Samenvatting deel 3

Economie: Deel 3: welvaart en overheidsingrijpen
Hoofdstuk 6: Welvaart
6.1 Welvaartseconomie

Een welvaartseconomie = onderzoekt de welvaart van de individuele marktpartijen met als doel de
welvaart van de gemeenschap hieruit af te leiden => ze veronderstelt dat het marktmechanisme
zorgt voor een optimale allocatie van de middelen.

DE ONZICHTBARE HAND (Adam Smith)

Onzichtbare hand = het idee dat het nastreven van eigenbelang in een markt van vrije mededingen
leidt tot maximale collectieve welvaart

‘de manier waarop individuele acties op een vrije markt toch leiden tot maximale welvaart  the
invisible hand’

 ZIE TEKST ADAM SMITH TOLEDO
 Maar enkel indien iedereen volledig geïnformeerd is
 Efficiëntie markt enkel verzekerd als voldaan is aan voorwaarden van concurrentie:
1. Perfect symmetrische informatie
 Alle partijen op de markt hebben dezelfde informatie
2. Ontbreken van marktmacht
 Bedrijven hebben niet de mogelijkheid om af te wijken van de marktprijs
3. Geen effecten van marktevenwicht op derden
 Vb in de vrom van milieuvervuiling of uitputting van natuurlijke
hulpbronnen
 Huizen kopen  is geen vrije markt
 Er zijn weinig vrije martkten  waar de overheid niet tussen komt
 Vb van vrije markt  aandelenmarkt

6.2 Welvaart van de consument

 Betalingsbereidheid = de maximumprijs die een consument wenst te betalen voor het
verwerven van een goed of dienst. De betalingsbereidheid meet dus hoeveel de koper voor
een goed of dienst waardeert.
 Deelname aan markt vergroot welvaart consument omdat ze slechts product kopen indien
hun INDIVIDUELE BEREIDHEID tot betalen hoger ligt dan prijs.
 Reservatieprijs = de prijs die je er voor wil geven
 vb: broodje met kaas
 (Marginale) maximale bereidheid tot betalen
 Waarde en voorkeuren
Hierbij zie je dus dat Geike bereid is om 900
euro te betalen
Paskal is bereid 800 euro te geven
Bas is bereid om 700 euro te geven
En beter is bereid om 500 euro te geven



1

, CONSUMENTENSURPLUS (CS)

CS = de welvaartwinst voor de consument door deelname aan de markt => Het is de oppervlakte
onder de vraagcurve en boven P

Maw: als de prijs lager is dan de waardering (betalingsbereidheid) die de consument voor het goed
of dienst wil geven => dan krijgt de consument meer terug dan dat hij wil geven => hij zal het product
dus kopen => dit voordeel = consumentensurplus

Consumentensurplus = waarde voor de verkoper - prijs

 Een prijsdaling leidt tot => een welvaartstoename
 Doordat er nieuwe consumenten bijkomen => er zijn nu meer consumenten die
bereid waren meer te betalen dan wat de prijs nu is (als je niet snapt: lezen vanaf
p156)
 Vb solden

Maar als je negatieve surplus hebt  ga je het niet kopen

 Werkelijke prijs > reservatieprijs impliceert:
 Individu is niet bereid tot aankoop
 Negatief consumentensurplus
 Werkelijke prijs = reservatieprijs impliceert:
 Individu is indifferent tussen al dan niet aankopen
 Consumentensurplus = 0
 Werkelijke prijs < reservatieprijs impliceert:
 Positief consumentensurplus

6.3 Welvaart van de producent

 Deelname aan markt vergroot welvaart producent omdat ze slechts een bijkomende eenheid
van een product aanbieden indien de prijs hoger ligt dan de marginale kost om het
bijkomend product te produceren.

PRODUCENTENSURPLUS (PS)

PS = de welvaartwinst voor de producent door deelname aan de markt => Het is de oppervlakte
onder P en boven de aanbodcurve

Als de prijs van het product die de verkoper verkoopt hoger is dan de marginale kost hiervan => dan
spreken we van welvaart voor de producent = producentensurplus

Producentensurplus = prijs – marginale kost




2