SPIERSTELSEL
Spieren zijn effectoren, net zoals klieren en hebben verschillende functies:
- beweging skeletdelen
- handhaven houding
- ondersteuning weke delen
- openen en sluiten van ingangen (bv. maag, aars)
- voortbeweging (bv. lichaamsvloeistoffen, voedsel, lucht, baby bij uitdrijving
- handhaven lichaamstemperatuur (bv. haarspieren, vernauwen bloedvaten, rillen)
We kunnen drie verschillende types spierweefsel onderscheiden:
- hartspierweefsel (onwillekeurig)
- skeletspierweefsel (willekeurig) ( wij leggen hierop de focus)
- glad spierweefsel (onwillekeurig)
HOE ZIJN SPIEREN OPGEBOUWD?
De spierbuik is opgebouwd uit spierbundels die omgeven zijn door een
bundelschede. De spierbundels zijn dan weer opgebouwd uit spiervezels.
Algemene uitleg over de opbouw van spieren:
Spiervezels: Spiervezels, ook wel myocyten genoemd, zijn de
basisbouwstenen van spieren. Ze zijn langwerpig van vorm en kunnen
variëren in grootte, afhankelijk van het type spierweefsel. Spiervezels
bevatten meerdere celkernen en zijn omgeven door een celmembraan, de
sarcolemma genaamd.
Myofibrillen: Binnen elke spiervezel zijn er talloze myofibrillen. Dit zijn de
contractiele eenheden van de spiervezels en bestaan uit dunne en dikke
filamenten. De dunne filamenten worden gevormd door het eiwit actine,
terwijl de dikke filamenten bestaan uit het eiwit myosine. De rangschikking
van deze filamenten geeft de spiervezels hun karakteristieke gestreepte
uiterlijk, dat bekendstaat als dwarsgestreept spierweefsel.
Sarcomeer: De sarcomeer is de functionele eenheid van de myofibril en is verantwoordelijk voor het samentrekken van de
spiervezel. Het is het gebied tussen twee aangrenzende Z-lijnen (structuur in de myofibril) en bevat overlappingen van de
dunne en dikke filamenten. Tijdens spiercontractie grijpen de myosine-moleculen aan de dunne filamenten (actine) en
trekken ze samen, waardoor de spiervezel verkort.
Bindweefsel en omhulsel: Spieren worden omgeven door verschillende lagen bindweefsel die structuur en ondersteuning
bieden. De buitenste laag, de spierschede, omhult de gehele spier. Dieper in de spier splitsen zich bindweefselseptums af en
verdelen de spier in bundels van spiervezels, de bundelschede. Elk individuele spiervezel is omgeven door een laag
bindweefsel, het endomysium genoemd.
Bloedvaten en zenuwen: Spieren hebben een rijk netwerk van bloedvaten die zuurstof en voedingsstoffen aanvoeren en
afvalstoffen afvoeren. Daarnaast worden spieren ook geïnnerveerd door zenuwen die signalen van het zenuwstelsel naar de
spiervezels sturen, waardoor ze kunnen samentrekken en ontspannen.
Een dik filament (= donkere band) is
een myosinefilament.
Een dun filament (= lichte band) is
een actinefilament.
1
, 2
Spieren zijn effectoren, net zoals klieren en hebben verschillende functies:
- beweging skeletdelen
- handhaven houding
- ondersteuning weke delen
- openen en sluiten van ingangen (bv. maag, aars)
- voortbeweging (bv. lichaamsvloeistoffen, voedsel, lucht, baby bij uitdrijving
- handhaven lichaamstemperatuur (bv. haarspieren, vernauwen bloedvaten, rillen)
We kunnen drie verschillende types spierweefsel onderscheiden:
- hartspierweefsel (onwillekeurig)
- skeletspierweefsel (willekeurig) ( wij leggen hierop de focus)
- glad spierweefsel (onwillekeurig)
HOE ZIJN SPIEREN OPGEBOUWD?
De spierbuik is opgebouwd uit spierbundels die omgeven zijn door een
bundelschede. De spierbundels zijn dan weer opgebouwd uit spiervezels.
Algemene uitleg over de opbouw van spieren:
Spiervezels: Spiervezels, ook wel myocyten genoemd, zijn de
basisbouwstenen van spieren. Ze zijn langwerpig van vorm en kunnen
variëren in grootte, afhankelijk van het type spierweefsel. Spiervezels
bevatten meerdere celkernen en zijn omgeven door een celmembraan, de
sarcolemma genaamd.
Myofibrillen: Binnen elke spiervezel zijn er talloze myofibrillen. Dit zijn de
contractiele eenheden van de spiervezels en bestaan uit dunne en dikke
filamenten. De dunne filamenten worden gevormd door het eiwit actine,
terwijl de dikke filamenten bestaan uit het eiwit myosine. De rangschikking
van deze filamenten geeft de spiervezels hun karakteristieke gestreepte
uiterlijk, dat bekendstaat als dwarsgestreept spierweefsel.
Sarcomeer: De sarcomeer is de functionele eenheid van de myofibril en is verantwoordelijk voor het samentrekken van de
spiervezel. Het is het gebied tussen twee aangrenzende Z-lijnen (structuur in de myofibril) en bevat overlappingen van de
dunne en dikke filamenten. Tijdens spiercontractie grijpen de myosine-moleculen aan de dunne filamenten (actine) en
trekken ze samen, waardoor de spiervezel verkort.
Bindweefsel en omhulsel: Spieren worden omgeven door verschillende lagen bindweefsel die structuur en ondersteuning
bieden. De buitenste laag, de spierschede, omhult de gehele spier. Dieper in de spier splitsen zich bindweefselseptums af en
verdelen de spier in bundels van spiervezels, de bundelschede. Elk individuele spiervezel is omgeven door een laag
bindweefsel, het endomysium genoemd.
Bloedvaten en zenuwen: Spieren hebben een rijk netwerk van bloedvaten die zuurstof en voedingsstoffen aanvoeren en
afvalstoffen afvoeren. Daarnaast worden spieren ook geïnnerveerd door zenuwen die signalen van het zenuwstelsel naar de
spiervezels sturen, waardoor ze kunnen samentrekken en ontspannen.
Een dik filament (= donkere band) is
een myosinefilament.
Een dun filament (= lichte band) is
een actinefilament.
1
, 2
