2) Types zendingen
Concreet komt het erop neer dat een afzender/exporteur beroep zal doen op een
expediteur om de goederen te versturen. Deze expediteur (agent, shipper) zal beroep doen
op een luchtvaartmaatschappij (airline) om de goederen van luchthaven A naar luchthaven
B te vervoeren.
Bij luchtvracht kan je spreken van verschillende types zendingen. Dit deel van de cursus zal
deze types toelichten en de gevolgen ervan bespreken op de tarificatie ervan.
2.1) Directe zendingen
In de eerste plaats kan een expediteur in het luchtvrachtproces optreden als commissionair-
expediteur.Dit is een term verwijzend naar het karakter van “tussenpersoon” tussen
enerzijds de afzender en anderzijds de airline.
De expediteur krijgt een opdracht van de afzender om goederen te versturen, zoekt een
airline die de juiste oplossing biedt, reserveert de zending bij de airline en stelt het
transportdocument uit, de AWB (air waybill).
In het geval van directe zendingen, ook wel IATA-AWB’s genoemd of direct shipments, zal
de AWB volgende kenmerken vertonen:
Shipper: afzender/exporteur
Consignee: bestemmeling/ importeur
Issuing agent: expediteur (tussenpersoon)
Issuing airline: luchtvaartmaatschappij
Dit heeft tot gevolg dat het vervoerscontract wordt gesloten tussen de afzender en de
airline, rechtstreeks. De agent is slechts een tussenpersoon. Zijn rol is die van commissionair-
expediteur.
Tussen het aankooptarief en het verkooptarief zit een zekere marge, dit is de winst die
expediteur zal maken.
1
,2.2) Consolidaties
2.2.1) Begrip
Expediteurs zijn tussenpersonen in het vervoer. Zij proberen meer diensten te verkopen dan
louter het luchtvervoer tussen 2 luchthavens. Wat is anders hun toegevoegde waarde?
Vb. goederen af te halen, douane-aangiftes op te stellen, opslag van goederen te verzekeren
maar ook aan de andere kant van de wereld de goederen af te leveren bij de
eindbestemmeling.
Sommige expediteurs kunnen terugvallen op een wereldwijd netwerk aan
vertegenwoordigers. Dit betekent dat ze samenwerken met expediteurs op de belangrijkste
luchthavens wereldwijd die in staat zijn om goederen in ontvangst te nemen en de
eindbestemmeling diensten aan te bieden zoals importaangiftes als leveringen.
behoren tot dezelfde bedrijvengroep
samenwerking ook verlopen via een netwerk aan ‘agenten’. Deze expediteurs
dragen niet dezelfde bedrijfsnaam maar sluiten een samenwerkingsverband met als
doel naar mekaars bestemmingen een deur- tot-deur service aan te bieden.
Wat zijn nu de voordelen voor elk van de partijen?
De expediteur
verschillende zendingen consolideren van verschillende afzenders (optimalisatie van
werk) = groupage/consolidatie
“grotere” zending, welke hij kan gebruiken om bij de airline een goedkoper tarief -
competitief per kg te bekomen.
op de eindbestemming zijn partner/eigen kantoor ook omzet kan genereren door
importdiensten aan te bieden aan de bestemmeling..
opvolging van de zending op bestemming via een ‘bevriende’ partij..
door goederen te mengen (dense en lichte vracht) bijkomende winst genereren
De airline
krijgt een grotere partij goederen op één AWB, dit zorgt voor minder administratief
werk.
een grotere partij goederen zorgt meteen ook voor een inkomenszekerheid op een
bepaalde vlucht. Er moet dus minder ruimte verkocht worden aan verschillende
partijen.
zal op bestemming geen contact hebben met individuele bedrijven/
eindbestemmeling, enkel met professionele vervoerders (expediteurs).
De afzender
heeft een deur-tot-deur serviceverlening, “end to end visibility”
doordat de expediteur goederen zal groeperen/consolideren, zal de afzender
mogelijk een goedkoper luchtvrachttarief bekomen.
zal een vervoerscontract hebben met de expediteur, niet met de airline (zoals bij
direct zendingen). Gevolgen !!
2
,2.2.2) Wettelijk kader
Er is een wezenlijk verschil tussen beide scenarios: een directe zending versus een
geconsolideerde zending.
In het scenario van de directe zending treedt de expediteur = commissionair-expediteur, als
agent voor de airline.
Het eigenlijke vervoerscontract, de AWB, zal een contract zijn tussen de afzender en
de airline.
Bij eventuele claims (klachten met een financieel gevolg) te wijten aan een fout te
wijten aan de airline (vertraging, verlies, beschadiging) zal de afzender wettelijk de
airline rechtstreeks verantwoordelijk moeten houden. De expediteur zal de afzender
weliswaar kunnen assisteren met het indienen van de formele claim maar puur
wetmatig zal de afwikkeling tussen airline en afzender gebeuren.
In het scenario van de geconsolideerde zending zal de expediteur de goederen overhandigen
aan de airline en deze versturen naar zijn ‘agent’/kantoor op bestemming. Daar neemt de
tegenpartij van de expediteur de goederen in ontvangst.
Het vervoer loopt dus tussen expediteur en expediteur (verzender en bestemmeling
op de AWB) en is het vervoerscontract tussen de airline en de expediteur.
Met de afzender sluit de expediteur een ander vervoerscontract af.
geen rechtstreekse juridische band meer tussen de afzender en de airline, enkel met
de expediteur.
Dus voor de afzender is de expediteur eigenlijk de vervoerder. In dat geval is de
expediteur commissionair- vervoerder. Eventuele klachten mbt fouten tijdens het
vervoer, ook indien deze veroorzaakt werden door de airline, zal de afzender met de
expediteur afhandelen.
Hoe kan een expediteur twee vervoerscontracten afsluiten, ééntje met de airline en een
ander met de afzender? Twee AWB’s voor dezelfde zending? Kan dat? Wel ja.
2.2.3) Praktische uitwerking
Onderstaand schema geeft nog even het scenario weer van een direct shipment. Er bestaat
dus maar één zending die door de expediteur doorgegeven wordt aan de airline. De
expediteur is louter tussenpersoon.
3
, Het volgende schema geeft een scenario weer van een consolidatie. De expediteur is in dat
geval een consolidator (groepeur).
Hij combineert goederen van verschillende shippers naar eenzelfde bestemming
zal deze als één zending overhandigen aan de airline.
De airline verstuurt één zending tussen een expediteur bij vertrek en een expediteur bij
aankomst.
Ze heeft geen contact met de shippers en de consignees.
Dit heeft gevolgen bij het opmaken van de AWB.
Bij een directe zending is er maar één AWB, opgemaakt door de expediteur als contract
tussen de afzender en de airline.
Bij een consolidatie zijn er meerdere AWB’s.
In de eerste plaats is er een AWB tussen de expediteur en zijn afzenders (dit kunnen
er meerdere zijn). Elk van die zendingen krijgt haar eigen AWB, opgemaakt door de
expediteur, een soort intern huisdocument, een HOUSE AIR WAYBILL.
Een HOUSE AIR WAYBILL (HAWB of HB) is een perfect wettelijk vervoerscontract voor
luchtvracht tussen de expediteur en de afzender.
De expediteur groepeert meerdere HOUSE AIR WAYBILLS in een consolidatie.
Deze consolidatie overhandigt hij aan de airline.
De bestemmeling van de consolidatie is de ‘partner’ van de expediteur (kan een
zusterbedrijf zijn).
Het vervoerscontract tussen de expediteur en de airline is een MASTER AIR WAYBILL
(MAWB of MB).
Tarificatie van de zending tussen de afzender en de expediteur gebeurt op de house air
waybill. De afrekening tussen de airline en de expediteur gebeurt via de master air way bill.
4