Samenvatting Pathologie 2

Pathologie 2
Kritische zorg en exacte wetenschappen
Deel 1: Weefseloxygenatie DO2/ VO2
DO2= Delivery of aanvoer van zuurstof
VO2= Verbruik van zuurstof
 Staat in verhouding met elkaar.
 Factoren DO2 (aanvoer van zuurstof)
- 21% O2 + 79% stikstofgas = gasmengsel opname
- Transport
- Afgifte aan cellen vanuit bloedbaan
 Voorwaarden zodat weefsels zuurstof krijgen
- Oversprong van bloed naar weefsel van O2 bv.: misgaan bij brandwonden
(secundaire schade), cyanide intoxicatie
- Genoeg hemoglobine + hoeveel % hemoglobine bezet is met zuurstof
- Cardiac output
1. Zuurstofopname of oxygenatie
1.1 Beïnvloedende factoren oxygenatie
1.1.1 FIO2 = Fractie van hoeveelheid O2 in gasmengsel
 Zuurstoffractie in gas, uitgedrukt in %
 Omgevingslucht 0,21%
 In te stellen parameter kunstmatige ventilatie: 0,21-1,0
 Zuurstof aanhangen bij patiënt FIO2 verhogen veranderen van hoeveelheid
zuurstof in gasmengsel
1.1.2 Adequate respiratie (doel = oxygenatie én ventilatie)
 Adequate alveolaire ventilatie (Va)= In hoeverre geraakt gasmengsel met voldoende
FIO2 aan alveolen waar gasuitwisseling plaatsvindt.
- Gasmengsel in alveolen: gasuitwisseling tussen gasmengsel en bloedbaan
- Effectief deelnemen aan gasuitwisseling.
 Va (alveolaire ventilatie) = MV (minuut volume) – VD (dode ruimte ventilatie)
 Minuutvolume= Volume gasmengsel dat je per minuut binnentrekt uitgedrukt in ml.
- MV = TV (slagvolume) x freq
Bv.: 500 ml x 15/’ = 7,5 l
 Dode ruimte ventilatie= Volume zit in luchtwegen dat niet deelneemt aan
gasuitwisseling.
 Alveolaire ventilatie kelderen: COPD, RSV, griep, corona, mensen met 1 long,
pneumonie, pneumothorax
 VD
- Fysiologische dode ruimte is
 Anatomisch
 Alveolair
- Materiaal gebonden dode ruimte
Bv.: intubatie buis bij patiënt

1.1.3 Correcte ventilatie – perfusie verhouding (Va/Q ratio)

,  Hoeveelheid lucht (ml) in alveolen/’ vs hoeveelheid bloed (ml) langs alveolen
 Er moet bloed langs alveolen stromen, anders wordt er niets opgenomen.
 Nooit 1 omwille van fysiologische aspecten
 Extreme voorbeelden
- Zadelembool: je kan ademen, longen vullen met gasmengsel met 21%, maar 0
perfusie van alveolen gevoel van stikken, geen zuurstof opnemen en CO2
afgeven omdat Q ratio verslechterd is
- Alveolen kunnen perfect inorde zijn, maar er geraakt geen zuurstof door, dus fout
in ventilatie of perfusie
- COPD met zware bilaterale pneumonie
2. Zuurstoftransport
2.1 Gasuitwisseling via diffusie
 Passief transportproces
 Van hoge concentratie naar lage concentratie
 Noot PvO2 30-40 mm Hg
3. Zuurstofaanbod of DO2 (belangrijk!)
 In hoeverre krijgt ge zuurstof dat je hebt opgenomen in cellen.
 Afhankelijk van CaO2 (arteriële zuurstofcontent) en CO
- CaO2= Hoeveel zuurstof zit er in arterieel bloed
- CaO2 = (Hb x 1,34 x saO2) + (0,003 x Pa O2)
 1,34= Aantal ml zuurstof per g hemoglobine
- saO2= Arteriële saturatie
- PaO2= Partiële (gedeeltelijk), uitgedrukt in mmHg, vrije gebonden moleculen die
in bloed drijven
 Elk gas heeft een bepaalde druk
 CO (cardiac output) = Aantal l bloed dat per minuut door linkerventrikel wordt
uitgepompt.
 Saturatie zegt iets over hoe goed patiënt zuurstof binnenkrijgt van buiten in
bloedbaan.
4. Zuurstofafgifte
 Via diffusie van Hb naar lichaamscellen
 Soms loopt dit volledig fout bv.: woningbrand, cyanide vergiftiging

Examenvraag: parameters weergegeven zijn er problemen naar weefseloxydatie en hoe
verhelpen?

,Deel 2: Bewaking en ondersteuning van respiratoire
functie
1. Klinische observatie respiratoire functie
1.1 Ademhalingsfrequentie
 Minimaal 30’’
 Zonder medeweten van patiënt
 Normaalwaarden 12-18/’
 Eupnoe: in frequentie normale ademhaling
 Normopnoe: volledig normale ademhaling
 Bradypnoe: < 12x/’
 Tachypnoe: > 18x/’
 Apnoe: 0/’ = Niet meer ademen
1.2 Diepte van ademhaling
 Gaat samen met slagvolume
 Eerder subjectief
 Hyperpnoe: abnormaal diep dus hoog TV
 Hypopnoe: abnormaal oppervlakkig dus laag TV
Bv.: pijn niet genoeg ventileren pneumonie
1.3 Regelmaat ademhaling
 Bepaald door duur van pauzes tussen in en uitademing (zie Cheyne Stokes)
 Pauzes worden groter en groter
1.4 Ademhalingsgeluid
 Normaal niet of nauwelijks hoorbaar
 Soms hoorbaar (secreties, astma-aanval, …)
 Inspiratoire stridor: obstructie (vraagt onmiddellijk interventie)
 Expiratoire stridor (wheezing): vnl vernauwing kleinere luchtwegen en verlengd
expirium
1.5 Thoraxexcursies
 Observatie van aanwezigheid (apnoe): borstkas op en neer (10 seconden kijken)
 Symmetrie: pneumothorax, atelectase
1.6 Afwijkende ademhalingspatronen (zowel in diepte als in
frequentie)
 Cheyne-Stokes ademhaling t.g.v. hypoperfusie hersenen

,  Biot ademhaling : o.a. bij verhoogde hersendruk




 Kussmaulse ademhaling vb. bij compensatiepoging metabole acidose




 Gaspende ademhaling: ademhalinsreflex, geen effectieve ademhaling
 Indicatie voor hartstilstand
2. Klinische tekenen respiratoire insufficiëntie (belangrijk!)
 Dyspnoe: subjectieve beleving van patiënt van kortademig te zijn
 (extreme) angst en onrust ten gevolge van dyspnoe
 Veranderend ademhalingspatroon (tachypnoe, oppervlakkig ademen, …)
 Gebruik van hulpademhalingsspieren: middenrif belangrijkste
- Hals-en schoudergordel (scalenusspieren en m. sternocleidomastoideus)
- Soms neusvleugelademen
 Verwardheid
 Centrale (lippen en aangezicht) en/ of perifere cyanose (extremiteiten zoals vingers
en tenen)
 Toegenomen ademarbeid of work of breathing met als eindstadium uitputting en
volledige respiratoire decompensatie met kans op circulatiestilstand
 Ineens stopt dit verhaal doodop zijn van te willen ademen volledige compensatie
met circulatie stilstand
3. Oorzaken respiratoire insufficiëntie
 Onvoldoende ventilatie
- Hypoventilatie bv.: overdosis morfine, pijn
- Stoornis in V/Q (ventilatie en perfusie verhouding)
 Gestoorde oxygenatie
- Afgenomen inspiratoire zuurstofspanning
 Verblijf op grote hoogte
 Verandering van luchtsamenstelling
- Hypoventilatie
 Depressie ademhalingscentrum (vb. morfine)
 Uitputting ademhalingsspieren, spierzwakte
 Hoge cervicale dwarslaesie
 Luchtwegobstructie
- Stoornissen V/Q
- Rechts/links shunt: bloed bereikt grote circulatie zonder longen te passeren bv. bij
atriaal septumdefect.