22
2. Verplichtingen van de WN ............................................................................................................ 22
3. Controle door de WG ................................................................................................................... 23
4. Betwistingen van medische aard................................................................................................... 23
5. Gewaarborgd loon ....................................................................................................................... 24
6. Bedrag van het gewaarborgd loon voor werklieden (= arbeiders) ...................................................... 24
5. Jaarlijkse vakantie ............................................................................................................... 24
6. Zwangerschaps- en bevallingsrust ....................................................................................... 25
1. Periode van schorsing .................................................................................................................. 25
2. Overdracht van bevallingsverlof .................................................................................................... 25
3. Verlenging van postnatale rust...................................................................................................... 25
4. Uitkeringen tijdens het moederschapsverlof .................................................................................. 25
5. Bescherming tegen ontslag .......................................................................................................... 25
6. Zwangerschapsonderzoeken ........................................................................................................ 26
7. Borstvoedingspauzes................................................................................................................... 26
8. Borstvoedingsverlof ..................................................................................................................... 26
7. Kort verzuim (of ook: klein verlet) ......................................................................................... 26
1. Algemene principes ..................................................................................................................... 26
2. Lijst van de gebeurtenissen .......................................................................................................... 26
3. Geboorteverlof (= vaderschapsverlof) ........................................................................................... 26
4. Adoptieverlof .............................................................................................................................. 27
5. Recht op afwezigheid voor pleegouders......................................................................................... 27
8. Loopbaanonderbreking en tijdskrediet ................................................................................. 27
1. Algemeen ................................................................................................................................... 27
2. Cao nr. 103: gemotiveerd tijdskrediet ............................................................................................ 27
3. Cao nr. 103: ladingsbaan voor 55-plussers (niet afdrukken) ............................................................. 27
4. Uitkeringen ................................................................................................................................. 27
5. Bescherming tegen ontslag .......................................................................................................... 28
6. Thematische verloven .................................................................................................................. 28
9. Verlof om dwingende reden ................................................................................................. 28
10. Andere schorsingen ........................................................................................................ 28
5) EINDE VAN DE ARBEIDSOVEREENKOMST ............................................................................................ 29
1. Algemene (civielrechtelijke) wijzen van beëindiging ............................................................... 29
2. Wederzijdse toestemming ................................................................................................... 29
3. Overmacht ......................................................................................................................... 30
4. Ontbindend beding ............................................................................................................. 30
5. Afloop van de termijn of voltooiing van het afgesproken werk ................................................. 30
6. Overlijden van de partijen .................................................................................................... 31
7. Arbeidsrechtelijke wijzen van beëindiging: ontslag en opzeg .................................................. 31
1. Algemeen ................................................................................................................................... 31
2. De opzeg .................................................................................................................................... 31
2
, 8. Ontslag wegens dringende reden ......................................................................................... 36
1. Algemeen ................................................................................................................................... 36
2. Termijnen.................................................................................................................................... 36
9. Motiveringsplicht van het ontslag en kennelijk onredelijk ontslag ........................................... 37
1. Algemeen ................................................................................................................................... 37
10. Onregelmatige beëindiging of verbreking van de AO .......................................................... 37
1. Algemeen ................................................................................................................................... 37
2. Opzegvergoeding......................................................................................................................... 38
11. Bescherming tegen ontslag ............................................................................................. 38
12. Rechtsmisbruik bij ontslag .............................................................................................. 38
1. Algemeen ................................................................................................................................... 38
2. Rechtsmisbruik bij ontslag ........................................................................................................... 38
13. Het ontslag van een arbeidsongeschikte WN .................................................................... 38
3. BURGERLIJK RECHT ......................................................................................................... 39
1) OVEREENKOMSTEN ALGEMEEN ....................................................................................................... 39
1. Basisbegrippen................................................................................................................... 39
2. Geldigheidsvoorwaarden overeenkomsten ........................................................................... 39
3. Concrete situaties in de praktijk ........................................................................................... 40
4. Gevolgen van overeenkomsten ............................................................................................ 41
1. Gevolgen tussen partijen.............................................................................................................. 41
2. Gevolgen voor derden .................................................................................................................. 41
5. Bewijs overeenkomsten ...................................................................................................... 41
6. Koopovereenkomst ............................................................................................................. 42
1. Verplichtingen verkoper ............................................................................................................... 42
2. Verplichtingen koper .................................................................................................................... 42
3. Verkoop onroerend goed .............................................................................................................. 42
7. Huurovereenkomst ............................................................................................................. 42
1. Verplichtingen verhuurder ............................................................................................................ 42
2. Verplichtingen huurder ................................................................................................................ 42
3. Studentenkoten .......................................................................................................................... 42
8. Arbeidsovereenkomst ......................................................................................................... 43
1. Begrip......................................................................................................................................... 43
2. Schijnzelfstandige ....................................................................................................................... 43
3
, 2. Arbeidsrecht
1. Inleiding
Civil law:
• Uitspraak hangt af van welke rechter, in welk arrondissement je zit
o Bv: Oost-Vlaanderen, West-Vlaanderen
o Geen Precedentenleer
o → alles door elkaar; zorgt voor frustratie
Common Law:
• Uitspraken op basis van uitspraken die in het verleden zijn gebeurd.
• UK, VS, Australië, Ierland
→ Grote verschil: precedentenleer
Misdrijven:
• 1) overtredingen (bv: in het verkeer)
• 2) wanbedrijven (bv: drugs, diefstal, fraude, valsheid in geschriften)
• 3) misdaden (bv: moord)
Rechtscolleges:
• Hof van beroep:
o Doet uitspraken over vonnissen
o Rechter doet alsof het eerste vonnis er nooit is geweest, hele zaak opnieuw bekijken
• Raad van state:
o Administratief rechtscollege
o Oordeelt alleen over beslissingen van de staat
• Hof van Cassatie:
o Kijkt enkel of er procedurefouten zijn gebeurd
• College van burgemeester en schepen:
o Om goedkeuring te krijgen voor een vergunning (bv: een huis bouwen)
o → beroep daartegen: Deputatie (op provinciaal niveau)
o → Nog hoger: Raad voor Vergunningsbetwistingen in Brussel
• Altijd 1 rechter in elk college, behalve in ondernemings- en arbeidsrechtbank
o 1 rechter die ervoor gestudeerd heeft en 2 andere lekenrechters
▪ → Lekenrechters zijn mensen die ervaring hebben in de sector
Rechtsleer:
• Academici die schrijven over de wet
• Noot: een verhandeling schrijven over een welbepaald onderwerp
Montesqieu:
• Groter rechtsgeleerde
4
