Hoofdstuk III: superdiversiteit
*interculturele samenleving
*multiculturele samenleving
*diversiteit
*superdiversiteit
*cultuursensitieve zorg
*diverssensitieve zorg
Superdiversiteit als nieuwe realiteit & uitdaging:
Dr. Dirk Geldof
- Socioloog, onderzoeker & lector
- Hoger instituut voor gezinswetenschappen, Odisee campus Schaarbeek
- Faculteit ontwerpwetenschappen UA
- Sociaal werk Karel de Grote-Hogeschool Antwerpen
*waarom vraagt de transitie naar superdiversiteit een andere manier van kijken en
denken?
Opbouw:
➔ Zicht op de groeiende superdiversiteit als nieuwe realiteit en kader
➔ De uitdagingen ervan voor de samenleving & voor geestelijke
gezondheidszorg
*wat verandert de transitie naar superdiversiteit voor het samenleven in onze steden
en erbuiten
➔ Anno 2023: 2/3 jongeren in Antwerpen en Brussel hebben wortels in
migratie
- Wat betekent deze groeiende superdiversiteit?
- Wat zijn de uitdagingen voor onze samenleving en voor al wie actief is in
onze steden?
- Zijn leerkrachten opgeleid om les te geven aan een superdiverse klasgroep?
- Zijn hulpverleners klaar voor cliënten met migratiekoorts? (Vb: weigeren van
medicatie nemen tijdens ramadan)
1
, • Waarom spreken we vandaag van superdiversiteit?
Superdiversiteit = meer dan een synoniem voor diversiteit of
multiculturaliteit
➔ Nieuwe fase in migratie en demografie (Term Steven Vertovec)
➔ Op amper een halve eeuw gingen we van een samenleving met beperkte
etnisch-culturele diversiteit naar een immigratiesamenleving
• Onze migratiegeschiedenis
- 1945: aantrekken contingenten Polen en Italianen voor heropbouw
- 1956-1969: golden sixties
➔ Actief aantrekken van gastarbeiders (Jaren 50: Italië, Spanje,
Griekenland) (Jaren 60: Marokko & Turkije)
- 1974: Immigratiestop
➔ Poort voor arbeidsmigratie van buiten EU wordt gesloten
➔ Verschuiving naar gezinshereniging & asiel
- Jaren 70-80: ondanks de tijdelijkheidsgedachte worden vele gastarbeiders
migranten
➔ Er is wel geen ‘echt’ beleid voor
• De jaren 1990: Scharnier-moment naar superdiversiteit
- Strekte stijging van instroom in de jaren 90
- Groeiende diversiteit van landen van oorsprong
➔ Verdere gezinshereniging
➔ Globalisering
➔ Asielaanvragen
*crissisen Bosnië en Kosovo
*eerste golfoorlog (Irak/Koeweit)
2
*interculturele samenleving
*multiculturele samenleving
*diversiteit
*superdiversiteit
*cultuursensitieve zorg
*diverssensitieve zorg
Superdiversiteit als nieuwe realiteit & uitdaging:
Dr. Dirk Geldof
- Socioloog, onderzoeker & lector
- Hoger instituut voor gezinswetenschappen, Odisee campus Schaarbeek
- Faculteit ontwerpwetenschappen UA
- Sociaal werk Karel de Grote-Hogeschool Antwerpen
*waarom vraagt de transitie naar superdiversiteit een andere manier van kijken en
denken?
Opbouw:
➔ Zicht op de groeiende superdiversiteit als nieuwe realiteit en kader
➔ De uitdagingen ervan voor de samenleving & voor geestelijke
gezondheidszorg
*wat verandert de transitie naar superdiversiteit voor het samenleven in onze steden
en erbuiten
➔ Anno 2023: 2/3 jongeren in Antwerpen en Brussel hebben wortels in
migratie
- Wat betekent deze groeiende superdiversiteit?
- Wat zijn de uitdagingen voor onze samenleving en voor al wie actief is in
onze steden?
- Zijn leerkrachten opgeleid om les te geven aan een superdiverse klasgroep?
- Zijn hulpverleners klaar voor cliënten met migratiekoorts? (Vb: weigeren van
medicatie nemen tijdens ramadan)
1
, • Waarom spreken we vandaag van superdiversiteit?
Superdiversiteit = meer dan een synoniem voor diversiteit of
multiculturaliteit
➔ Nieuwe fase in migratie en demografie (Term Steven Vertovec)
➔ Op amper een halve eeuw gingen we van een samenleving met beperkte
etnisch-culturele diversiteit naar een immigratiesamenleving
• Onze migratiegeschiedenis
- 1945: aantrekken contingenten Polen en Italianen voor heropbouw
- 1956-1969: golden sixties
➔ Actief aantrekken van gastarbeiders (Jaren 50: Italië, Spanje,
Griekenland) (Jaren 60: Marokko & Turkije)
- 1974: Immigratiestop
➔ Poort voor arbeidsmigratie van buiten EU wordt gesloten
➔ Verschuiving naar gezinshereniging & asiel
- Jaren 70-80: ondanks de tijdelijkheidsgedachte worden vele gastarbeiders
migranten
➔ Er is wel geen ‘echt’ beleid voor
• De jaren 1990: Scharnier-moment naar superdiversiteit
- Strekte stijging van instroom in de jaren 90
- Groeiende diversiteit van landen van oorsprong
➔ Verdere gezinshereniging
➔ Globalisering
➔ Asielaanvragen
*crissisen Bosnië en Kosovo
*eerste golfoorlog (Irak/Koeweit)
2