1 Longkanker - Jo 2
Epidemiologie longcarcinoom 2
Oorzaken + risicofactoren longkanker 3
Kliniek en staging van een longcarcinoom 6
Staging praktisch 7
Pathologie en moleculaire afwijkingen bij longcarcinoom 9
Behandeling van Niet Kleincellig Longcarcinoom 12
Behandeling van kleincellig longcarcinoom 16
2 Longrevalidatie - JO 17
Longrevalidatie praktisch 19
Multidisciplinaire behandeling: 22
3 competenties tot behandeling LEEMANS 23
3.1 Respiratoire kiné 23
3.2 Respiratoire patiënt 24
3.3 Pulmonale component 25
3.4 Extrapulmonale component 28
3.5 Conclusie 29
1
,1 Longkanker - Jo
Overzicht Thoraxoncologie
Klassieke longtumoren:
- Niet-kleincellig longcarcinoom
- Kleincellig longcarcinoom
Pleurale tumoren
- pleura mesothelioom (MPM)
- Solitaire fibreuse tumor (SFT)
Neuro-endocriene longtumoren
- graad 1: typisch carcinoïd
- graad 2: atypisch carcinoïd
- graad 3 grootcellig neuro-endocrien carcinoom (LCNEC)
Mediastinale tumoren
- Thymoom
- Thymuscarcinoom
Zeldzame longtumoren
Tracheatumoren
Epidemiologie longcarcinoom
Incidentie
Mortaliteit:
Longkanker = 1 vd meest voorkomende kankers maar de mortaliteit = het hoogste
Belgische incidentie longkanker daalt, dit verschilt wel per geslacht:
→ neemt niet toe bij mannen maar wel bij vrouwen
(ze zijn het slechte gedrag vd man later gaan kopiëren zoals roken)
Leeftijd: is vnl ziekte bij 65 plussers
2
, Oorzaken + risicofactoren longkanker
Roken - /a/ roken zorgt voor >90% van longkankers
→ maakt niet uit wat je rookt ( sigaretten, sigaren, pijp,..)
- /p/ roken zorgt voor 2.4% van longkankers
→ geeft vnl hart en vaatziekten
Risico op longanker verhoogt met
Leeftijd Jongere aanvang van roken
Aantal Groter aantal sigaretten per dag
Jaren Groter aantal jaren gerookt
Tabak en longkanker
Schadelijke stoffen >4000 chemische stoffen met minstens 250 schadelijk in tabak
Carcinogenen 1) tabak bevat minstens 62 carcinogenen bv polycyclische
aromatische koolwaterstoffen en nitrosamines
2) Het verbrandingsproces is carcinogeen
DNA-adducten Het kankerverwekkend effect van tabak is vnl veroorzaakt door
DNA-adducten vorming
Nicotine en longkanker:
Ongunstige effecten Lichamelijk, psychisch, verslavend, tolerantie, zwangerschap
Geen Carcinogenen Nicotine is geen bekend carcinogeen bij de mens.
Kankergroei Nicotine stimuleert kankergroei door apoptose v kankercellen
te inhiberen en angiogenese + metastasering te activeren.
Resistentie chemo Nicotine is geassocieerd met resistentie tegen chemotherapie
Leeftijd en roken:
Rond de 40-45 stoppen mensen vaak met roken
Aantal ex-rokers daalt vanaf 80
Rokers daalt al sneller: Wie op deze leeftijd nog rookt = dood
3
Epidemiologie longcarcinoom 2
Oorzaken + risicofactoren longkanker 3
Kliniek en staging van een longcarcinoom 6
Staging praktisch 7
Pathologie en moleculaire afwijkingen bij longcarcinoom 9
Behandeling van Niet Kleincellig Longcarcinoom 12
Behandeling van kleincellig longcarcinoom 16
2 Longrevalidatie - JO 17
Longrevalidatie praktisch 19
Multidisciplinaire behandeling: 22
3 competenties tot behandeling LEEMANS 23
3.1 Respiratoire kiné 23
3.2 Respiratoire patiënt 24
3.3 Pulmonale component 25
3.4 Extrapulmonale component 28
3.5 Conclusie 29
1
,1 Longkanker - Jo
Overzicht Thoraxoncologie
Klassieke longtumoren:
- Niet-kleincellig longcarcinoom
- Kleincellig longcarcinoom
Pleurale tumoren
- pleura mesothelioom (MPM)
- Solitaire fibreuse tumor (SFT)
Neuro-endocriene longtumoren
- graad 1: typisch carcinoïd
- graad 2: atypisch carcinoïd
- graad 3 grootcellig neuro-endocrien carcinoom (LCNEC)
Mediastinale tumoren
- Thymoom
- Thymuscarcinoom
Zeldzame longtumoren
Tracheatumoren
Epidemiologie longcarcinoom
Incidentie
Mortaliteit:
Longkanker = 1 vd meest voorkomende kankers maar de mortaliteit = het hoogste
Belgische incidentie longkanker daalt, dit verschilt wel per geslacht:
→ neemt niet toe bij mannen maar wel bij vrouwen
(ze zijn het slechte gedrag vd man later gaan kopiëren zoals roken)
Leeftijd: is vnl ziekte bij 65 plussers
2
, Oorzaken + risicofactoren longkanker
Roken - /a/ roken zorgt voor >90% van longkankers
→ maakt niet uit wat je rookt ( sigaretten, sigaren, pijp,..)
- /p/ roken zorgt voor 2.4% van longkankers
→ geeft vnl hart en vaatziekten
Risico op longanker verhoogt met
Leeftijd Jongere aanvang van roken
Aantal Groter aantal sigaretten per dag
Jaren Groter aantal jaren gerookt
Tabak en longkanker
Schadelijke stoffen >4000 chemische stoffen met minstens 250 schadelijk in tabak
Carcinogenen 1) tabak bevat minstens 62 carcinogenen bv polycyclische
aromatische koolwaterstoffen en nitrosamines
2) Het verbrandingsproces is carcinogeen
DNA-adducten Het kankerverwekkend effect van tabak is vnl veroorzaakt door
DNA-adducten vorming
Nicotine en longkanker:
Ongunstige effecten Lichamelijk, psychisch, verslavend, tolerantie, zwangerschap
Geen Carcinogenen Nicotine is geen bekend carcinogeen bij de mens.
Kankergroei Nicotine stimuleert kankergroei door apoptose v kankercellen
te inhiberen en angiogenese + metastasering te activeren.
Resistentie chemo Nicotine is geassocieerd met resistentie tegen chemotherapie
Leeftijd en roken:
Rond de 40-45 stoppen mensen vaak met roken
Aantal ex-rokers daalt vanaf 80
Rokers daalt al sneller: Wie op deze leeftijd nog rookt = dood
3
