Inhoud
Heuponderzoek.................................................................................................................................................. 2
1. Inspectie...................................................................................................................................................... 3
2. Mobiliteit..................................................................................................................................................... 3
3. Musculaire testen.................................................................................................................................... 4
4. Palpatie........................................................................................................................................................ 5
5. Specifieke testen...................................................................................................................................... 5
Pathologie heupregio....................................................................................................................................... 7
1.Heup- en liespijn....................................................................................................................................... 7
2. Musculotendineuze letsels................................................................................................................... 9
3. Articulaire letsels..................................................................................................................................... 9
4. Osteogene letsels................................................................................................................................... 10
5. Neurogene letsels................................................................................................................................. 12
6. Vasculaire letsels................................................................................................................................... 13
7. Andere oorzaken................................................................................................................................... 14
Knieonderzoek................................................................................................................................................ 16
1. Inspectie................................................................................................................................................... 16
2. Beweeglijkheid knie............................................................................................................................. 16
3. Stabiliteitstesten knie.......................................................................................................................... 16
4. Meniscale testen.................................................................................................................................... 17
5. Patello-femoraal onderzoek............................................................................................................. 18
6. Weke delen testen................................................................................................................................ 18
7. Proximaal tibiofibulair onderzoek/iliotibiale band testen..................................................18
Acute letsels van de knie............................................................................................................................. 19
1. Meniscus................................................................................................................................................... 19
2. ACL: voorste kruisband...................................................................................................................... 21
3. MCL: mediaal collateraal ligament................................................................................................. 24
4. Kraakbeen................................................................................................................................................ 25
Chronische letsels aan de knie.................................................................................................................. 27
1. Anterieure kniepijn.............................................................................................................................. 27
1.1 Patello-femoraal pijnsyndroom............................................................................................... 27
1.2 Patellapees tendinopathie......................................................................................................... 29
1.3 Osgood-Schlatter / Sinding-Larsen-Johanson...................................................................29
2. Mediale kniepijn.................................................................................................................................... 30
1
, 2.1 Pes anserinus tendinopathie.................................................................................................... 30
2.2 Pellegrini-Stieda letsel................................................................................................................. 31
3. Laterale kniepijn................................................................................................................................... 31
4. Posterieure kniepijn............................................................................................................................ 32
Tendinopathie.................................................................................................................................................. 33
1. Pathogenese............................................................................................................................................ 33
2. Beeldvorming......................................................................................................................................... 34
3. Behandeling............................................................................................................................................ 34
4. Achillespees ruptuur........................................................................................................................... 38
Inspanningsgebonden onderbeenpijn pathologie............................................................................39
1.Chronisch compartiment syndroom (CECS)............................................................................... 39
1.1 Definitie............................................................................................................................................. 39
1.2 Pathofysiologie............................................................................................................................... 40
1.3 Diagnose............................................................................................................................................ 40
1.4 Behandeling..................................................................................................................................... 41
2. Periostitis................................................................................................................................................. 42
3. Stressfractuur......................................................................................................................................... 43
4. Vasculair entrapment.......................................................................................................................... 45
5. Zenuw entrapment............................................................................................................................... 46
Enkel- en voetletsels..................................................................................................................................... 48
1. Enkeldistorsie/-sprain........................................................................................................................ 48
2. Blijvende pijn na enkeldistorsie...................................................................................................... 50
2.1 Osteochondraal letsel.................................................................................................................. 50
2.2 Fracturen.......................................................................................................................................... 51
2.3 Andere bijkomende niet-gedetecteerde pathologieën...................................................51
2.4 Andere oorzaken........................................................................................................................... 52
3. Voetpijn..................................................................................................................................................... 52
Heuponderzoek
Inspectie
mobiliteit
2
, Musculaire testen
Functionele testen
Specifieke testen
Altijd beginnen met hetgeen dat zeker geen pijn doet. (inspectie) kijken doet geen pijn
Op het einde het pijnlijkste
spieren zijn gespannen: zou de rest niet meer kunnen testen
1. Inspectie
Staand
Stappend
- analyse paslengte: kan asymmetrisch zijn
vb. verkorte steunfaseduur aan pijnlijke kant
- Trendelenburg-gang: spierfunctie gluteus medius EXAMEN
Als je stapt en je heft je been op dan moet gluteus van ander been sterk genoeg zijn om
stabiel te staan
Als die niet sterk genoeg: doorzakken (door bv je bekken)
Liggend
- inschatting van beenlengte
Iedereen beetje beenlengte verschil
Belangrijk als > 1cm verschil
Moet je niet altijd veranderen
want kan soms klachten geven Relativiteit kunnen inschatten
Kan niet klinisch exact meten
enkel idee van hebben
enige exacte meting = radiografische meting
2. Mobiliteit
Flexie: 110-120°
- meten met gebogen knie, omdat anders lengte hamstrings gemeten wordt
- beïnvloed door omgevingsfactoren:
buik ligt in de weg
spieren
abdominale delen
vetlagen
hebben niet veel met heup te maken
Beperking van flexie kan door heupgewicht MAAR als je naar einde gaat kan ook door
andere dingen zoals meerdere vetlagen aan buik
extensie: 0-15°
- oppassen voor compensatie: lumbale lordosering
Exorotatie: 40 – 60°
3
, - klinisch meer relevant
- interindividuele verschillen: asymmetrie links-rechts belangrijker (contralaterale zijde)
als beide zijde afwijkend zijn: interpretatie aangeven
- veel variatie door hoe heupkop op femurschaft roteerd
kan meer naar voor of achter
kan meer naar binnen of buiten
bij meer retroversie: grotere exorotatie
endorotatie: 30-40°
- veel variatie door hoe femurschaft op femurkop is vastgezet
bij meer anteversie: grotere endorotatie
- symmetrie kan makkelijk nagegaan worden in buiklig
belangrijk om bekken te stabiliseren
- beperkingen in:
exorotatie: wijzen op beperkingen posterieur, vaak musculair (gluteaal)
endorotatie: wijzen op articulaire beperkingen van heupgewricht zelf
Abductie-adductie
- oppassen voor bekkencompensatie: vooral asymmetrie nagaan
- abductie: 30-45°
- adductie: 25°
Gecombineerde test: Fadir-test
- flexie, endorotatie en adductie
- Opletten tussen sesitiviteit en specificiteit
- Sensi verhogen = vaker pijn doen
- Speci verlagen = kan van gewricht zijn maar als je te veel inklempt kunnen andere dingen ook
reden zijn van de pijn
Als sens verhoogt verlaagd speci EXAMEN MC
- detecteren van specifieke heupgewrichtspathologie
- niet specifiek: ook inklemming en reactie van spieren
3. Musculaire testen
Lengtetesten
- doel: nagaan van pijn in lies- en bilstreek
- adductoren
4
Heuponderzoek.................................................................................................................................................. 2
1. Inspectie...................................................................................................................................................... 3
2. Mobiliteit..................................................................................................................................................... 3
3. Musculaire testen.................................................................................................................................... 4
4. Palpatie........................................................................................................................................................ 5
5. Specifieke testen...................................................................................................................................... 5
Pathologie heupregio....................................................................................................................................... 7
1.Heup- en liespijn....................................................................................................................................... 7
2. Musculotendineuze letsels................................................................................................................... 9
3. Articulaire letsels..................................................................................................................................... 9
4. Osteogene letsels................................................................................................................................... 10
5. Neurogene letsels................................................................................................................................. 12
6. Vasculaire letsels................................................................................................................................... 13
7. Andere oorzaken................................................................................................................................... 14
Knieonderzoek................................................................................................................................................ 16
1. Inspectie................................................................................................................................................... 16
2. Beweeglijkheid knie............................................................................................................................. 16
3. Stabiliteitstesten knie.......................................................................................................................... 16
4. Meniscale testen.................................................................................................................................... 17
5. Patello-femoraal onderzoek............................................................................................................. 18
6. Weke delen testen................................................................................................................................ 18
7. Proximaal tibiofibulair onderzoek/iliotibiale band testen..................................................18
Acute letsels van de knie............................................................................................................................. 19
1. Meniscus................................................................................................................................................... 19
2. ACL: voorste kruisband...................................................................................................................... 21
3. MCL: mediaal collateraal ligament................................................................................................. 24
4. Kraakbeen................................................................................................................................................ 25
Chronische letsels aan de knie.................................................................................................................. 27
1. Anterieure kniepijn.............................................................................................................................. 27
1.1 Patello-femoraal pijnsyndroom............................................................................................... 27
1.2 Patellapees tendinopathie......................................................................................................... 29
1.3 Osgood-Schlatter / Sinding-Larsen-Johanson...................................................................29
2. Mediale kniepijn.................................................................................................................................... 30
1
, 2.1 Pes anserinus tendinopathie.................................................................................................... 30
2.2 Pellegrini-Stieda letsel................................................................................................................. 31
3. Laterale kniepijn................................................................................................................................... 31
4. Posterieure kniepijn............................................................................................................................ 32
Tendinopathie.................................................................................................................................................. 33
1. Pathogenese............................................................................................................................................ 33
2. Beeldvorming......................................................................................................................................... 34
3. Behandeling............................................................................................................................................ 34
4. Achillespees ruptuur........................................................................................................................... 38
Inspanningsgebonden onderbeenpijn pathologie............................................................................39
1.Chronisch compartiment syndroom (CECS)............................................................................... 39
1.1 Definitie............................................................................................................................................. 39
1.2 Pathofysiologie............................................................................................................................... 40
1.3 Diagnose............................................................................................................................................ 40
1.4 Behandeling..................................................................................................................................... 41
2. Periostitis................................................................................................................................................. 42
3. Stressfractuur......................................................................................................................................... 43
4. Vasculair entrapment.......................................................................................................................... 45
5. Zenuw entrapment............................................................................................................................... 46
Enkel- en voetletsels..................................................................................................................................... 48
1. Enkeldistorsie/-sprain........................................................................................................................ 48
2. Blijvende pijn na enkeldistorsie...................................................................................................... 50
2.1 Osteochondraal letsel.................................................................................................................. 50
2.2 Fracturen.......................................................................................................................................... 51
2.3 Andere bijkomende niet-gedetecteerde pathologieën...................................................51
2.4 Andere oorzaken........................................................................................................................... 52
3. Voetpijn..................................................................................................................................................... 52
Heuponderzoek
Inspectie
mobiliteit
2
, Musculaire testen
Functionele testen
Specifieke testen
Altijd beginnen met hetgeen dat zeker geen pijn doet. (inspectie) kijken doet geen pijn
Op het einde het pijnlijkste
spieren zijn gespannen: zou de rest niet meer kunnen testen
1. Inspectie
Staand
Stappend
- analyse paslengte: kan asymmetrisch zijn
vb. verkorte steunfaseduur aan pijnlijke kant
- Trendelenburg-gang: spierfunctie gluteus medius EXAMEN
Als je stapt en je heft je been op dan moet gluteus van ander been sterk genoeg zijn om
stabiel te staan
Als die niet sterk genoeg: doorzakken (door bv je bekken)
Liggend
- inschatting van beenlengte
Iedereen beetje beenlengte verschil
Belangrijk als > 1cm verschil
Moet je niet altijd veranderen
want kan soms klachten geven Relativiteit kunnen inschatten
Kan niet klinisch exact meten
enkel idee van hebben
enige exacte meting = radiografische meting
2. Mobiliteit
Flexie: 110-120°
- meten met gebogen knie, omdat anders lengte hamstrings gemeten wordt
- beïnvloed door omgevingsfactoren:
buik ligt in de weg
spieren
abdominale delen
vetlagen
hebben niet veel met heup te maken
Beperking van flexie kan door heupgewicht MAAR als je naar einde gaat kan ook door
andere dingen zoals meerdere vetlagen aan buik
extensie: 0-15°
- oppassen voor compensatie: lumbale lordosering
Exorotatie: 40 – 60°
3
, - klinisch meer relevant
- interindividuele verschillen: asymmetrie links-rechts belangrijker (contralaterale zijde)
als beide zijde afwijkend zijn: interpretatie aangeven
- veel variatie door hoe heupkop op femurschaft roteerd
kan meer naar voor of achter
kan meer naar binnen of buiten
bij meer retroversie: grotere exorotatie
endorotatie: 30-40°
- veel variatie door hoe femurschaft op femurkop is vastgezet
bij meer anteversie: grotere endorotatie
- symmetrie kan makkelijk nagegaan worden in buiklig
belangrijk om bekken te stabiliseren
- beperkingen in:
exorotatie: wijzen op beperkingen posterieur, vaak musculair (gluteaal)
endorotatie: wijzen op articulaire beperkingen van heupgewricht zelf
Abductie-adductie
- oppassen voor bekkencompensatie: vooral asymmetrie nagaan
- abductie: 30-45°
- adductie: 25°
Gecombineerde test: Fadir-test
- flexie, endorotatie en adductie
- Opletten tussen sesitiviteit en specificiteit
- Sensi verhogen = vaker pijn doen
- Speci verlagen = kan van gewricht zijn maar als je te veel inklempt kunnen andere dingen ook
reden zijn van de pijn
Als sens verhoogt verlaagd speci EXAMEN MC
- detecteren van specifieke heupgewrichtspathologie
- niet specifiek: ook inklemming en reactie van spieren
3. Musculaire testen
Lengtetesten
- doel: nagaan van pijn in lies- en bilstreek
- adductoren
4
