Preventie en gezondheisbevordering – David de Wandel
1. Inleiding
Rol van verpleegkundige als gezondheispromotpr
Er is een horizontale link met de gezondheispsychologie
Verticale link met CSL project (MT2), werkcolleges gedrag en gezondheid (MT3)
Inhoudelijk -> theoretische baisbegrippen , praktijkvoorbeelden
Student kan de gezondheidsbevorderen zowel op individueel als
maatschappelijk niveau
2. Gezondheidsbevordering: Inleiding
Doelstellingen:
- De vijf dimensies van gezondheisbevordering opsommen en beschrijven
- Drie functies van GVO (gezondheisvoorlichting) beschrijven
Combinatie van voorlichting en omgevingsveranderingen die gezond gedrag en
gezonde leefcondities stimuleren.
Doel = gezondheidsbevordering
Middel = planmatige GVO maar... ook voorzieningenen regelgevingzijn een middel om
gezondheid te bevorderen
Gezondheidsbevordering omvat dus ook de fysieke, sociaal-culturele, politieke,
economische condities die het gezonde gedrag (of rechstreeks de gezondheid) kunnen
beïnvloeden
2.1 Dimensies van gezondheidsbevordering
Vijf dimensies volgens Dunn (1973)
Doel? Bereiken van welzijn op hoog niveau
- Interventies die op alle 5 niveaus gericht zijn leiden tot de meest
kostenefficiënte en effectieve bevordering
- Volgens Dunn worden de gezondheidstoestand van individuen en gezinnen
duidelijk beïnvloed door de gemeenschap, sociale omgeving en maatschappij
waarin ze leven.
Vijf dimensies van gezondheidsbevordering/ welzijnsdimensies (GOMWG:
1. Individueel welzijn: belang van zelfzorg en bepalen eigen
gezondheidstoestand
2. Welzijn van het gezin: gezin speelt een beslissende rol in de ontw van
opvattingen over gezondheid en gezond gedrag
1
, 3. Welzijn van de gemeenschap: gezondheisinformatie word snel verspreid en
relevante culturele normen veranderen
4. Welzijn van de omgeving: bepalend voor de mate waarin de mogelijkheden
zullen bereikt worden
- Ruim begrip (fysieke, interpersoonlijke en economische omstandigheden waarin
we leven)
- Uit zich in de harmoni/balans tussen mensen en omgeving
5. Welzijn van de maatschappij: afhankelijk van wetgeving en
beleidsinhoudelijke gezondheid en welzijn
- Maatschappij die streeft naar welzijn = levensstandaard waarmee we voldaan
aan basisbehoeften en betrokken te zijn bij activiteiten
- Vormt het kader voor het welzijn van het individu, gezin, gemeenschap en de
sociale fysieke omgeving
3 functies van gezondheisbevordering:
1. (Planmatige GVO) = participatieverwervend
2. Voorzieningen = faciliterend
3. Regelgeving, controle en sancties = afdwingend
Functies dienen tegelijkertijd en in combinatie met elkaar te worden
geïmplementeerd
2.2 Plantmatige GVO
Consumenten worden beschouw als volwaardige en kritische gesprekspartners
Ruimte laten voor alternatieven, keuzemogelijkheden en actieve deelname
Gezondheidsvoorlichting is intentioneel
- Gedragsverandering gebeurt op een sturende manier en is semi-vrijwillig
- Proffesioneler doet een opzettelijke poging om de gedragsdeterminanten te
beïnvloeden (kennis, attitude, eigen-effectiviteit) -> doel gedrags verandering
en -behoud
- Maken meestal gebruik van educatieve interventies
2.3 voorzieningen: een faciliterende functie
wordt bedoeld: gezond gedrag makkelijker maken door:
- waterzuivering en riolering
- Beschikbaarheid van ‘gezonde keuzes’ op school
- Regionale bostkankerscreening
- Consultatiebureaus K&G,…
2
1. Inleiding
Rol van verpleegkundige als gezondheispromotpr
Er is een horizontale link met de gezondheispsychologie
Verticale link met CSL project (MT2), werkcolleges gedrag en gezondheid (MT3)
Inhoudelijk -> theoretische baisbegrippen , praktijkvoorbeelden
Student kan de gezondheidsbevorderen zowel op individueel als
maatschappelijk niveau
2. Gezondheidsbevordering: Inleiding
Doelstellingen:
- De vijf dimensies van gezondheisbevordering opsommen en beschrijven
- Drie functies van GVO (gezondheisvoorlichting) beschrijven
Combinatie van voorlichting en omgevingsveranderingen die gezond gedrag en
gezonde leefcondities stimuleren.
Doel = gezondheidsbevordering
Middel = planmatige GVO maar... ook voorzieningenen regelgevingzijn een middel om
gezondheid te bevorderen
Gezondheidsbevordering omvat dus ook de fysieke, sociaal-culturele, politieke,
economische condities die het gezonde gedrag (of rechstreeks de gezondheid) kunnen
beïnvloeden
2.1 Dimensies van gezondheidsbevordering
Vijf dimensies volgens Dunn (1973)
Doel? Bereiken van welzijn op hoog niveau
- Interventies die op alle 5 niveaus gericht zijn leiden tot de meest
kostenefficiënte en effectieve bevordering
- Volgens Dunn worden de gezondheidstoestand van individuen en gezinnen
duidelijk beïnvloed door de gemeenschap, sociale omgeving en maatschappij
waarin ze leven.
Vijf dimensies van gezondheidsbevordering/ welzijnsdimensies (GOMWG:
1. Individueel welzijn: belang van zelfzorg en bepalen eigen
gezondheidstoestand
2. Welzijn van het gezin: gezin speelt een beslissende rol in de ontw van
opvattingen over gezondheid en gezond gedrag
1
, 3. Welzijn van de gemeenschap: gezondheisinformatie word snel verspreid en
relevante culturele normen veranderen
4. Welzijn van de omgeving: bepalend voor de mate waarin de mogelijkheden
zullen bereikt worden
- Ruim begrip (fysieke, interpersoonlijke en economische omstandigheden waarin
we leven)
- Uit zich in de harmoni/balans tussen mensen en omgeving
5. Welzijn van de maatschappij: afhankelijk van wetgeving en
beleidsinhoudelijke gezondheid en welzijn
- Maatschappij die streeft naar welzijn = levensstandaard waarmee we voldaan
aan basisbehoeften en betrokken te zijn bij activiteiten
- Vormt het kader voor het welzijn van het individu, gezin, gemeenschap en de
sociale fysieke omgeving
3 functies van gezondheisbevordering:
1. (Planmatige GVO) = participatieverwervend
2. Voorzieningen = faciliterend
3. Regelgeving, controle en sancties = afdwingend
Functies dienen tegelijkertijd en in combinatie met elkaar te worden
geïmplementeerd
2.2 Plantmatige GVO
Consumenten worden beschouw als volwaardige en kritische gesprekspartners
Ruimte laten voor alternatieven, keuzemogelijkheden en actieve deelname
Gezondheidsvoorlichting is intentioneel
- Gedragsverandering gebeurt op een sturende manier en is semi-vrijwillig
- Proffesioneler doet een opzettelijke poging om de gedragsdeterminanten te
beïnvloeden (kennis, attitude, eigen-effectiviteit) -> doel gedrags verandering
en -behoud
- Maken meestal gebruik van educatieve interventies
2.3 voorzieningen: een faciliterende functie
wordt bedoeld: gezond gedrag makkelijker maken door:
- waterzuivering en riolering
- Beschikbaarheid van ‘gezonde keuzes’ op school
- Regionale bostkankerscreening
- Consultatiebureaus K&G,…
2
