Marktpraktijken en consumentenbescherming

Marktpraktijken en
consumentenbescherming: Boek VI
WER
A. Inleiding
 Boek VI WER
 Rekening houden met andere boeken:
Boek I = definities onderneming/vrij beroep
Boek XV en XVII = handhaving
Boek XIV voor beoefenaars van vrije beroepen
Boek XVI voor buitenrechtelijke geschillen
 2 doelstellingen:
1) Bescherming van de consument: zwakke partij

VB:
- onrechtmatige bedingen: ondernemingen die
bedingen opnemen in overeenkomsten die
nadelig zijn voor consumenten
- Via internet: specifieke regelen om consument
te beschermen (ovk op afstand)
2) Bescherming van de eerlijke concurrentie:
Verhoudingen tussen ondernemingen onderling
VB:
- verbod om tijdens sperperiode
prijsverminderingen aan te kondigen
- verbod om goederen met verlies verkopen:
grotere bedrijven zouden dit meer kunnen doen
dan kleinere bedrijven
3) Veel regelen streven beiden doelen na:
VB: oneerlijke handelspraktijken jegens
consumenten: verbod misleidende reclame
=> consumenten moeten beslissing kunnen
nemen zonder misleiding
=> klanten zouden naar ander bedrijf kunnen
gaan Telenet >< Proximus: eerlijke concurrentie

,  Handhaving
 Strafsancties (Boek XV)
 Decriminalisering
 Bevel tot staken: dwangsom (Boek XVII)
 Vordering herstel collectieve schade (Boek
XVII)
 Privaatrechtelijke sancties: sancties waarop
de consument zich kan beroepen ten aanzien
van de onderneming. Een mechanisme die tot
voordeel van de consument strekt wanneer
een onderneming haar verplichtingen volgens
boek VI heeft miskend
VB: verlenging van herroepingstermijn als
onderneming haar verplichtingen niet nakomt.
 Administratieve handhaving: economische
inspectie (Boek XV)
 Grotendeels omzetting Europese richtlijnen: Alle
lidstaten hebben gelijke of gelijkaardige regelen
door maximale en minimale harmonisatie (regelen
in verschillende lidstaten kunnen aanzienlijk
verschillen: basisconcept gelijk)
 Typische Belgische regelingen:
Verkoop promoties niet in Europese regelen
In België:
- regeling mbt solden, sperperiode, uitverkoop
- stilzwijgende verlenging bij contract: specifieke
regeling uitgewerkt voor consumenten te
beschermen (contract fitnesscentrum)

B. Toepassingsgebied wetboek boek VI bekijken
 Onderneming
 Consument
 Producten en diensten
 Definities van specifieke begrippen: boek I
!!! Steeds afvragen wat toepassingsgebied is




C. Definities (Boek I)

,  Onderneming (art. I.1.1°)
 Op duurzame wijze een economisch doel
nastreven
 Quid vrije beroepen => onderneming MAAR
 WER => Bijzonder boek (XIV) voor
beoefenaren van vrije beroepen
 Intellectuele prestaties die kenmerkend zijn
voor het betrokken vrij beroep

 Consument (art. I.1.2°)
 Natuurlijk persoon (geen rechtspersoon)
 Verhouding onderneming – consument
 Handelt voor niet-beroepsmatige doeleinden
 Bestemmingscriterium: nagaan voor welke
doeleinden iemand een goed of dienst gaat
verwerven
VB: aankoop laptop:
student -> privédoeleinden -> consument
Prof -> professionele doeleinden -> geen
consument
 Geen toepassing specialisatiecriterium:
Als ‘consument’ beschouwd zodra persoon
optreedt buiten zijn expertisegebied (dus niet
kijken naar deskundigheid/expertise)
VB: kapper die laptop koopt
 Wat als het deels voor privé en deels voor
professionele doeleinden gebruikt wordt?
VB: Prof die laptop aankoopt: artikels
schrijven, slides maken, maar ook reis boeken,
gamen (aankoop auto)
!!! Bij gemengd gebruik: kijken waarvoor
het hoofdzakelijk aangeschaft is (“bijzaak
volgt hoofdzakelijk”)
Hoofdzakelijk privé -> consument
Hoofdzakelijk professioneel -> geen
consument

Regelen van consumentenbescherming: sprake is van
verhouding onderneming - consument

,  Producten (art. 1.4°)
= product is zowel een goed als een dienst
(prestaties)
!! Als een regel geldt voor goederen zal dit niet
gelden voor diensten en omgekeerd
 Goederen = lichamelijke roerende goederen
en onroerende goederen
 Diensten = prestaties door onderneming
 Homogene diensten = diensten die identiek
of gelijkaardig zijn ongeacht aan wie ze
worden verstrekt
VB: boeken van een reis van een touroperator:
homogene dienst = reisprestaties
 Niet-homogene diensten = verschillende
diensten in functie van persoon/situatie
VB: Verzekeringsdiensten:
hospitalisatieverzekering of autoverzekering
o Verschil tussen diensten belangrijk voor
regelen mbt prijsaanduiding

D. Algemene informatieplicht (artikel VI.2)
 Algemene informatieplicht in hoofde van de
onderneming
 TIJDSTIP: Voorafgaand aan de sluiting van een
overeenkomst is er een verplichting om uit eigen
beweging (actieve verplichting) bepaalde
informatie te gaan verstrekken die voor de
gemiddelde consument belangrijk is, niet enkel
voor wie er om vraagt
Additionele info moet gegeven worden wanneer
men er om vraagt
 DOEL: zodat de consument goed geïnformeerd
is op het ogenblik dat hij een overeenkomst gaat
sluiten
 DRAAGWIJDTE: wat de verkoper dient te
vermelden = Voornaamste kenmerken, totale
prijs, identiteit vd onderneming, wijze van
betaling, verkoopsvoorwaarden (art 2 VI)
(kijk in wetboek voor hele lijst!!!)
 Informatieverplichting niet nodig bij
dagdagelijkse transacties (blikje frisdrank kopen)