Gastcollege 25/04/18: Preventieve
geneeskunde
Alles is prevente
Veel van de zaken die gebeuren in de geneeskunde worden ook gedaan om ergere zaken te
voorkomen
Wat willen we voorkomen: 5 D’s
Death, Disease, Disability, Discomfort en Dissatfacton
Curratef VS preventef
Preventeve geneeskunnee
is die tak van de geneeskunde die zich bezig houdt met het voorkomen van
aandoeningen en vroegtidig te detecte
motvate is moeiliiker hier
Cnrrateve geneeskunnee
Heel gericht op individuele ziektes (veel specialisate mogeliik)
Motvate is het belangriikste item: als een patënt bii een huisarts komt is hii
gemotveerd want hii heef een klacht
Preventie van infectieziekten
We kunnen voorkomen dat infecteziekten worden overgedragen: (hand)hygiëne
Een van de eerste belangriikste doorbraken in prevente van infecteziekten: immunisate
Iets toedienen (vaccin) om ervoor te zorgen dat die persoon een infecteziekte niet kan
kriigen
Vb. griepvaccin
Smallpox/pokken
Als ie grote groepen mensen samen zet kriig ie infecteziekten
De pokken
Veroorzaakt door een virus
1/3 sterf hier aan (hoge mortaliteit)
Kenmerken: blaasies op de huid
Jenner: stelde vast dat iemand een milde vorm van de pokken had gekregen en hiervan genezen was,
die niet opnieuw kon kriigen (eind 18 e eeuw)
Daaruit ontwikkelde hi het concept van vaccinate
Kriig huidschilfers van iemand die de pokken had op ziin huid aangebracht
Werd natuurliik ziek
Enkele weken later deed hii dit opnieuw maar hii werd niet meer ziek
1
, Hoe werkt immunisate/vaccinatee
1. Virus of bacterie gaan we verzwakken
2. Kunnen we toedienen aan iemand om afweerreacte op te roepen Of men neemt een stukie
van ziektekiem en gaat dit toevoegen
luister opname
Smallpox eradicate, 1977
Laatste bekende geval
In 1980 verklaarde de WHO dat de pokken uitgeroeid waren
Infecteziekten ziin dus beschavingsziekten: treden op als ie grote groepen mensen samen zet
Poliomyelitis
Heel grote morbiditeit: aantal patënten dat met restletsels overbliif
Sinds 1967 verplicht vaccin (ook het enige)
sindsdien is het aantal gevallen heel laag, biina 0 (in België)
99% van de wereld is polio-vrii (West-Afrika en India)
Mazelen
Prikie op 12 maanden en 11 iaar
Ook vrii grote morbiditeit: hersenontsteking, longontsteking met dood tot gevolg, afwiikingen bii
ongeboren kind bii zwangere vrouw
Vaccinate: met een levend verzwakt vaccin
Zodat het niet te veel vermenigvuldigd kan worden
Na toediening duurt het 1 week tot de afweerreacte (rode huiduitslag) ontstaat
17 milioen sterfegevallen vermeden dankzii vaccinate
Moeiliik om te schaten want de verwachte uitkomst gebeurt niet
Ziin ze uitgeroeide
Deadline wordt telkens verschoven
België doet het niet zo goed
In 2017 hadden we een toename van het aantal gevallen van mazelen in België
Kudde immuniteit
Als we iemand vaccinate gaan we het individuele immuunsysteem waarschuwen voor
bepaalde ziekteverwekker
MAAR biikomend efect = hoe meer mensen in bevolkingsgroep gevaccineerd wordt, hoe
moeiliiker het wordt voor infecteziekte om zich te verspreiden
Vanaf bepaald van percentage gevaccineerde mensen (95%) kan de ziekte zich niet meer
gaan verspreiden
2
geneeskunde
Alles is prevente
Veel van de zaken die gebeuren in de geneeskunde worden ook gedaan om ergere zaken te
voorkomen
Wat willen we voorkomen: 5 D’s
Death, Disease, Disability, Discomfort en Dissatfacton
Curratef VS preventef
Preventeve geneeskunnee
is die tak van de geneeskunde die zich bezig houdt met het voorkomen van
aandoeningen en vroegtidig te detecte
motvate is moeiliiker hier
Cnrrateve geneeskunnee
Heel gericht op individuele ziektes (veel specialisate mogeliik)
Motvate is het belangriikste item: als een patënt bii een huisarts komt is hii
gemotveerd want hii heef een klacht
Preventie van infectieziekten
We kunnen voorkomen dat infecteziekten worden overgedragen: (hand)hygiëne
Een van de eerste belangriikste doorbraken in prevente van infecteziekten: immunisate
Iets toedienen (vaccin) om ervoor te zorgen dat die persoon een infecteziekte niet kan
kriigen
Vb. griepvaccin
Smallpox/pokken
Als ie grote groepen mensen samen zet kriig ie infecteziekten
De pokken
Veroorzaakt door een virus
1/3 sterf hier aan (hoge mortaliteit)
Kenmerken: blaasies op de huid
Jenner: stelde vast dat iemand een milde vorm van de pokken had gekregen en hiervan genezen was,
die niet opnieuw kon kriigen (eind 18 e eeuw)
Daaruit ontwikkelde hi het concept van vaccinate
Kriig huidschilfers van iemand die de pokken had op ziin huid aangebracht
Werd natuurliik ziek
Enkele weken later deed hii dit opnieuw maar hii werd niet meer ziek
1
, Hoe werkt immunisate/vaccinatee
1. Virus of bacterie gaan we verzwakken
2. Kunnen we toedienen aan iemand om afweerreacte op te roepen Of men neemt een stukie
van ziektekiem en gaat dit toevoegen
luister opname
Smallpox eradicate, 1977
Laatste bekende geval
In 1980 verklaarde de WHO dat de pokken uitgeroeid waren
Infecteziekten ziin dus beschavingsziekten: treden op als ie grote groepen mensen samen zet
Poliomyelitis
Heel grote morbiditeit: aantal patënten dat met restletsels overbliif
Sinds 1967 verplicht vaccin (ook het enige)
sindsdien is het aantal gevallen heel laag, biina 0 (in België)
99% van de wereld is polio-vrii (West-Afrika en India)
Mazelen
Prikie op 12 maanden en 11 iaar
Ook vrii grote morbiditeit: hersenontsteking, longontsteking met dood tot gevolg, afwiikingen bii
ongeboren kind bii zwangere vrouw
Vaccinate: met een levend verzwakt vaccin
Zodat het niet te veel vermenigvuldigd kan worden
Na toediening duurt het 1 week tot de afweerreacte (rode huiduitslag) ontstaat
17 milioen sterfegevallen vermeden dankzii vaccinate
Moeiliik om te schaten want de verwachte uitkomst gebeurt niet
Ziin ze uitgeroeide
Deadline wordt telkens verschoven
België doet het niet zo goed
In 2017 hadden we een toename van het aantal gevallen van mazelen in België
Kudde immuniteit
Als we iemand vaccinate gaan we het individuele immuunsysteem waarschuwen voor
bepaalde ziekteverwekker
MAAR biikomend efect = hoe meer mensen in bevolkingsgroep gevaccineerd wordt, hoe
moeiliiker het wordt voor infecteziekte om zich te verspreiden
Vanaf bepaald van percentage gevaccineerde mensen (95%) kan de ziekte zich niet meer
gaan verspreiden
2
