Hfst 1: inleiding strategie
Wat is een businessdefinitie
Een businessdefinitie begint met de vraag: “In welke business zitten we?” Dit kan worden
beantwoord met het model van Abell, dat de activiteiten, doelklanten en onderscheidende
kenmerken van een bedrijf in kaart brengt:
WAT: Wat biedt het bedrijf aan?
WIE: Wie zijn de doelklanten?
HOE: Hoe organiseert het bedrijf zich om zich te onderscheiden van concurrenten?
Het model van Abell helpt niet alleen bij het definiëren van de huidige marktpositie van een
bedrijf, maar ook bij het afstemmen van toekomstige strategieën op veranderende
marktomstandigheden.
1
,Wat is strategie
Strategie is een proces dat de lange-termijndoelen van een organisatie vaststelt en de
toewijzing van middelen plant om die doelen te bereiken.
Het woord "strategie" komt van het Griekse 'strategos' (de kunst van het legerleiden). In de
zakelijke context betekent het het plannen en coördineren van acties om
concurrentievoordeel te behalen.
Er zijn drie belangrijke invalshoeken van strategie:
Strategie als taal: Het idee dat strategie gaat over het formuleren van doelen en
acties die gecoördineerd moeten worden om vijandigheid of concurrentie het hoofd
te bieden.
Strategie als proces: Dit proces begint jaarlijks met een top-down benadering, waarin
het management strategische plannen opstelt, die vervolgens in afdelings- en
persoonlijke plannen worden vertaald. Dit proces loopt top-down en bottom-up en
wordt regelmatig herzien en bijgestuurd.
Voorbeeld zie cursus
Strategie als plan: Uiteindelijk leidt het strategische proces tot een concreet plan dat
kan worden geïmplementeerd en flexibel moet worden aangepast aan nieuwe
omstandigheden.
2
,Strategie volgens Mintzberg
Henry Mintzberg introduceerde vijf visies op strategie, de 5 P’s, die een organisatie helpen
om strategisch te denken:
Plan: Strategie als een vooraf opgesteld plan dat helpt om doelen te bereiken.
Pattern: De patronen van beslissingen en gedragingen die in het verleden zijn
gemaakt en die richting geven aan toekomstige strategie.
Position: De positie van een organisatie in de markt ten opzichte van concurrenten en
hoe deze positie een concurrentievoordeel oplevert.
Perspective: De bredere visie van hoe stakeholders (zoals medewerkers, klanten en
investeerders) naar de organisatie kijken.
Ploy: Een tactische zet die concurrenten kan verrassen door onverwachte acties te
ondernemen.
Met deze vijf onderdelen is een organisatie in staat om een krachtigere strategie neer te
zetten. Een strategie richt zich op de toekomst, bestrijkt een lange termijn en richt zich op
verschillende facetten van een organisatie. De concurrentie ligt altijd op de loer, maar het is
een misvatting door alleen een strategie te ontwikkelen die zich op die concurrent richt. Er
moet ook rekening worden gehouden met de organisatiecultuur en de verdere
mogelijkheden en ontwikkelingen van een organisatie.
3
, Mintzberg stelt dat de strategie die uiteindelijk wordt gerealiseerd vaak afwijkt van wat
aanvankelijk werd gepland. 2 redenen hiervoor
De implementatieproblemen van de bedoelde strategie
De bewuste strategie die wordt beïnvloed door opduikende, opgelegde en
opportunistische strategieën
De bedoelde strategie sluit aan bij de interpretatie van strategie als een plan (bewust en proactief
een pad uitstippelen). De bewuste strategie is de restante van de bedoelde strategie, na een grondig
onderzoek en bewuste overwegingen.
De gerealiseerde strategie sluit eerder aan bij de interpretatie van strategie als een patroon
(gedragingen en acties)
De opduikende strategie ontwikkelt zich door consistent gedrag binnen de organisatie.
De opgelegde strategie ontstaat van buitenaf en wordt opgelegd door belanghebbenden van de
organisatie.
De opportunistische strategie komt voor als er nieuwe mogelijkheden opduiken in de omgeving.
Mintzberg heeft het hier over ‘strategie als pottenbakken’ (crafting strategy). Je creëert vorm
en inhoud in het hier & nu. Aan de ene kant hebben we de jaarplannen
(voorgenomen/beoogde strategieën) en aan de andere kant ontstaan door het jaar heen
spontane activiteiten als reactie op omgevingssignalen die niet waren voorzien of niet te
voorzien waren. Samen noemt hij dat de ‘gerealiseerde
4
Wat is een businessdefinitie
Een businessdefinitie begint met de vraag: “In welke business zitten we?” Dit kan worden
beantwoord met het model van Abell, dat de activiteiten, doelklanten en onderscheidende
kenmerken van een bedrijf in kaart brengt:
WAT: Wat biedt het bedrijf aan?
WIE: Wie zijn de doelklanten?
HOE: Hoe organiseert het bedrijf zich om zich te onderscheiden van concurrenten?
Het model van Abell helpt niet alleen bij het definiëren van de huidige marktpositie van een
bedrijf, maar ook bij het afstemmen van toekomstige strategieën op veranderende
marktomstandigheden.
1
,Wat is strategie
Strategie is een proces dat de lange-termijndoelen van een organisatie vaststelt en de
toewijzing van middelen plant om die doelen te bereiken.
Het woord "strategie" komt van het Griekse 'strategos' (de kunst van het legerleiden). In de
zakelijke context betekent het het plannen en coördineren van acties om
concurrentievoordeel te behalen.
Er zijn drie belangrijke invalshoeken van strategie:
Strategie als taal: Het idee dat strategie gaat over het formuleren van doelen en
acties die gecoördineerd moeten worden om vijandigheid of concurrentie het hoofd
te bieden.
Strategie als proces: Dit proces begint jaarlijks met een top-down benadering, waarin
het management strategische plannen opstelt, die vervolgens in afdelings- en
persoonlijke plannen worden vertaald. Dit proces loopt top-down en bottom-up en
wordt regelmatig herzien en bijgestuurd.
Voorbeeld zie cursus
Strategie als plan: Uiteindelijk leidt het strategische proces tot een concreet plan dat
kan worden geïmplementeerd en flexibel moet worden aangepast aan nieuwe
omstandigheden.
2
,Strategie volgens Mintzberg
Henry Mintzberg introduceerde vijf visies op strategie, de 5 P’s, die een organisatie helpen
om strategisch te denken:
Plan: Strategie als een vooraf opgesteld plan dat helpt om doelen te bereiken.
Pattern: De patronen van beslissingen en gedragingen die in het verleden zijn
gemaakt en die richting geven aan toekomstige strategie.
Position: De positie van een organisatie in de markt ten opzichte van concurrenten en
hoe deze positie een concurrentievoordeel oplevert.
Perspective: De bredere visie van hoe stakeholders (zoals medewerkers, klanten en
investeerders) naar de organisatie kijken.
Ploy: Een tactische zet die concurrenten kan verrassen door onverwachte acties te
ondernemen.
Met deze vijf onderdelen is een organisatie in staat om een krachtigere strategie neer te
zetten. Een strategie richt zich op de toekomst, bestrijkt een lange termijn en richt zich op
verschillende facetten van een organisatie. De concurrentie ligt altijd op de loer, maar het is
een misvatting door alleen een strategie te ontwikkelen die zich op die concurrent richt. Er
moet ook rekening worden gehouden met de organisatiecultuur en de verdere
mogelijkheden en ontwikkelingen van een organisatie.
3
, Mintzberg stelt dat de strategie die uiteindelijk wordt gerealiseerd vaak afwijkt van wat
aanvankelijk werd gepland. 2 redenen hiervoor
De implementatieproblemen van de bedoelde strategie
De bewuste strategie die wordt beïnvloed door opduikende, opgelegde en
opportunistische strategieën
De bedoelde strategie sluit aan bij de interpretatie van strategie als een plan (bewust en proactief
een pad uitstippelen). De bewuste strategie is de restante van de bedoelde strategie, na een grondig
onderzoek en bewuste overwegingen.
De gerealiseerde strategie sluit eerder aan bij de interpretatie van strategie als een patroon
(gedragingen en acties)
De opduikende strategie ontwikkelt zich door consistent gedrag binnen de organisatie.
De opgelegde strategie ontstaat van buitenaf en wordt opgelegd door belanghebbenden van de
organisatie.
De opportunistische strategie komt voor als er nieuwe mogelijkheden opduiken in de omgeving.
Mintzberg heeft het hier over ‘strategie als pottenbakken’ (crafting strategy). Je creëert vorm
en inhoud in het hier & nu. Aan de ene kant hebben we de jaarplannen
(voorgenomen/beoogde strategieën) en aan de andere kant ontstaan door het jaar heen
spontane activiteiten als reactie op omgevingssignalen die niet waren voorzien of niet te
voorzien waren. Samen noemt hij dat de ‘gerealiseerde
4
