1. Innerlijke kracht
Motivatie is een innerlijke kracht die gedrag stimuleert.
Er zijn twee soorten motivatietheorieën:
1. Behoeftebevrediging: gedrag wordt gestuurd door het vervullen van behoeften.
2. Doelgericht gedrag: gedrag wordt bepaald door het bereiken van doelen.
2. Theorie van Maslow
Maslow, een humanistische psycholoog, onderscheidt vijf categorieën van behoeften in een
hiërarchische volgorde:
1. Fysiologische behoeften: basisbehoeften zoals voedsel en water.
2. Veiligheids- en zekerheidsbehoeften: stabiliteit en bescherming.
3. Sociale behoeften: liefde, vriendschap en saamhorigheid.
4. Waarderingsbehoeften: respect, erkenning en waardering.
5. Zelfactualisatie: realisatie van je potentieel.
Behoeften 1 t/m 4 vallen onder deficiëntiebehoeften; zelfactualisatie is een zijnsbehoefte.
Aanpassingen aan Maslow's model:
● Cognitieve behoefte: verlangen naar kennis en begrip.
● Esthetische behoefte: zoektocht naar schoonheid.
Deze behoeften staan net onder het hoogste niveau en kunnen onderling wisselen.
Evaluatie van Maslow:
Positief: herkenbare behoeften, mensgericht, bevestigd door onderzoek.
Negatief: beperkte steekproef (witte mannen), vaagheid rond zelfactualisatie, hiërarchie klopt
niet altijd, vooral toepasbaar in individualistische culturen
3. Zelfdeterminatietheorie (ZDT)
Ryan en Deci ontwikkelen de ZDT, met drie universele psychologische basisbehoeften:
1. Autonomie: zelf keuzes maken en jezelf zijn.
• Tegenover: controle en bedreiging.