Samenvatting Europees recht: Rechtsbescherming

Rechtsbescherming:
- Het Hof van Justitie van de Europese Unie:
○ Algemeen:
-> Artikel 19 lid 1 VEU (Het hof van Justitie, Het gerecht en de gespecialiseerde rechtbanken.)
 Vroeger ook "gerecht voor ambtenarenzaken" (sinds 2016 opgenomen in het gerecht.)
-> Artikel 19 lid 2 VEU. Samenstelling Hof van Justitie.
 HvJ 1 rechter per lidstaat (bijgestaan door de advocaten generaal.)
 "Onafhankelijkhied + voldoen aan Art. 253 en 254 VWEU.
 Benoeming in overeensteming van de regeringen van de lidstaten (in de raad). (benoeming voor 6 jaar. + Hernoembaar.)
-> Koen lenaerts.
-> Rechters worden geschrankt vervangen (1/2 om de 3 jaar)
 AG's: (Enkel bij HvJ !)
-> 11 stuks.
-> Staan het hof/de rechters bij met adviezen. (Juridische adviseurs NIET VGL MET OM !!!!!!)
-> 1 per zaak indien nog nooit in behandeling genomen mag een “Conclusie” schrijven. (vrijblijvend voor rechter) (Enkel
aangeduid voor moeilijke zaken)
-> FR IT ES DE PL altijd een Advocaat Generaal (de andere 6 altijd roteren tussen de andere lidstaten.)
-> VWEU 252 stelt (Er staat dat er 8 zijn. Maar in een verklaring staat dat er 11 zijn want 3 toegevoegd dmv verklaring aan VWEU
(Verklaring 38)
-> Artikel 19 lid 2 VEU Samenstelling Gerecht.
 Gerecht minstens 1 rechter per lidstaat. (27x2 rechters = 54 totaal.)
1. Paul Nyoen
2. Geert de Baere
-> Reden voor 2 per lidstaat = verhoogde werkdruk.
 Bekwaamheid = zelfde als HvJ behalve ("Hoge" rechterlijke ambten in eigen land. Ipv "de hoogste")
-> Griffie:
 2 stuks. (hvJ en Gerecht)
 Griffier = hoofd van de griffie. (Benoeming 6 jaar.)
-> Is hoofd an beide.
 Alfredo calot escobar. (sinds 2010) -> Dus hernoembaar !)
-> Personen: (die mogen optreden)
 Art. 19 statuut van het hof.
i. Meerlagige rechtsbescherming:
 Art. 19 VEU: "HvJ verzekert de eerbiediging van het recht."
" De modstaten voorzien de nodige middelen om daadwerkelijke rechtsbescherming op de ponder het unierecht vallende
gebieden te verzekeren."
-> Concrete verplichtingen voor de lidstaten.
 Prejudiciële vragen obv Art. 19 VEU:
□ Bv. Zaak Associação Sindical dos Juízes Portugueses. (Portugese rechterszaak.) (Is een prejudiciële procedure !!!)
 Inbreukprocedure obv Art. 19 VEU:
□ Commissie t. Polen (C-619/18, 2019)
-> Verlaging pensioenleeftijd (ook voor zittende rechters)
-> Schending vastgesteld obv Art. 19 lid 1 alinea 2 VEU en Art. 47 EU handvest.
-> 1e keer dat commissie optrad tegen polen.
ii. Volledige rechtsbescherming:
 Lacunes op het vlak van rechtsbescherming (opvullen)
□ Zaak Les Verst
-> Gebrek aan financiering door EP
-> Niet mogelijk handelingen van het EP aan te vechten? (onder het EG verdrag ! Art. 173 -> Nu 263 VWEU VERSCHILLEN !
-> HvJ "Zou tegen de geest van het verdrag zijn indien ze het niet zouden toelaten." (Nu een rechtstreekse procedure !!)
iii. Bevoegdheden:
 Art. 19 VEU: (HvJ)
□ Beroepen door lidstaten, instellingen of natuurlijke/rechtspersonen.
□ Prejudiciële vragen van nationaal rechterlijke instanties (ENKEL RECHTERLIJKE !)
□ Overige gevallen als in de verdragen bepaald.
 Art. 256 VWEU: (Gerecht)
□ Eerste aanleg: (beroepen obv Art. 263, 265, 268, 270 en 272 VWEU)
-> Behoudens gespecialiseerde rechtbanken obv 257 VWEU

, -> Zaken die volgens het statuut aan het HvJ zijn voorbehouden (BELANGRIJKE UITZONDERING !!!) (Artikel 51 Statuut HvJ)
 Art. 344 VWEU:
□ Lidstaten verbinden zich ertoe een geschil ivm de uitlegging of toepassing enkel te beslechten op de wijze door het verdra
voorgeschreven.
-> Concreet:
 Hof van Justitie behandelt:
□ alle rechtstreekse procedures die Gerecht niet behandelt
□ de onrechtstreekse procedures: prejudiciële zaken
□ hogere voorziening Gerecht
 Gerecht behandelt:
□ alle procedures ingeleid door particulieren tegen EU-instellingen
□ lidstaat tegen Commissie
□ meestal lidstaat tegen Raad (indien betrekking op staatssteun, handelspolitieke beschermingsmaatregelen en besluiten
waarmee de Raad uitvoeringsbevoegdheden uitoefent)
□ procedures inzake schadevergoeding
□ procedures inzake intellectuele eigendom
□ geschillen inzake ambtenarenzaken
-> Beperking
 Geschillen moeten onder het toepassingsgebied van de verdragen vallen.
□ Pelckmans t. Van Gastel.
 2 tuincentra over Belgische openingsurenwet. (Richtlijn oneerlijke handelspraktijken + Art. 20 en 21 Handvest)
 Valt buiten het toepassingsgebied van EU-recht.
◊ EU-richtlijn over oneerlijke handelspraktijken niet van toepassing
◊ Grenzen zoals vastgelegd in art. 51, lid 2 van het EU-Handvest: “Dit Handvest breidt het toepassingsgebied va
het recht van de Unie niet verder uit dan de bevoegdheden van de Unie reiken, schept geen nieuwe
bevoegdheden of taken voor de Unie, noch wijzigt het de in de Verdragen omschreven bevoegdheden en
taken.”
 Niet voor GBVB. (257 VWEU)
-> Niet bevoegd voor GBVB en de daarin vastgestelde besluiten.
-> WEL om toezicht te houden ivm artikel 40 van VWEU + uitspraak voor beroepen onder art. 263 alinea 4 om toezicht op de
wettigheid van besluiten houdende beperkende maatregelen jegens natuurlijke personen of rechtspersonen.
□ Rosneft (C-72/15)
□ Bank Refah kargaran (C-145/19P)
 Sinds 1/12/2014 vel voor PJSS muv 276 VWEU(WTF IS DA ?)
 344 VWEU (Lidstaten verbinden zich de uitlegging en toepassing niet op een andere wijze te doen beslechten)
□ Mox zaak.
-> Wie mag optreden voor het Hof: (Art. 19 statuut)
 De lidstaten, de instellingen van de Unie (Gemachtigden + bijgestan door raadsman of advocaat.)
-> belgië: 7 agenten bij de FOD BuZa (bev verdeling per materie.)
 Andere partijen MOETEN door een advocaat worden vertegenwoordigd (Advocaat moet bevoegd zijn op te treden voor een
rechterlijke instantie van een lidstaat.)
 Hoogleraren van een lidstat de wetgeving hun het recht toekent te pleiten.

- De Rechtstreekse procedures:
a. Tegen instellingen van de EU (Gerecht/Hof)
i. Beroep tot nietigverklaring (Art. 263 VWEU)
ii. Beroep wegens nalaten (Art. 265 VWEU)
iii. Beroep tot schadevergoeding (Art. 268 - 340 lid 2 VWEU)
b. Tegen Lidstaten (Hof)
-> Beroep wegens niet nakoming:
 Door commissie: (Art. 258 VWEU)
 Door andere lidstaat: (Art. 259 VWEU)