Samenvatting SMW1 - EXAMEN!

Hoofdstuk 1: hoe verloopt het proces in social
casework?

Deel 1: inleidende begrippen

1) Begrippen: methode, methodiek en methodisch werken
 Methodisch werken
 Er zijn heel veel verschillende methodes, wat werkt er voor
bepaalde doelgroepen/situaties.
 Methode
 Een systematische, doelgerichte en procesmatige aanpak,
waarbij je bewust handelt om specifieke doelen te bereiken
in een bepaalde situatie.
 Methodiek
 De leer van een methode bevordert bewust en verantwoord
kiezen en handelen. De ontwikkeling van deze leer is een
uitwisseling tussen theorie en praktijk.
2) Kenmerken methodisch handelen


Doelgericht
Oplossen van een probleem
Doelen haalbaar/realistich zijn
Doelen bepaald in dialoog met cliënt/omgeving
Doelen regelmatig evalueren en bijstellen


Systematisch
Stappen/fasen die we doorlopen
Bepaalde logische volgorde




Procesmatig
Relatieontwikkeling
Probleemafwikkeling
Cliëntontwikkeling
Per fase passende tussenkomst/interventie

,3) 4 lagen van een methode
 Doelstelling
 Specifieke omschreven doelen te bereiken
 Visie
 Uitgangspunt of gedachtengoed
 Relatie
 Benaderen v.d. cliënt/de relatie tussen beiden
 Technieken/interventies
 Interventies = vormen kleinste eenheid methodisch werken
i.d. hulpverlening
 Technieken = afgegrensde bouwsteen binnen een methodiek
(vb. gesprekstechnieken)
4) Eerste vorm van methodisch handelen: social casework
 Social casework (oudste methode)
 Begon als individuele hulp en is nu breder door
systeemdenken, waarbij zowel de persoon als hun omgeving
wordt meegenomen i.d. hulpverlening.
 Grondleggers = Marie Kamphuis en Florence Hollis
 Methodiekboom met 3 stromingen (vroeger)
 Social casework (maatschappelijk/groepsmaatschappelijk
werk)
 Bevordert maatschappelijk functioneren met
1
doelgerichte groepservaringen en 2gezamenlijke
verwerking van persoonlijke moeilijkheden.
 Vb1. Vriend en taal
 Vb2. Assertiviteitstraining
 Opbouwwerk
 Aanpak maatschappelijke problemen a.d.h.v.
participatie v.d. doelgroep
 Vb. RIMO
 Groepsmaatschappelijk werk
 Methodiekboom krijgt vertakkingen door eeuw
 Genderspecifieke benadering, maatzorg, online hulpverlening,
crisishulpverlening, …

, 5) Doel v.h. sociaal werk
 Burgers AAN hun RECHT te doen komen
 Basisbehoeften + veiligheid
 Vb. tegemoetkomingen, rechten, …
 Mensen TOT hun RECHT laten komen
 Aanzien, waardering en zelfactualisering
 Versterkend werken, mensen erkennen om wie ze zijn, …
6) De kernwaarden van deze opleiding (MPI)
 Reflectief, open, integer, mensgericht, zelfsturend en bezield
7) Krachtlijnen sterk sociaal werk
 De globale definitie v.h. sociaal werk
 Mensenrechten als referentie- en handelingskader



Sociaal-politieke functie van
Waarborgfunctie van rechten
rechten

Toetsingsinstrument Streefdoel
Realiseren v.d. toegang tot Structuur/ hulpbronnen
rechten (niveau: individue of aanpassen voor minder
specifieke groep) ongelijkheid en meer
AAN hun RECHT laten komen rechtvaardigheid i.d.
samenleving.
TOT hun RECHT laten komen

Het DNA van sociaal werk in 5 krachtlijnen
 Politiserend werken
 Mensen moeten bewustwording creëren voor
onrechtvaardigheid
 Laagdrempelig en nabij werken
 Grondrechten realiseren vraagt om basiswerk,
nabijheid, tijd nemen en geven, onvoorwaardelijke
ontmoeting, en laagdrempeligheid.
 Proceslogica of procesmatig werken
 Flexibel zijn in onzekerheid, samen met de cliënt
zonder vast einddoel in gelijkwaardigheid op weg gaan.
Laat mensen meebepalen, ook al is het niet volledig
controleerbaar, want te veel vooraf duidelijkheid maakt
het onverantwoordelijk.