BINNENSCHRIJNWERK
Samenvatting
2018 - 2018
HOGESCHOOL GENT
,1 Inhoud
2 Trappen ..................................................................................................................................................3
2.1 Algemeen: .....................................................................................................................................3
2.2 Trapmaterialen: .............................................................................................................................4
2.3 Draagstructuur ..............................................................................................................................4
2.4 Buitentrappen ...............................................................................................................................5
2.5 Trapvormen ...................................................................................................................................5
2.6 Basisbenamingen en afmetingen ..................................................................................................8
2.6.1 Basisbenamingen ......................................................................................................................9
2.6.2 Afmetingen en verhoudingen : ...............................................................................................14
2.6.3 Bijzondere secties....................................................................................................................16
2.6.4 Opmerkingen ...........................................................................................................................17
2.7 Basisconstructie van de trapdelen ..............................................................................................17
3 Houten vloerbekledingen ....................................................................................................................23
3.1 Algemeen ....................................................................................................................................23
3.2 Soorten vloerbedekkingen ..........................................................................................................23
3.3 Samengestelde houten vloerbekleding.......................................................................................25
3.4 Vloerbekleding op basis van houtachtige materialen .................................................................26
3.5 Soorten legpatronen ...................................................................................................................27
3.6 Soorten sluitranden.....................................................................................................................29
3.7 Materialen ...................................................................................................................................30
3.8 Eisen gesteld aan de ondergrond ................................................................................................31
3.9 Mechanische karakteristieken ....................................................................................................31
3.10 Soorten ondergronden ................................................................................................................32
3.11 Soorten lijmen .............................................................................................................................34
3.12 Plaatsing ......................................................................................................................................37
3.12.1 Bepalen van de legrichting ..................................................................................................37
3.12.2 Controle plaatsingsvoorwaarden ........................................................................................37
3.12.3 Optimaliseren van de ondergrond ......................................................................................39
3.12.4 Plaatsingstechnieken ...........................................................................................................43
3.13 Afwerking ....................................................................................................................................46
3.13.1 Schuren................................................................................................................................46
3.13.2 Oppervlaktebehandeling .....................................................................................................47
3.13.3 Randafwerking ....................................................................................................................48
4 Binnenafwerking ..................................................................................................................................49
4.1 Binnenafwerking van ramen .......................................................................................................49
4.1.1 Rolluikkast ...............................................................................................................................49
4.1.2 Gordijnkast ..............................................................................................................................50
4.1.3 Binnenluiken............................................................................................................................51
4.1.4 Zonwerende elementen ..........................................................................................................52
Academiejaar 2018-2019 1 van 85
, 4.2 Vaste kasten ................................................................................................................................53
4.2.1 Radiatorkasten ........................................................................................................................53
4.2.2 Kasten voor standleidingen en nutsvoorzieningen .................................................................54
4.3 Afwerkingselementen .................................................................................................................54
4.3.1 Lambriseringen ........................................................................................................................54
4.3.2 Plinten .....................................................................................................................................55
4.3.3 Tussendorpels .........................................................................................................................55
4.3.4 Randafwerking ........................................................................................................................56
5 Binnendeuren ......................................................................................................................................56
5.1 Positie van het deurblad .............................................................................................................60
5.2 Beweging van het draaiblad ........................................................................................................61
5.3 Plaatsingsvoorschriften ...............................................................................................................62
5.3.1 Plaatsing ..................................................................................................................................63
5.4 Specifieke binnendeuren.............................................................................................................64
5.4.1 Brandvertragende ...................................................................................................................64
5.4.2 Akoestische isolerende deuren ...............................................................................................65
5.4.3 Thermisch isolerende deuren .................................................................................................65
5.4.4 Inbraakvertragende deuren ....................................................................................................65
5.5 Beslag ..........................................................................................................................................66
5.5.1 Sloten.......................................................................................................................................66
5.5.2 Andere soorten beslag ............................................................................................................67
6 Wanden en plafonds ............................................................................................................................68
6.1 Algemeen ....................................................................................................................................68
6.2 Materialen ...................................................................................................................................71
6.2.1 Draagstructuur ........................................................................................................................71
6.2.2 Bekleding .................................................................................................................................72
6.2.3 Isolatiematerialen ...................................................................................................................75
6.3 Algemene plaatsingsvoorschriften ..............................................................................................76
6.3.1 Opslag op de bouwplaats ........................................................................................................76
6.4 Lichte binnenwanden ..................................................................................................................78
6.4.1 Specifieke wanden ..................................................................................................................79
6.5 Verlaagde plafonds......................................................................................................................80
6.5.1 Plafonds op een metalen onderstructuur ...............................................................................83
6.5.2 Specifieke plafonds .................................................................................................................84
6.6 Oppervlakte afwerking ................................................................................................................84
Academiejaar 2018-2019 2 van 85
,2 Trappen
2.1 Algemeen:
Een trap is een bouwelement voor verticale verplaatsing. Dit betekent dat de gebruiker de mogelijkheid
krijgt te voet een niveauverschil te overbruggen. Het maken van trappen vraagt heel wat vakmanschap.
Trapgat moet afgestemd zijn op de afmetingen van de trap (vrije doorloophoogte)
Voorbeelden : gemeenschappelijke, privé, staatsietrappen, zolder en keldertrappen
Eisen:
Een trap moet aan enkele eisen voldoen:
• Gemakkelijk te bereiken en belopen
• Goed verlicht
• Gebruiksveilig
• Beantwoorden aan bestemming
• Gemakkelijk te onderhouden zijn
• Goede economische aanvaardbare levensduur
• Architecturale meerwaarde aan het gebouw verlenen
Bereikbaarheid:
• Vlot bereikbaar.
In woonhuizen maakt het trappenhuis deel uit van de inkomhal.
In openbare gebouwen moet het trappenhuis en toegangsdeuren ervan een bepaalde brandweerstand
hebben.
Beloopbaarheid:
• Comfortabele trap = makkelijk beloopbaar (zo weinig mogelijk inspanning).
De stapmodulus moet overal hetzelfde zijn.
Grote hoogte = meer bordessen voorzien (rustvlakken).
Comfort van de trap hangt rechtstreeks af van de vorm en de hellingshoek.
Hangt ook af van de plaatselijke toestand: een keldertrap moet niet hetzelfde comfort bieden als een
trap voor een publiek toegankelijk gebouw.
Gebruiksveiligheid:
• Veilige trap = gemakkelijk te belopen, goed verlicht, de leuning voorkomt valpartijen.
Openbare trappen dienen inzake afmetingen en brandveiligheid aan specifieke voorschriften te voldoen
(moet veilig en stabiel zijn).
Brandveiligheid:
• Trap = vluchtweg, belangrijk bij evacuatie
Toepassing onbrandbare materialen, houtdiktes min 42-45mm
Mechanische sterkte en stabiliteit:
• Schoksterkte , duurzaamheid
• Krasbestendig en hoge slijtweerstand
• Stabiliteit geheel
• Mechanische sterkte onderdelen
Academiejaar 2018-2019 3 van 85
,Onderhoud:
Moet eenvoudig te onderhouden zijn.
Levensduur:
• Slijtage door intens trapverkeer (voetstappen die op en af gaan)
Homogene houtstructuur belangrijk voor intensief verkeer (houtsoorten met te groter verschillen tussen
voorjaars – en najaarshout is minder geschikt voor intensief verkeer)
Architectuele meerwaarde
• Hoofd - of primaire trap (belangrijkste trap van het gebouw, en valt direct op).
• Ondergeschikte of secundaire trap (wordt minder gebruikt en ligt eerder verborgen).
2.2 Trapmaterialen:
Keuze bepaald door:
• Aard van het gebouw
• Ligging van de trap (binnen of buitentrap)
• Stijl van het gebouw
• Voorschriften (brandveiligheid, gebruiksveiligheid, slijtvastigheid en duurzaamheid)
Meest voorkomende materialen:
• Hout
• Steen
• Beton
• Metaal
• Glas
• Kunststof
• Gerecycleerde materialen
Hout voor trappen:
Europese Beuk meest toegepast => trappenbeuk
Andere houtsoorten:
Eik, Es, Wengé, Afrormosia, Esdoorn, Noten, Mahonie, Kers, Merbau, Koto en Rubberwood.
Hout plaatvorm :
- Massieve verlijmde panelen
- Massieve verlijmde trappalen
- Multiplex
2.3 Draagstructuur
• Trapbomen (binnenboom en muurboom)
• Trappalen
• Trapspil
• Trap met hangende treden
• Steunplaat van gewapend beton
• Fundering op staal
• Metselwerk
De binnenboom bevindt zich aan de zichtbare zijde.
De muurboom bevindt zich aan de muur.
Academiejaar 2018-2019 4 van 85
, Twee verschillende verbindingswijzen:
- Trap met ingefreesde bomen: alles wordt ingefreesd in de trapboom.
- Trap met uitgekeepte bomen: treden/stootborden rusten op de bomen die trapvormig zijn
uitgezaagd.
2.4 Buitentrappen
Voorwaarden duurzaamheid : minimum aan onderhoud; bestand tegen schimmels; mos en insecten;
bestand tegen vorst, zon en regen.
Voorwaarden veiligheid: antislipneuzen en/of treden met oppervlaktestructuur; treden moeten licht
afhellen (ong. 5%) water kan afvloeien; metalen tredevlak => structuurgaatjes, groeven-spleten
2.5 Trapvormen
Looplijn = lijn waar je theoretisch op loopt tijdens het bestijgen/dalen (keldertrap = stippellijn).
Rechte steektrap
Verbindt rechtstreeks verdiepingen, trapbomen in hetzelfde vlak, alle treden evenwijdig, haaks
(uitgezonderd welstuk = laatste aansluitingstrede)
Ruimtebesparende rechte steektrap (ganzentrap, molenaarstrap)
Treden: even treden zijn de volledige tredebreedte, oneven treden zijn een breedtevermindering.
• Kortere binnenboom
Bordestrap
• Samenstelling 2 of meerdere rechte steektrappen met ertussen een bordes, looplijn van begin
tot einde met inbegrip bordes
• Bordes: horizontaal loopvlak > trede (tussenbordes, hoekbordes)
• Traparm: ononderbroken opeenvolging treden vloer-vloer, vloer-bordes, bordes-bordes
(onderste/1ste, tussen, midden, bovenste/laatste)
Academiejaar 2018-2019 5 van 85
Samenvatting
2018 - 2018
HOGESCHOOL GENT
,1 Inhoud
2 Trappen ..................................................................................................................................................3
2.1 Algemeen: .....................................................................................................................................3
2.2 Trapmaterialen: .............................................................................................................................4
2.3 Draagstructuur ..............................................................................................................................4
2.4 Buitentrappen ...............................................................................................................................5
2.5 Trapvormen ...................................................................................................................................5
2.6 Basisbenamingen en afmetingen ..................................................................................................8
2.6.1 Basisbenamingen ......................................................................................................................9
2.6.2 Afmetingen en verhoudingen : ...............................................................................................14
2.6.3 Bijzondere secties....................................................................................................................16
2.6.4 Opmerkingen ...........................................................................................................................17
2.7 Basisconstructie van de trapdelen ..............................................................................................17
3 Houten vloerbekledingen ....................................................................................................................23
3.1 Algemeen ....................................................................................................................................23
3.2 Soorten vloerbedekkingen ..........................................................................................................23
3.3 Samengestelde houten vloerbekleding.......................................................................................25
3.4 Vloerbekleding op basis van houtachtige materialen .................................................................26
3.5 Soorten legpatronen ...................................................................................................................27
3.6 Soorten sluitranden.....................................................................................................................29
3.7 Materialen ...................................................................................................................................30
3.8 Eisen gesteld aan de ondergrond ................................................................................................31
3.9 Mechanische karakteristieken ....................................................................................................31
3.10 Soorten ondergronden ................................................................................................................32
3.11 Soorten lijmen .............................................................................................................................34
3.12 Plaatsing ......................................................................................................................................37
3.12.1 Bepalen van de legrichting ..................................................................................................37
3.12.2 Controle plaatsingsvoorwaarden ........................................................................................37
3.12.3 Optimaliseren van de ondergrond ......................................................................................39
3.12.4 Plaatsingstechnieken ...........................................................................................................43
3.13 Afwerking ....................................................................................................................................46
3.13.1 Schuren................................................................................................................................46
3.13.2 Oppervlaktebehandeling .....................................................................................................47
3.13.3 Randafwerking ....................................................................................................................48
4 Binnenafwerking ..................................................................................................................................49
4.1 Binnenafwerking van ramen .......................................................................................................49
4.1.1 Rolluikkast ...............................................................................................................................49
4.1.2 Gordijnkast ..............................................................................................................................50
4.1.3 Binnenluiken............................................................................................................................51
4.1.4 Zonwerende elementen ..........................................................................................................52
Academiejaar 2018-2019 1 van 85
, 4.2 Vaste kasten ................................................................................................................................53
4.2.1 Radiatorkasten ........................................................................................................................53
4.2.2 Kasten voor standleidingen en nutsvoorzieningen .................................................................54
4.3 Afwerkingselementen .................................................................................................................54
4.3.1 Lambriseringen ........................................................................................................................54
4.3.2 Plinten .....................................................................................................................................55
4.3.3 Tussendorpels .........................................................................................................................55
4.3.4 Randafwerking ........................................................................................................................56
5 Binnendeuren ......................................................................................................................................56
5.1 Positie van het deurblad .............................................................................................................60
5.2 Beweging van het draaiblad ........................................................................................................61
5.3 Plaatsingsvoorschriften ...............................................................................................................62
5.3.1 Plaatsing ..................................................................................................................................63
5.4 Specifieke binnendeuren.............................................................................................................64
5.4.1 Brandvertragende ...................................................................................................................64
5.4.2 Akoestische isolerende deuren ...............................................................................................65
5.4.3 Thermisch isolerende deuren .................................................................................................65
5.4.4 Inbraakvertragende deuren ....................................................................................................65
5.5 Beslag ..........................................................................................................................................66
5.5.1 Sloten.......................................................................................................................................66
5.5.2 Andere soorten beslag ............................................................................................................67
6 Wanden en plafonds ............................................................................................................................68
6.1 Algemeen ....................................................................................................................................68
6.2 Materialen ...................................................................................................................................71
6.2.1 Draagstructuur ........................................................................................................................71
6.2.2 Bekleding .................................................................................................................................72
6.2.3 Isolatiematerialen ...................................................................................................................75
6.3 Algemene plaatsingsvoorschriften ..............................................................................................76
6.3.1 Opslag op de bouwplaats ........................................................................................................76
6.4 Lichte binnenwanden ..................................................................................................................78
6.4.1 Specifieke wanden ..................................................................................................................79
6.5 Verlaagde plafonds......................................................................................................................80
6.5.1 Plafonds op een metalen onderstructuur ...............................................................................83
6.5.2 Specifieke plafonds .................................................................................................................84
6.6 Oppervlakte afwerking ................................................................................................................84
Academiejaar 2018-2019 2 van 85
,2 Trappen
2.1 Algemeen:
Een trap is een bouwelement voor verticale verplaatsing. Dit betekent dat de gebruiker de mogelijkheid
krijgt te voet een niveauverschil te overbruggen. Het maken van trappen vraagt heel wat vakmanschap.
Trapgat moet afgestemd zijn op de afmetingen van de trap (vrije doorloophoogte)
Voorbeelden : gemeenschappelijke, privé, staatsietrappen, zolder en keldertrappen
Eisen:
Een trap moet aan enkele eisen voldoen:
• Gemakkelijk te bereiken en belopen
• Goed verlicht
• Gebruiksveilig
• Beantwoorden aan bestemming
• Gemakkelijk te onderhouden zijn
• Goede economische aanvaardbare levensduur
• Architecturale meerwaarde aan het gebouw verlenen
Bereikbaarheid:
• Vlot bereikbaar.
In woonhuizen maakt het trappenhuis deel uit van de inkomhal.
In openbare gebouwen moet het trappenhuis en toegangsdeuren ervan een bepaalde brandweerstand
hebben.
Beloopbaarheid:
• Comfortabele trap = makkelijk beloopbaar (zo weinig mogelijk inspanning).
De stapmodulus moet overal hetzelfde zijn.
Grote hoogte = meer bordessen voorzien (rustvlakken).
Comfort van de trap hangt rechtstreeks af van de vorm en de hellingshoek.
Hangt ook af van de plaatselijke toestand: een keldertrap moet niet hetzelfde comfort bieden als een
trap voor een publiek toegankelijk gebouw.
Gebruiksveiligheid:
• Veilige trap = gemakkelijk te belopen, goed verlicht, de leuning voorkomt valpartijen.
Openbare trappen dienen inzake afmetingen en brandveiligheid aan specifieke voorschriften te voldoen
(moet veilig en stabiel zijn).
Brandveiligheid:
• Trap = vluchtweg, belangrijk bij evacuatie
Toepassing onbrandbare materialen, houtdiktes min 42-45mm
Mechanische sterkte en stabiliteit:
• Schoksterkte , duurzaamheid
• Krasbestendig en hoge slijtweerstand
• Stabiliteit geheel
• Mechanische sterkte onderdelen
Academiejaar 2018-2019 3 van 85
,Onderhoud:
Moet eenvoudig te onderhouden zijn.
Levensduur:
• Slijtage door intens trapverkeer (voetstappen die op en af gaan)
Homogene houtstructuur belangrijk voor intensief verkeer (houtsoorten met te groter verschillen tussen
voorjaars – en najaarshout is minder geschikt voor intensief verkeer)
Architectuele meerwaarde
• Hoofd - of primaire trap (belangrijkste trap van het gebouw, en valt direct op).
• Ondergeschikte of secundaire trap (wordt minder gebruikt en ligt eerder verborgen).
2.2 Trapmaterialen:
Keuze bepaald door:
• Aard van het gebouw
• Ligging van de trap (binnen of buitentrap)
• Stijl van het gebouw
• Voorschriften (brandveiligheid, gebruiksveiligheid, slijtvastigheid en duurzaamheid)
Meest voorkomende materialen:
• Hout
• Steen
• Beton
• Metaal
• Glas
• Kunststof
• Gerecycleerde materialen
Hout voor trappen:
Europese Beuk meest toegepast => trappenbeuk
Andere houtsoorten:
Eik, Es, Wengé, Afrormosia, Esdoorn, Noten, Mahonie, Kers, Merbau, Koto en Rubberwood.
Hout plaatvorm :
- Massieve verlijmde panelen
- Massieve verlijmde trappalen
- Multiplex
2.3 Draagstructuur
• Trapbomen (binnenboom en muurboom)
• Trappalen
• Trapspil
• Trap met hangende treden
• Steunplaat van gewapend beton
• Fundering op staal
• Metselwerk
De binnenboom bevindt zich aan de zichtbare zijde.
De muurboom bevindt zich aan de muur.
Academiejaar 2018-2019 4 van 85
, Twee verschillende verbindingswijzen:
- Trap met ingefreesde bomen: alles wordt ingefreesd in de trapboom.
- Trap met uitgekeepte bomen: treden/stootborden rusten op de bomen die trapvormig zijn
uitgezaagd.
2.4 Buitentrappen
Voorwaarden duurzaamheid : minimum aan onderhoud; bestand tegen schimmels; mos en insecten;
bestand tegen vorst, zon en regen.
Voorwaarden veiligheid: antislipneuzen en/of treden met oppervlaktestructuur; treden moeten licht
afhellen (ong. 5%) water kan afvloeien; metalen tredevlak => structuurgaatjes, groeven-spleten
2.5 Trapvormen
Looplijn = lijn waar je theoretisch op loopt tijdens het bestijgen/dalen (keldertrap = stippellijn).
Rechte steektrap
Verbindt rechtstreeks verdiepingen, trapbomen in hetzelfde vlak, alle treden evenwijdig, haaks
(uitgezonderd welstuk = laatste aansluitingstrede)
Ruimtebesparende rechte steektrap (ganzentrap, molenaarstrap)
Treden: even treden zijn de volledige tredebreedte, oneven treden zijn een breedtevermindering.
• Kortere binnenboom
Bordestrap
• Samenstelling 2 of meerdere rechte steektrappen met ertussen een bordes, looplijn van begin
tot einde met inbegrip bordes
• Bordes: horizontaal loopvlak > trede (tussenbordes, hoekbordes)
• Traparm: ononderbroken opeenvolging treden vloer-vloer, vloer-bordes, bordes-bordes
(onderste/1ste, tussen, midden, bovenste/laatste)
Academiejaar 2018-2019 5 van 85
