Gezinnen en relaties
1. Les 1: ANNO 2023
, Wat is een gezin precies? Dat alleen is al moeilijk te definiëren omdat het zo divers is.
- Een gezin is een universele sociale constructie: dit klopt niet, een universele definitie is niet mogelijk, want de
betekenis van een gezin hangt af van de maatschappelijke en politieke context.
- Een gezin is een arbitrair en cultureel bepaald gegeven.
Levine: een gezin is een systeem dat bestaat uit een groep mensen die:
Een diepe persoonlijke band hebben door geboorte, adoptie, huwelijk of commitment van solidariteit.
Op elkaar mogen en kunnen rekenen voor steun.
1.1.Anno 2023, verdunnen gezinnen
1.1.1. Het aantal gezinnen
Sinds 1900 is de gemiddelde gezinsgrootte ongeveer gehalveerd.
1.1.2. Het aantal kinderen
Op 10 jaar tijd is het aantal bevallingen met 10% gedaald.
- Afname aantal vrouwen tussen 20 en 40 jaar
- Toename 1-kindgezinnen
- Toename aantal kinderloze vrouwen
Anticonceptie
Verhoging levensstandaard
1.1.3. Het aantal alleenstaanden
Verwachting: toename aantal alleenstaande ouders met kinderen
Afname aantal kinderen met twee ouders
- 1970: +/- 20% van alle huishoudens
- 2008: +/- 35% van alle huishoudens
- 2060: +/- 50% van alle huishoudens
Het klassieke gezin (mama – papa – kindjes) is niet langer dominant (toch nog steeds de norm in media,
schoolboeken, wetgeving, …)
Er is een breder spectrum van samenlevingsvormen ontstaan:
o Ongehuwd samenwonen, nieuw samengestelde gezinnen, co-ouderschap, birdnesting , LAT relatie,
holebi gezinnen, mee-oudergezinnen, mikado gezinnen
Toename aantal gescheiden ouders met kinderen
o Toename aantal singles
o Toename aantal alleenstaande vaders en moeders met kinderen
Toename aantal alleenstaande ouderen
1.2.ANNO 2023, verouderen gezinnen
1.2.1. We verouderen
hogere levensverwachting (betere algemene levensomstandigheden, geneeskunde, voeding, scholingsgraad).
babyboom na WO II wordt ook ouder.
1.2.2. We stappen op steeds oudere leeftijd in het huwelijksbootje
De gemiddelde leeftijd bij een huwelijk ligt boven de 30 jaar bij zowel man als vrouw.
1.2.3. We krijgen op steeds oudere leeftijd kinderen
Langere studietijd
Eerst carrière, daarna kinderen
1.3.ANNO 2023, blijft het huwelijk de norm
1.3.1. Het aantal huwelijken
Sterk afgenomen in vergelijking met 2050 (bijna 70.000 huwelijken)
1. Les 1: ANNO 2023
, Wat is een gezin precies? Dat alleen is al moeilijk te definiëren omdat het zo divers is.
- Een gezin is een universele sociale constructie: dit klopt niet, een universele definitie is niet mogelijk, want de
betekenis van een gezin hangt af van de maatschappelijke en politieke context.
- Een gezin is een arbitrair en cultureel bepaald gegeven.
Levine: een gezin is een systeem dat bestaat uit een groep mensen die:
Een diepe persoonlijke band hebben door geboorte, adoptie, huwelijk of commitment van solidariteit.
Op elkaar mogen en kunnen rekenen voor steun.
1.1.Anno 2023, verdunnen gezinnen
1.1.1. Het aantal gezinnen
Sinds 1900 is de gemiddelde gezinsgrootte ongeveer gehalveerd.
1.1.2. Het aantal kinderen
Op 10 jaar tijd is het aantal bevallingen met 10% gedaald.
- Afname aantal vrouwen tussen 20 en 40 jaar
- Toename 1-kindgezinnen
- Toename aantal kinderloze vrouwen
Anticonceptie
Verhoging levensstandaard
1.1.3. Het aantal alleenstaanden
Verwachting: toename aantal alleenstaande ouders met kinderen
Afname aantal kinderen met twee ouders
- 1970: +/- 20% van alle huishoudens
- 2008: +/- 35% van alle huishoudens
- 2060: +/- 50% van alle huishoudens
Het klassieke gezin (mama – papa – kindjes) is niet langer dominant (toch nog steeds de norm in media,
schoolboeken, wetgeving, …)
Er is een breder spectrum van samenlevingsvormen ontstaan:
o Ongehuwd samenwonen, nieuw samengestelde gezinnen, co-ouderschap, birdnesting , LAT relatie,
holebi gezinnen, mee-oudergezinnen, mikado gezinnen
Toename aantal gescheiden ouders met kinderen
o Toename aantal singles
o Toename aantal alleenstaande vaders en moeders met kinderen
Toename aantal alleenstaande ouderen
1.2.ANNO 2023, verouderen gezinnen
1.2.1. We verouderen
hogere levensverwachting (betere algemene levensomstandigheden, geneeskunde, voeding, scholingsgraad).
babyboom na WO II wordt ook ouder.
1.2.2. We stappen op steeds oudere leeftijd in het huwelijksbootje
De gemiddelde leeftijd bij een huwelijk ligt boven de 30 jaar bij zowel man als vrouw.
1.2.3. We krijgen op steeds oudere leeftijd kinderen
Langere studietijd
Eerst carrière, daarna kinderen
1.3.ANNO 2023, blijft het huwelijk de norm
1.3.1. Het aantal huwelijken
Sterk afgenomen in vergelijking met 2050 (bijna 70.000 huwelijken)
