Begrippenlijst
Afstamming
● Definitie: Juridische bepaling van wie de ouders van een kind zijn.
● Juridisch Ouderschap:
○ Geboorte: Biologische ouders worden automatisch juridische ouders.
○ Erkenning: Niet-biologische ouder kan het kind juridisch erkennen.
○ Adoptie: Niet-biologische ouders kunnen door adoptie juridisch ouder
worden.
● Gevolgen:
○ Naam: De achternaam van het kind.
○ Nationaliteit: Kan afhangen van de ouders.
○ Erfrecht: Recht van het kind om te erven van de ouders.
○ Rechten en Plichten: Juridische ouders hebben bepaalde rechten en
plichten tegenover het kind.
Gezag
● Definitie: Zeggenschap over en verantwoordelijkheid voor de opvoeding en
verzorging van een minderjarig kind.
● Niet Automatisch: Juridisch ouderschap betekent niet automatisch dat men gezag
heeft.
● Wettelijk Vereist Gezag: Alle minderjarigen moeten onder gezag staan.
● Rechten en Plichten:
○ Verzorging en Opvoeding: Recht en plicht om te zorgen voor het welzijn
van het kind.
○ Vrijheid in Opvoeding: Keuzes over school, hobby’s, gezondheid, etc.
● Beperkingen: Leerplicht, juist gebruik van gezag.
● Voogdij: Wanneer een niet-ouder gezag uitoefent.
Pleegzorg
● Hulpverleningsvariant: Tijdelijke pleegzorg met als doel terugkeer naar huis.
● Opvoedingsvariant: Langdurige pleegzorg waarbij het kind opgroeit in het
pleeggezin.
● Kortdurende pleegzorg: Maximaal 1 jaar verblijf.
● Langdurige pleegzorg: Kind blijft bij pleeggezin tot 21 jaar.
● Crisisopvang: Directe opvang bij ernstige thuissituaties.
● Netwerkpleegzorg: Opvang door bekende personen zoals familie of vrienden.
● Bestandspleegzorg: Opvang door onbekende pleeggezinnen.
● Voltijdpleegzorg: Dagelijks verblijf in het pleeggezin.
● Deeltijdpleegzorg: Regelmatige opvang voor een paar dagen of dagdelen per week.
Kinderbeschermingsmaatregelen
● Voogdijmaatregel: Toegepast als een kind niet onder gezag staat.
● Ondertoezichtstelling (OTS): Kind blijft thuis, ouder behoudt gezag, maar er is
dreiging.
● Uithuisplaatsing (UHP): Kind mag niet meer thuis wonen.
● Gezag Beëindigende Maatregel: Ouders verliezen gezag over hun kind.
● Spoedmaatregelen: Voorlopige voogdij of voorlopige OTS.
Jeugdrecht
Afstamming
● Definitie: Juridische bepaling van wie de ouders van een kind zijn.
● Juridisch Ouderschap:
○ Geboorte: Biologische ouders worden automatisch juridische ouders.
○ Erkenning: Niet-biologische ouder kan het kind juridisch erkennen.
○ Adoptie: Niet-biologische ouders kunnen door adoptie juridisch ouder
worden.
● Gevolgen:
○ Naam: De achternaam van het kind.
○ Nationaliteit: Kan afhangen van de ouders.
○ Erfrecht: Recht van het kind om te erven van de ouders.
○ Rechten en Plichten: Juridische ouders hebben bepaalde rechten en
plichten tegenover het kind.
Gezag
● Definitie: Zeggenschap over en verantwoordelijkheid voor de opvoeding en
verzorging van een minderjarig kind.
● Niet Automatisch: Juridisch ouderschap betekent niet automatisch dat men gezag
heeft.
● Wettelijk Vereist Gezag: Alle minderjarigen moeten onder gezag staan.
● Rechten en Plichten:
○ Verzorging en Opvoeding: Recht en plicht om te zorgen voor het welzijn
van het kind.
○ Vrijheid in Opvoeding: Keuzes over school, hobby’s, gezondheid, etc.
● Beperkingen: Leerplicht, juist gebruik van gezag.
● Voogdij: Wanneer een niet-ouder gezag uitoefent.
Pleegzorg
● Hulpverleningsvariant: Tijdelijke pleegzorg met als doel terugkeer naar huis.
● Opvoedingsvariant: Langdurige pleegzorg waarbij het kind opgroeit in het
pleeggezin.
● Kortdurende pleegzorg: Maximaal 1 jaar verblijf.
● Langdurige pleegzorg: Kind blijft bij pleeggezin tot 21 jaar.
● Crisisopvang: Directe opvang bij ernstige thuissituaties.
● Netwerkpleegzorg: Opvang door bekende personen zoals familie of vrienden.
● Bestandspleegzorg: Opvang door onbekende pleeggezinnen.
● Voltijdpleegzorg: Dagelijks verblijf in het pleeggezin.
● Deeltijdpleegzorg: Regelmatige opvang voor een paar dagen of dagdelen per week.
Kinderbeschermingsmaatregelen
● Voogdijmaatregel: Toegepast als een kind niet onder gezag staat.
● Ondertoezichtstelling (OTS): Kind blijft thuis, ouder behoudt gezag, maar er is
dreiging.
● Uithuisplaatsing (UHP): Kind mag niet meer thuis wonen.
● Gezag Beëindigende Maatregel: Ouders verliezen gezag over hun kind.
● Spoedmaatregelen: Voorlopige voogdij of voorlopige OTS.
Jeugdrecht
